Жарық дүние,
Сырыңа қанып келем.
Бірге жасап өзіңмен,
Халықпенен.

Дәл өзіңдей
Жап жарық
Жырларыммен
Адамдардың бәріне

Томағасын сыпырған,
Қиял құсын ұшырған.
Тас емшегін идіріп,
Сүт шығарған қысырдан.

Ащы терін алғызған,
Арғымақтай қан қызған.
Көңіл атты көк дөнен,
Жер түбіне барғызған.

Артық санап ақшадан,
Ар-ұжданын сатпаған.
Ақсүйектік қанында,
Тектілігін сақтаған.

Уәлі сөзге тоқтаған,
Қорықпаған ноқтадан.
Кем-кетігін түгендеп,
Жүрттың жоғын жоқтаған.

Қайнап шығып қайнардан,
Шарболаттай қайралған.
Шындық үшін от кешіп,
Оққа басы байланған.

Тола, айдай алыппыз,
Түнек түрер жарықпыз.
Сүген құлы Алланың,
«Ақын» деген халықпыз.

Руханияттың айнасы,
Қоғамға зор пайдасы.
Зиялылырын іздейтін,
Беу,қазағым, қайдасың?

Қиялымның
Талмайтын кептері едің,
Бар тілеуім
Өзіңде боп келемін...

Жеткізе көр,
Шаттығын жүрегімнің
Мұңы басым жандарға
Тәтті өлеңім!

Отсыз болсаң
Ешкімге жоқ керегің,
Ортаймасын
Қызуың деп келемін.

Жеткізе гөр,
Жалынын жүрегімнің,
Жаурап жүрген жандарға,
Тәтті өлеңім!

Алсын сенен
Таба алса деп керегін,
Сезімімді селдетіп,
Төкпеледім.

Жеткізе гөр,
Лүпілін жүрегімнің,
Ғашық болған жандарға,
Тәтті өлеңім.

Бірге өткеріп
Өмірдің өткел-өрін,
Туған жерде
Бүр жарып көктеп едім.

Жеткізе гөр,
Жан-сырын жүрегімнің,
Өз еліме
Ей, менің тәтті өлеңім!

Мен бүгін
Жаңа туғант баладаймын,
Құрысын бәрі
Уайым, нала-қайғың!

Жарық дүние,
Жырыммен,
Шаттық үнмен
Орманыңды,

Көтеріңкі көңілмен
Асқақ үнді
Бастайын мен
Мақамы басқа жырды

Іңкәрлікпен сүйейін тіршілікті,
Түнертпесін бұлт ашық аспанымды.

Қуанышын жүректің
Ақтара бір,
Жазайын мен
Көбірек шаттана жыр.

Ауыр ойдан сілкінген
Ақынына
Мейірленсін
Құлпырып жатқан өңір.

Жарық дүние,
Не деген керім едің!
Өзіңе алғаш
Сәби боп келіп едім.

Сәбиің боп еркелеп
Бүгін саған,
Құшағыңа
Армансыз көмілемін.

Шуағы мол
Жап-жарық нұрың қандай!
Сіміремін нұрыңды
Шырын балдай...

Тіршілік деп соғатын,
Тіршілік деп
Жүрегімде менің бұл
Тыным бар ма-ай?!

Жарық дүние,
Сырыңа қанып келем,
Бірге жасап
Өзіңмен,

Халықпенен
Дәл өзіңдей
Жап-жарық жырларыммен
Адамдардың бәріне

Көгілдір күмбез аспанның
Жұлдызы болар едім мен,
Қарауым үшін биіктен
Ғажайып мынау өмірге,

Көруім үшін әр үйді,
Жаңарған әрбір өлкені,
Құрыш білекті жастарды
Үміт күттірер ертеңі...

Парақтап әрбір жүректі,
Бөлісу үшін жан сырын,
Қалмасыншы деп қонақтап
Жанарларын тамшы мұң.

Қасірет шеккен пенденің
Көзінің жасын құрғатып,
Қайырымы мол жандарға
Сыйлар ем әкеп нұр бақыт.

Құдіретім жетсе және де
Ән болар едім қанатты,
Шарқ ұрып ұшар сазымен
Оятып барлық алапты.

Сілкілеу үшін баршаның
Көңілін жатқан бұйығып,
Жылыту үшін жүрегін
Нұр шуақ болып құйылып.

Сазды әуенменен сиқырлап,
Танытып елге ән күшін,
Қуаныштарын молайтып,
Кемітер едім қайғысын.

Ұмытып көңіл наласын
Әнменен жүрсе емделіп,
Аялар едім сазыммен
Адамдарға мен дем беріп.

Бірақ та, тіпті, назқоңыр
Ән емеспін мен төгілген,
Жұлдыз да емеспін жарқырап
Сәулесін құяр көгімнен.

Адамзатпын мен – саналы,
Ой-өрісі кең, жан-жақты,
Сондықтан да өтер парызым
Екеуінен де салмақты.

Көтеріп келем иықпен
Ғасырдың ауыр салмағын,
Бастауын алар мың бұлақ,
Ағысы қатты арнамын.

Сусыны болдым сартап боп
Шөліркеп жатқан даламның,
Адамзат болып о баста
Тіршілік үшін жаралдым!

Сәлем бердім,
Сұлу Сыр,
Ізетпенен,
Сағынышымның

Моншағын тізбектеген.
Жыл құсындай
Жыл сайын қайта оралып,
Жыр маржанын

Ұнайтындай өзіңе-еркелігім,
Толқындарың
Сырлы саз шертеді мың.
Туған жердің

Қарсы алып арай таңын,
Келіп тұрмын жағаңа ерте бүгін.

Арман қуып,
Тәтті ойдың жетегімен,
Бала болып
Бір сәтке кетемін мен.

Андағайлап
Жан-жақтан жармасады,
Тентек желің
Жұлқылап етегімнен.

Санамашы
Мені енді жатқа бүгін,
Саған деген
Қылаусыз ақ көңілім.

Толқыныңмен
Алысып өскен ем ғой,
Бұрымымды тарқатып ақ көбігің.

Ойхой, шіркін!
Бір аунап құмдағыңа
Еніп кетсем бір сәтке жыр бағына.
Қайта оралса

Бал татқан балалық шақ
Кейін қарай шегініп жылдар мына...

Бұл өмірден
Демеймін кенже қалғам,
Таусылар ма, сірә да, мендегі арман?
Аңсап келдім,

Сұлу Сыр,
Құшағыңды аш,
Балалықтың базарын
сенде қалған...

«Жиһазы мол жасауын жиып-теріп,
Тас бауыры тағдырдың иіп келіп.
Біреулерге қимаған қазынасын
Біреулерге береді үйіп-төгіп.

Байлығы да,
Абырой-атағы да
Кетіпті асып,
Қарасам қатарыма»,-

Деп күйініп
Кейбіреу өз-өзінен
Шатылып жүр күншілдік шатағына.

Ал, өзім ше?
Бақыттан кенде ме едім,
Өзгелерден демеймін кем келемін.
Өз бақытым жетеді бір басыма,

Шаруам не
Басқа бақ, елде менің?

Кереметпін демеймін,
Дарынды едім,
Бағаласа болғаны барымды елім.
Жан азығым

Табылып жақұт жырдан
Жай табамын...
Осы ғой бағым менің.

Нәрлі болса неғұрлым,
Өнбек егін,
Бабын жасап
Мәпелеп келген едім,

Сезім сөлін сіңіріп тамыр жайған
Жемісін мол береді енді өлеңім.

Осы емес пе
Бағымның өрлегені?!
Осы емес пе
Мен үшін ең керегі?!

Бар жүрекке
Асығам жол салуға.
Еңбегімнің жемісін ел көреді.

Жасамадым зиянды іс
Жаным кірлеп,
Жақсылықтиың жанынан
Табылдым көп.

Жүрегімде –
Өзімнің бақ жұлдызым,
Басқалардың қайтемін бағын күндеп.

Бақ жұлдызы адамның туылсын көп,
Сән-салтанат жерімде құрылсын бек.
Бұл тағдырдан тілеймін:

Бүгін саған араналады асқақа ән,
Әму елі,
Есігім ең ашпаған.
Дарияңдай тасып тұрып көңілім,

Өткір алмас,
Ақ семсерін жастаған,
Айбатымен
Жаудың жүзін жасқаған,

Армысыңдар,
«Қырық қызы» Әмудің,
Гүләйімдей қолбасшысы бастаған!

Бәрің бірдей
Сауыққұмар,
Жырқұмар,
Сендер жайлы

Көкірегімде сыр тұнар.
Жаудыраған жұлдыздары Әмудің
Армысыңдар,
Қарақалпақ бауырлар!

Аспаның да
Көңіліңдей ашық тым,
Қарсы алады
Алтын нұрын шашып күн.

Мен сіздерге жеткенімше асықтым,
Мен сіздердің бәріңізге ғашықпын!

1Қосық-өлең
2Йош-шабыт

Қарақалпақ қызына
Гүлстан Шамұратоваға

Әмудің
Топырағынан жаралдың,
Ал, мен
Сырдың

Топагынан нәр алдым.
Біз екеуміз –
Қос өзеннің толқыны,
Құйылармыз айдынына Арпалдың.

Егіз өскен
Сыр, Әмудің қызымыз,
Ортақ бізге
Суымыз,дәм-тұзймйз.

Ортақ бізге
Шертетін ән-жырымыз,
Ортақ бізге
Шаттығымыз,

Туысқаным,
Бауырласым,
Қандасым
Күтер бізді

Әлі талай алда сын.
Жалын атып
Жану керек жанғасын,
Бір соғайық

Туысқаным,
Бауырласым,
Қандасым,
Жүрегіміз бірге соқсын,

Талмасын!
Бір-бірімізге
Мейіріміз қанбасын,
Арамызды

Әмудің
Топырағынан жаралдың,
Ал, мен
Сырдың

Топырағынан нәр алдым.
Біз екеуміз-
Қос өзеннің толқыны,
Тоғысамыз айдынында Аралдың.

Алтыбақан басында
Қырғыздың «Гүлдесте» вокалды ансамбліне

Түсірді де
Балдай тәтті күнді еске,
Сезім қылын дірілдетті-ау
«Гүлдесте»

Алып келіп
Қырғыздың ән самалын
Алтыбақан басындағы бұл кешке.

Жүрек тербер
Мұңлы сазы-ай қырғыздың!
Шық боп тұндың
Жанарында бір қыздың...

Шымырлатып
Жан-дүниесін ақынның
Кеудесінде
Бір дауыл күй тұрғыздың.

Бабамыздан қалған
Ортақ мол мұра,
Үн қосқанда
Қомуз бенен домбыра,

Бір соғады
Қазақ-қырғыз жүрегі,
Әуел бастан
Еншісі бір тағдыр,ә...

Көңілдер де
Тауып енді жарасым,
Бір аранада
Тоғысқандай жаңа шын.

Арамызда жатыр
Достық көпірі,
Жалғастырып егіз елдің арасынепеп

Бүгін, міне,
Айғағындай бір соның,
Қырғыз досым,
Ұсынасың гүл шоғын.

Оттай ыстық сезімімнен өрілген,
Мен де өзіңе
Үзіп берем жыр шоғын...

Шаттық түнеп,
Кеудемізге күн көшсін,
Арманымыз
Арманыңмен үндессін!

Тілегіміз
Тілегіңмен бірлесіп,
Жүрегіміз
Жүрегіңмен тілдессін!

Ортақ бізге
Ойын- сауық, думан бар,
Алтыбақан басында өнер қуғандар.
Шашу етіп

Қырғызымның ән-жырын,
Хош келіпсіз,
Қадірменді туғандар!

Келсең әр кез саған дәм-тұзым дайын, –
Деп сен жақтан
Жеткендей талып бір үн,
Мені өзіңе тартасың, «Қызыл қайың».

Әкеткенмен ағызып өмір-ағын,
Мен де өзіңе есіме ап сағынамын!
Келіп едім оралып,
Шықты алдымнан

Жаралғандай о баста іштен егіз,
Бойымдағы әл-қуат, күшке негіз
Өзің ең ғой...
Бір кезгі жалаң аяқ

Сексеуіді,
Жыңғылды
Жота құмдар,
Ой тереңін мендегі қопарыңдар!

Қопарыңдар, жырымнан от алыңдар,
Балалық шаққа қайтадан апарыңдар!

Ол кездері басқа еді-ау,
Басқа бәрі...
Құмнан есіп тірліктің асқақ әні,
Бауырында дөңгелеп шағын ауыл,

Мейірлене қабағын таң ашатын,
Таң нұрымен төгіліп тамаша күн,
Ақ әжелер қақ тіліп, төстік жасап,
Тентектері «тәттіге» таласатын.

Көлеңке-ойдан дегендей арылыңдар,
Құюшы еді алтын Күн жарығын бар.
Шағылысып сәулеге түйір-түйір,
Көз қаритын сары алтын-сары құмдар.

Осылайша күн ысып,қайнайтын тұз,
Бала біткен ойынға тоймай күндіз.
Кеш қарая
Қайтадан шұбырып кеп,

Соның қазір жоқ бірі!
Тыныш маңай...
Құмда өрмелеп барады құмырсқа жай,
Естелік боп көшесің көз алдымнан

Қалайша енді толқымай жай табармын,
Сағыныштың сарқылмас айтам әнін!
Балалығым өткен жер,
Бұрынғыдай

Қиындықтың төзуші ең қандайына,
Аптап құмның «сыймапсың маңдайына».
Шөл қандырам деп саған келгенімде,
Кермек болып татыдың таңдайыма.

ТАбу керек қайткенде бір амалын,
Құмға естірт іп қайтадан бұлақ әнін,
Толқындары жүгірсін жамырасып,
Тас емшегі иіген Сыр-Ананың.

Неге біздер беземіз шөл даладан?
Шөл далаға жан беріп қолдан адам,
Қажет етсе,
Кәдімгі сиқыршыдай

Жансыз дала тіріліп жанданар-ау,
Жанданар-ау,
Сірә да, бар ма оған дау?!
Қоныс теуіп сол кезде

Ауыл қайта,
Атар еді жарқырап таңдары алау.

Жастар сауық құрар ау іңір ене,
Құрбым менің жаныма үңіле ме?!
Көз ұшында көлденең көк аттының
Кішкене қыз алдынан жүгіре ме?!

Әрін ашып жал құмның тұнжыраған,
Су жүгірсе қойнына сыңғыраған,
Айналмас па,
Шұрайлы құт-мекенге,

Сен дегенде қалай мен қызынбайын,
Сені жырға қосуға қызың дайын.
Ізгі ойларым осынау іске ассын деп,
Үміт артар ертеңге, «Қызыл Қайың».

Толғандырыр мені әркез болашағың,
Туады ертең басыңа жаңаша күн.
Жақсылықтың бәрі кеп орнайды деп
Алдын-ала мен саған бал ашамын.

Ұстаз
Жағыпар Зермұхамиедовке

Тұтатып сезім – оттықты,
Кеудеме тұтас сыйды Күн.
Ұстазым, ойда жоқ тіпті
Тарттыңыз ғажап сый бүгін!

Архивіңізде сақтаған,
Ұсындыңыз бір дәптерді.
Сол дәптер маған қаптаған
Тәтті елестерді ап келді.

«Есіңе ал, мені көр де» деп
Тазалығымен бір керім.
Алдыма келді дөңгелеп,
Арманшыл, бала күндерім.

Өткеріп ширек ғасырды,
Өзгертпей әрпін тұра алған.
Оттай боп көзге басылды,
Оқушы күнгі шығармам.

Аударып әрбір парағын,
Әріптер тізген дәптерім.
Осында- қайран, бала күн,
Партаға отырған сәттерім...

Балалық күннің белгісі-
Дәптерді көріп жыладым.
Сезімнің соғып сел күші,
Толқысам, кешір, мұғалім!

Мендегі бұлақ сезімді ап,
Жолымды алдағы біліп кең.
Сол кездің тіпті өзінде-ақ,
Қарап па едіңіз үмітпен?

Алысқа барып жетер деп,
Осы бір балғын бұлақ-үн.
Сеніміңізді бекемдеп,
Жүрдіңіз бе екен,мұғалім?

Жасампаз жарқын тілекпен,
Жағайын жырдың шырағын.
Ұстаздық үлкен жүрекпен,
Қолдап жүріңіз, мұғалім!

Бастау алып білімнен тұма-жырым,
Сыңғыр-сыңғыр шығарып бұлақ үнін,
Шөлін басса халқымның,
Сізге алдымен қарыздармын,

Үмітімнің жағылып шырағы мың,
Көңілімнің көгінен шығады күн.
Сәулеленсе ой-санам,
Сізге алдымен

Қарыздармын,
Алғашқы мұғалімім.

Сіз арқылы
Танысып тұңғыш тілмен,
Таң нұрына құмартып,
Күн құштым мен.

Сіз арқылы сезіндім
Тұңғыш рет
Өн-бойыма біткенін бір күштің мен.

Өмір-өзен.
Ілесіп қатты ағысқа,
Арман-құсым
Қанатын қақты алысқа.

Жүрегімнен
Жалын жыр төксем дедім,
Қол соғатын
Сүйініп жат, таныс та...

Мұратыма жеттім бе,
Жетпедім бе?
Жалын жырлар төктім бе,
Төкпедім бе?

Қалдым ба әлде аса алмай
Өз мұңымнан,
Замананың сын-асу өткелінде?..

Төрелігін өзі айтар бүгін елім,
Сосын әділ қазымның бірі менің-
Өзіңіз ғой,
Ұстазым,

Сізге алдымен
Сын сағаты соққанда жүгінемін.

Уақыт заңы...
Мүмкін бе бағынбауым?!
Қалды тәтті сағыныш,
Жаным да мұң.

Сізді көріп жаныма жас іріксем,
Балалық шақтарымды сағынғаным...

Бұл күндері толассыз ағын жаным,
Барым менің халқыма –
Жаным да, арым.
Аяулы ұстаз,

Өзіңе жыр арнасам,
Шәкірттік күндерімді сағынғаным...

Балалық шақ,
Жүресің кіл есімде...
Балағыңды тізеден түресің де,
Жүгіресің құм кешіп бұрынғыдай,

Қауқарым жоқ тек саған ілесуге,
Жете алмаймын, кекілдім,
Білесің бе?

Балалық шақ,
Жүресің кіл есімде...
Баяғыдай сақылдап күлесің де
Жалақ алып қашасың «қуып жет» деп

Жолдарменен мен үшін түгесілген.
Қуа алмаймын сондықтан,
Білесің бе?

Балалық шақ,
Жүресің кіл есімде...
Сағыныш боп кеудемді тілесің де,
Аңсатасың кезімді мұңсыз жүрген

Тек «ойын алаңы» боп үлесімде,
Сені сондай сағынам, білесің бе?

Балалық шақ,
Түсесің кіл есіме...
Қатал тағдыр соққанда дүресімен,
Қажығанда тірліктің күресінен,

Саған қайта оралғым кеп тұрады
Дәм татсам деп бал дәурен үлесінен.

Сағынышымның жаңбыры
Жиілеп, жанға салды мұң.
Адасып қалдың қай маңда
Балалық шағым-балғыным?

Басқа да болмай жұмысың
Гүлдерге толы уысың...
Томпаң да томпаң жүгіріп
Жүрмісің кезіп құм ішін?

Көктемде жасыл жаңбырлы,
Белуардан кешіп шалғынды.
Көбелек қуып жүрмісің,
Өткеріп бастан бал күнді?

Алуан тақпақ жаттап ап,
Өмірге мынау шат қарап,
Жүретін мұңсыз, бейкүнә
Періштем едің ақ қанат.

Уыздай аппақ періштем,
Көркем-ақ едің келіскен.
Жүзіңді жылдар жасырды,
Уақыт заңы өр, үстем...

Көз жазып қалып өзіңнен,
Кермегін мұңның сезінгем.
Жалғанда мынау жабығып,
Жан бар ма сенен безінген?

Балалық жөнің дара ғой,
Санама түрлі салады ой...
Таппасам сені таппайын,
Ертегім болып қала ғой!

Бұл арада қайғы – зар, аңырау бар,
Көкірегіңді күйдіре жалын аунар.
Түтіні өшкен
Әр үйдің мұржасында

Жоқтау айтып жылайды қоңыраулар,
Қаралы қоңыраулар!
Жаралы қоңыраулар!

Еске салып
Қан майдан қырғындарын,
Күңіренумен өткізіп күннің бәрін,
Тұрады олар

Осылай аза тұтып,
26 үйдің күл болған тұрғындарын.

Бұл арада
Қалдырып шат әнді ұмыт,
Орын тепкен бұлжымас қатаң ғұрып:
Енді мұнда

Ешқашан өмір гүлдеп,
Үйленбейді ешкім де отау құрып.

Қасіреттің қап қара бұлтыменен
Бұл арада мәңгілік түн түнеген.
Тойланбайды
Туған күн, шілдехана,

Жат бұл жерге
Қуаныш, күлкі деген.

Шүкірлік қып от басы, тірлігіне,
Отанының ынтымақ, бірлігіне.
Бұрынғыша әңгіме-дүкен құрып,
Қыдырмайды көршілер бір-біріне.

Бұрын соңды көрген бе
Жер ондайды?
Деревняға орнаған ерен қайғы...
Енді ешқашан

Ешкім де егін салып,
Еңбегінің жемісін көре алдмайды.

Жоқ бұл жерде
Өзгеріс, жаңалықтар,
(Фашизмді ар–ұждан заңы айыптар)
Енді ешкашан

Бұл жерде орнамайды
Адам қолы жасайтын ғажайыптар.

Қалды арманның қанаты отқа күйіп,
Бұдан асқан
Сұмдық та, жоқ та күйік.
Деревняның өртеген кәрі-жасын

Бір ақ күнде
Жендеттер топтап үйіп.

Осылайша өрт- жалын жұтып ішке,
26 үйдің ошағы, түтіні өшкен...
Орнын басып
Қара тас, бронзалар,

Хатынь жатыр
Басынан құты көшкен.ү

Бұл араның
Атпайды таңы күле,
Тірліктің де
Үзілген сазы міне...

Бар тілеуі бейбіт күн емес пе еді,
Құдайым ай, олардың жазығы не?!

Жазығы сол
Болғаны көктем еді,
Өз жерінде өркендеп көктегені.
Жазығы сол

Алдында фашизмнің
Құлдық ұрып,
Сатқын боп кетпегені.

Жазығы сол
Үміті сөнбеп еді,
Жеңеріне әділдік сенген еді.
Жазығы сол

Отаншыл азамат боп,
Жетегіне жат ойдың ермегені...

Зарлы үніне құлақ сап,
Көңіл аудар,
Қарғыс айтып соғысқа өмір аулар,
Әрбір үйдің сорайған мұржасында

Күңіреніп тұрады қоңыраулар!
Қаралы қоңыраулар!
Жаралы қоңыраулар!

Жеңіс! Жеңіс!
Қалалардың үстімен отқа оранған,
Далалардың үстімен отқа оранған
Ұштың сен

Қанатыңды жалын шарпып.
Жатқанда әлем ішіне қанын тартып.

Тұрды алдыңда қаншама тосқауылдар,
Қанша төкті қаһарын отты ауыздар?!
Төтеп бердің бәріне,
Қайран , жеңіс,

Әнін, сәнін қайтарып көк орманның
Қандай ғажап
Шаттық боп оралғаның.
Дүйім елдің шыдаммен ұзақ күткен,

Кешіп өтіп өмірдің өткелін мың,
Жетті бізге айбынды, өктем үнің.
Бейбіт күннің
Бал дәмін татып тұрып,

Жеңіс! Жеңіс!
Сен келгелі тірліктің жаңарды әні,
Бауырласып әр ұлттың адамдары,
Қан майданда біріккен ұлы достық

Сен келгелі көтеріп иықты нық,
Астық үйдік қамбаға биік қылып.
Тосты бізге
Жер-Ана ризығын бар

Өз қолымен орнатып пейіш мекен,
Өркен жайған елімде өріс те кең.
Бейнеткеш ел тынымсыз тер төгуде,
Мен де солай ісімді жемісті етем.

Сен келгелі атады жадырап таң,
Нұр-шуағын аямай жамыратқан.
Мың сан ұлтты,
Іргелі елміз, міне,

Бейбіт күннің есігін ашқалы біз,
Мамыражай, тұп-тұнық аспанымыз.
Болашағын қорғайтын Ұлы Отанның
Келеді өсіп жасампаз жастарымыз.

Тыныштығын орнатқан жер үстінің,
Жеңіс күні аяулы, ең ыстық үн.
Біздің мақсат ертеңге алып бару,
Желбіретіп қолдағы

Жер тозады
Мүжіліп тау да шөгер,
Жанармайын тауысып
Шам дасөнер.

Қайтер едік,
Біз үшін
Сұм ажалмен
Айқасатын дірігер болмаса егер?!

Жалған өмір
Шынымен жалған екен,
Қажет болмай
Ауырсаң жанға бөтен,

Ештеңе де...
Тек, жаның,
Шыбын жаның
О, дүние-ай өзіңе арман екен!

Қан тамырың
Тоқтаусыз таза аққанда,
Құмартқанға не жетсін ғажап таңға.
Ең абзалы осы ғой,

Өмір сүру...
Кесел тауып басыңа азаптан ба!

Жан қысылса ( о, несін жасырамыз)
Жан ұшырып
Алдыңа бас ұрамыз!
Арашалап қалардай,

Дәрігерден
Бір шарапат күтеміз асыға біз.

Қайыруға
Дерт бетін ерте кері
Дәрі дәрмек,
Иненің зор көмегі.

Қажет бәрі,
Дегенмен сырқат үшін
Басқа дәру, әсілі ең керегі...

Жұмыс қанша!
Асады бастан әлі...
Табылар ма
Ем-домның басқа амалы?!

Ең бастысы сырқатқа-
Жылы қабақ,
Жылы сөз ғой,
Түк емес басқалары!

Жұмсалады ізгі іске
Бар күш, санаң,
Қайта оралып өмірге
Таң құшса адам,

Тіршілігін
Жалғаған жанын салып,
Ақ халатты дәрігер,
Алғыс саған!

Жақсылыққа
Қашаннан жерік еңдер,
Бар адамға
Шипа бер, дәру-ем бер!

Бізге саулық тілеген
Өздерің де
Аман-сау боп жүріңдер,
Дәрігерлер!

Алыстан
Ыстық сәлемін әкеп қазақтың,
Бейтаныс қала,
Қонағың болдым аз-ақ күн.

Күніңмен бірге
Таласып тұрып ертемен,
Ауаңды жұтып,
Көкірегімді тазарттым.

Бейтаныс қала,
Қонағың болдым аз-ақ күн...

Өрт сезімдерден
Тұп-тұнық кәусар жыр өрген,
Жүрегі жалын,
Қазақ қызының бірі ем мен.

Арнайы келіп
Сый құрметіңдң көрмесем,
Мен өзің жайлы,
Тірлігің жайлы білер ме ем,

Украина елі,
Күн сәулесінен нұр емген?!

Парақтап көріп
Сендегі шежіре беттерін,
Сырыңа қандым
Ұшырып көңіл кептерін.

Кейінгі ұрпаққа
Хикая шертіп жатырсың,
Өткеріп бастан
Сан қилы өмір өткелін.

Кеткендейсің бір
Ертегі еліне айналып,
Ескерткіш біткен
Қас қағым сәтте жанданып,

Тіл катады ма-ау...
Қараймын да көз алмаймын,
Шеберлер салған
Тас мүсіндерге таң қалып,

Кеткендейсің бір
Ертегі еліне айналып!

Қиялым шарлап,
Таба алмай қойды-ау еш тағат,
Тоймады көзім
Келбетіңе әсем көп қарап.

Халқыңа сенің
Тәтті өмір тілеп шарқ ұрып,
Көгіңде қалқып
Ұшып жүр кептер көк қанат.

Алыстан
Ыстық сәлемін әкеп қазақтың,
Өзіңде, Львов,
Сый қонақ болдым аз-ақ күн...

Күніңмен бірге
Таласып тұрып ертемен,
Ауаңды жұтып, Көкірегімді тазарттым,
Өзіңде, Львов,

Жас түлектерім,
«Мұндалап шақырды арманың»...
Толқытады да сендерді,
Қуандырады да,

Өмір жолына
Жолдама ап отырғандарың.

Әкетер алып
Күні ертең өмір ағымы,
Жол азабының
Байқалмай жеңіл-ауыры,

Аттанарсыңдар
Жол тартып сан тараптарға
Сағындырар да
Сүйкімді қоңырау үні...

Кеуделеріңді кернейді
Қуаныш керім,
Бойларыңдағы
Бұлқиды бұла күштерің.

Өздерің сынды
Жалынды жас түлектерге,
Білесіңдер ме,
Бұл күнде сұраныс көбін?

Отан-ананың
Үн қосып шақырғанына,
Мерейлі еңбекті
Тартыңдар жақын жаныңа.

Тас бауыры иіп
Қара жер ризығын берер,
«Темір тұлпарын»
Ерттеген батырларына.

Тіршілік-күрес.
Сақтаңдар мұны естеріңде.
Шыңдаларсыңдар
Ширығып күресте мүлде...

Абыройлы еңбек,
Болашақ,
Асқақ арман да,
Барлығы бүгін-

Көңілдеріңнің
Бұлт шалмай зеңгір аспанын,
Кеңістіктерге
Жайылып кең құшақтарың,

Арман-асудан асқанда
Биікке самғап,
Қос қанаттарың талмасын,
Қарлығаштарым!

Жылжиды күндер,
Ғасырға ұласар жылдар,
Бұл сәтті, білем,
Қиялдап жиі аңсадыңдар.

Қарлығаштарым,
Ауылдан алыстап кетпей,
Туған жер мұнарасына
Ұя салыңдар!

Өмір дегенің – ұлы айдын,
Жетелеп толқын
Толқынды әр,
Сіміріп нұрын

Күн, Айдың,
Айдынға құяр толқындар.

Енерсің сен де өмірге,
Екпінімен сол ағыстың.
Бір желік түсіп көңілге,
Ішіне түсіп жарыстың.

Қалмайды ешкім бейтарап,
Ағынға түсер бар адам.
Сын сағат барын байқап ап,
Үмітпен алға қараған...

Озу бар,
Кейде қалу бар,
Секілді- бәйге алаңы.
Жұмсалып онсыз қарулар,

Ащы да болса
Бұл – шындық,
Ежелден бізге таныс тым.
Әкетті кейде күншілдік,

Зұлымдық салып шеңгелін,
Айналса тұнық лайға.
Қайғысы батып өңгенің
Қансырап жаның жылай ма?!

Толқынды көріп таза аққан,
Арылып сосын лайдан.
Арайын шашып ғажап таң,
Жүрегің шаттық құрай ма ән?!

Ұлы айдын-күрес сұрапыл,
Жетпейді оған толқын бар.
Тартылмай жету мұратың,
Лдыңда озбыр жал құмдар...

Үмітпен жүзін бұратын,
Өзіңе дәйім халқың бар.
Айдынға құлаш ұратын
Толқындар,

Алматыдан
Оралдым Ақмешітке,
Ақмешітке,
Туған жер талбесікке.

Біреу ұғар мұңымды,
Біреу ұқпас,
Сөз өрбітер
Неғылған жан десіп те...

Алаңдатып
Басқа жер,
Басқа қала,
Ауып жатса

Бәз біреу астанаға,
Мен отырмын
Желпініп өз-өзімнен,
Жеттім-ау деп

Кундер өтті
Дес бермей өрекпіген,
Көре алмадым
Басқадай себепті мен.

Жас ұлғайып,
Көңілің ортайғанда
Кімге болсын
Туған жер керек білем...

Жастық мені
Жыраққа алып қашқан,
Жасын жұтып,
Жыр жаздым жалықпастан.

Алматыда
Ұзақ жыл ғұмыр кештім,
Ақын болып қаламы қалыптасқан

Ащы –тұщы өмірім екшеленген,
Келіп тұрмын
Кезімде кекселенген.
Оралып кеп

Туған жер-қазығыма,
Қажетіне жарармын деп сенем мен.

Санадағы өзгертіп сан ұғымды,
Жаңарттым мен
Дүниетанымымды.
Айналайын,

Ағайын,
Жанашырым,
Сыртта жүріп
Ұқтым ғой қадіріңді...

Туған жерін
Түсірмес есіне кім?
Келбетіңді
Кеудеме көшіремін.

Бейнетіңді көтермей,
Сенен жырақ
Ғұмыр кешсем бейқам боп,
Кешір елім!!!

Құны қалмай қара бақыр,
Сұлулықтың сағы сынды.
Саудагер-күн санап жатыр
Жырымды емес табысымды

Жаным ауыр жалықты ойдан,
Жабырқайды жетім- жырым.
Көшкен жұртта қалып қойған
Алтын сақа секілдімін...

Өзегімді өртеп кей күн,
Әлдекімге өштенемін...
Сұлулыққа селт етпейтін,
Саясаттан сескенемін.

Жаңа қоғам қолдаса екен,
Ақындықтың парқын ұғып.
Жапырақ-жырым солмаса екен,
Саясаттың салқыны ұрып.

Мынау заман
Қай- қай заман?
Сұрағы көп айқай заман...
Пұлы барлар алщаң басып,

Мынау заман
Неткен заман?
Нарық зары өктем заман.
Тыңдар құлақ болмаған соң,

Жүйке жонар оқтай заман,
Апшыңды алар оттай заман.
Арам ақша,
Адал ақша...

Бар адамға – мақұл заман,
Жоқ адамға – ақырзаман
Біреуге – бал,
Біреуге – у боп

Мұнар, мұнар, мұнар заман,
Жұрт баюға құмар заман.
Пұл болмаса қадірің жоқ,
Болды осыны ұғар заман.

Керек етпес,
Елең етпес,
Қоғам – мылқау, анық керең.
Ойлаңыздар,

Қайда қыздар,
Қайран, Мұхаң, дәріптеген?

Өзгерген бе,
Кез келгенде
Тоғысыңда ғасырлардың?..
Сәні де арман,

Әні де арман,
Әйгерімдей асыл жардың...

Жар сыйлаған,
Жарқылдаған
Ақылына сай көрігі,
Танылмайды,

Тілі балдай,
Толған айдай,
Тоқжан да жоқ толықсыған.
Үйден безіп,

Дала кезіп,
Көбісі жүр болып сыған...

Еркегі – үйде,
Әйел – түзде,
Апыр-ау, бұл неткен заман?
Жұмыссыздық

Жұртты жүн ғып,
Жігерін құм еткен заман.

Дорба асынып,
Жолға шығып,
Әйгерім жүр жанын бағып.
Секектеген,көкектеген,

Сырымды ұғын,
Бүгінгінің
Қыздарына алаңдаймын...
Сағым сынып,

Жаным күйіп,
Бір амалын таба алмаймын...

Сөзі – бұйым,
Өзі – құйын,
Сала құлаш төсеп тілін...
Таза сезім,

Қалған кейін,
Махаббат та есеп бүгін.

Қалталыдан
Жол торыған,
Жолбикелер жосылып жүр.
Адамнан да,

Заманнан да,
Жаным менің шошынып жүр.

Шырқыраймын,
Жыр құраймын,
Жай таба алар жаным қалай?
Пайда деп тым,

Қайда кеттің,
Қазағымның арулары-ай?!

Пойыз үсті...
Вагонды жағалаған,
Қалт-құлт етіп
Жанарсыз келеді адам.

Келеді адам
Асынған гармоны бар,
Айналасын тас-түнек қамалаған.

Қайтсін,байғұс,
Құса боп жанады іші...
Қара гармон –
Жалғыз-ақ таянышы.

Құтқаратын сал ғана
Тарыққанда,
Күн көріске жарамас қара күші.

Гармонымен ән айтып жағынады,
Жағынбаса, жұрт оны неғылады?
Тиын-тебен жиып ап күнкөріске,
Ел үстінен тамағы табылады.

Қайғы –шері кеудесін кернеп өтіп,
Үн қосады гармонға термелетіп.
Зарлы үніне құлақ сап
Ойланады,

Баратқандар елге,
Не елден кетіп.

Ойға алады
өзінің амандығын,
көрсетпесін жаратқан жамандығын.
Тойымсыздық дегенің күпірлік қой.

Қалам
Қарын тойғызбасын ұғамын,
Ұға тұра,
Жазылады жыр-әнім.

Жасағаннан халқыма құт-береке,
Қаламыма
Қзақ ғұмыр сұрадым!

Заман басқа,
Қоғам өңін өзгерткен,
Бәрі өтпелі екеніне
Көз жеткен.

Ақын-тұлға,
Өлең-өшпес мұра деп,
Өнеге қып
Өрекпіген кез де өткен...

Өнерді де
Тәуелді етіп өзгеге,
Ұқсаттық па
Қолын жайған кезбеге?..

Өнер өлсе,
Болады ғой ел жетім,
Жоқ осыны
Көретұғын көз неге?

Қалам
Қарын тойғызбасын білемін,
Біле тұра
Қалам тартып жүремін.

О, жаратқан,
Өмірімнің өрнегі-
Сәби -өлең өлмесе ,
Тілегім!

Кеше мен бүгін
Тәуелсіздікке арнау

Өткен өмірім-естелік,
Керегін екшеп,ескеріп,
Тірілттім соны қайтадан
Жадыма ғана тек сеніп.

Солқылдап өскен көк шыбық
Тамыры мығым боп шығып,
Сындыра алмаған сол кезгі
Бүйірден қысқан жоқшылық.

Киімнің жамап жыртығын,
Күйіктің жалап тыртығын
Бала да болсақ тырбаңдап,
Таппаушы едік-ау бір тыным.

Масақ та тердік, дән ғой деп,
Сақтаған нәрі бар ғой деп.
Астықты асырып басқаға,
Арпаны жедік нан ғой деп.

Кімдерден ығып бұққанбыз?
Кімдерді үлгі тұтқанбыз?
Опынып жүрміз осы күн,
Ол кезде нені ұққанбыз?

Шыға алмай құрған тордан біз,
Ресейге бодан болғанбыз.
Діл менен дінді тәрк етіп,
Дүбәра болып қалғанбыз.

Ортамызға келіп орнығып,
Орысын бізден зор қылып.
Жұтқысы келді-ау ұлтымды,
Тіліммен қоса сорлы қып...

Қор болып бірақ қалдмадық,
өз жолымызды таңдадық.
Егемен ел боп еңселі,
Ертеңге үміт жалғадық.

Алаштың атын басым ғып,
Азаттық алып тасындық.
Егелік жасап жатырмыз,
Мұрамызға сан ғасырлық.

Басында соның тұрғанын
Елбасымыздай тұлғаның.
Мақтаныш қылып марқайдық,
Жаһанға болған бұл мәлім.

Құлашыңды жайып кеңге аша,
Тәуелсіздігім, сен жаса!
Өзіңдң сақтап қалмасақ,
Басқаның бәрі далбаса!

Туған тілім
Өткен ғасыр,
Өткен өмір
Боп сұрақ,

Өзімізше сыр шертеміз
Топшылап...
Отаршылдық шырмауынан
Шыға алмай,

Тәуелсіздік
Сені күттік көп шыдап.

Ұлтымыздың үлесінен
Құр қалып,
Шұбарландық.
Үстем болып бір халық.

Өз тіліміз
Өзге елге жұтылып,
Сорладық та,
Болдық солай шын ғаріп

Мәңгүрттіктің
Ұйығына батқалы
Бара жатып...
Құдай өзі сақтады!

Дербес ел боп
Есемізді көтердік.
Шуақ құйып
Азаттықтың ақ таңы.

Күллі әлемге
Естіртіп өз үнімді,
Шүкір!
Шүкір!

Тілім қайта тірілді.
Айта аламын
«қазақпын» деп айқайлап,
Ақ ордада

Ел жұртымның
Ұға алатын мұң-зарын,
Келеді өсіп
Өндірдей ұл қыздарым,

Өз тілінің
Кеңейтер деп өрісін,
Қуанамын,
Жарып шықса бір дарын.

Ғұрпым барда,
Ұлтым барда.
Тілім бар!
Рухым содан

Күш аларын ұғыңдар!
Өрелі ұрпақ,
Өздеріңе аманат,
Туған тілдің

Туған тілім,
Өшпе!
Мәңгі тірі бол!
Туған жұртым,

Тұлғалы да ірі бол!
Ұлтты түгел
Құшағына сыйғызып,
Дүрілдеген

Жастығым өтіп кетсе де,
Егделік келіп жетсе де
Жырыммен жүрмін жасарып,
Жүрегімдегі от сөнбе!

Ішінде болар тұспал мың,
Киесін сөздің ұстармын.
Өлімнің барын білсем де,
Өмірге мынау құштармын.

Шүкір ғып осы тірлікке,
Ұйытып ұлтты бірлікке,
Түтіні түзу ұшса деп
Үңілдім түрген түндікке.

Елімнің жүрер жеп қамын,
Келеді өсіп көп дарын.
Өшпесе екен еш солардың
Ошақта жанған оттары!

Жүрсе де болып бұрын дау,
Мүмкін бе дінге бұрылмау?
Мұсылмандыққа бет бұрып
Ұлтымның тілі тірілді- ау!

Шабыттың шамын жағайын,
Шалқып бір қайта жанайын
Сөндірмей жырдың алауын,
Болашаққа алып барайын.

Ақынның аппақ әлемі,
Жазылған жырлар-жан емі...
Алғысын елдің арқалап,
Қартайсақ екен әдемі!

Кедейшілік Қасымнан мұра қалған»
Жүрсін Ерман

«Жарлымын» деп
Қой бұлай жыламайын,
Шатты-бұтты арзан сөз құрамайын.
Аласартып өзімді бекер-босқа,

«Жарлымын» деп
Қой бұлай жыламайын,
Ешкімнен де ештеңе сқұрамайын
Десең-дағы,

Тапшылық алдыіңды орап,
Жаналқымнан алғалы тұрар дәйім.

Сезіне алмай дүниенің шырын дімін,
Намыс буып шырқырар шыбын жаның.
Өзіңді-өзің қамшылап
Осы бір сәт

Қосыларсың бәйгеге,
Ұғынғаным...

«Өнерлінің жұлдызы жанып жатыр,
Саудаға сап бағасын алып жатыр,»
Десек –дағы,
Өлеңнің өртін ішкен

Оқырманын жоғалтып тозған заман,
Жазба ақыннан айтыскер озған заман.
Төрге шығар басыңды
Жерге сүйреп,

Жүйкеңді илеп
Қамырдай созған заман.

Шындық осы...
Ащылау болғанымен,
Сыр алдырмай жүреміз ел қамымен.
Ақындықтың салмағы мың бір батпан,

Алашымның қарсы алып азат таңын,
Аяладым жырымның абат бағын.
Таусылмаған айтары,
Сарқылмаған,

Ақыныңа жар болғай,
Жаратқаным!!!

Балы мен уын үлестіргенде,
Уынан молдау асатқан.
Дүлей тағдырмен
Күрестім күнде,

Қысқарар ма екен,
Жалғанның жолы?
Білмеймін...
Алда не болар?...

Адамның басы-Алланың добы,
Домаланар да, жоғалар.

Домалап,
Мен де ілінермін бе,
Жүзіне жазмыш-орақтың?
Өткінші өмір, білінер кімге,

Осылай ма едің,
Жалған-ай?!
Жалған!
Оралмас күнді жоқтаймын...

Ақындығым да адыра қалған,
Қарақан басым боп қайғым...

Жә, жетер!
Көңілім ,
Күнә жамама!
Жазмыштан қалай озармын?

Басқаға дардай,
Құдайға ғана-
Түйіршігімін тозаңның.

Міндеті зор жақынымның,
Жақсылығын бұлдап жатқан.
Мен де бұлдап хақымды мың,
Санассам ба,

Кемдік болмай қолдауымда,
Жазып жүрек жаратқан.
Менің-дағы сол бауырға,
Тиіп еді-ау , шарапатым...

Дүние кезек...
Тарынбайын,
Қадіріме жетпеді деп.
Бұлдаса да қағынбайын,

Тау дегенім
Төбешік те.
Көл дегенім
Көлшік екен.

Мойнымдағы берешекке,
Амал нешік, көншіп өтем.

Бұлт үйірмей,
Ашыл көңіл,,
Несіне айтам өкпені көп?
Ашу-дұшпан.

Басыл көңіл,
Аласұрма текке жүрек!

Бұрын бұлай сатпайтұғын,
Жасаушы едік сауапты істер,
Сол сауапты сақтайтұғын,
Аллаһ, өзің ғажап күш бер!

Өмір,
Өлім,
Арасы бір-ақ қадам...
Ойламайды-ау осыны бірақ та адам...

Жарық дүние қаншама арбаса да,
Жан болар ма жалғанда тұрақтаған?

Өмір,
Өлім,
Арасы бір-ақ адым...
Қу тірлікте

Күлгенің ,жылығының,
Өліп-өшіп
Жоқтан бар құрағаның,
Адыра қап!

Аллаһқа қайта оралар,
Аманатқа алынған мына жаның.

Иә, солай!
Аллаһқа оралармын.
Оралармын,
Жалғаннан жоғалармын..

Өлмес өлең,
Соңымда сен қаларсың,
Сонда саған жанашыр бола алар кім?

Қоламтадай бықсып
Бықсып бір қалапмысың?
Жоқ, жалынға айналып жанармысың?
Қауыштырып

Жұртыммен мәңгілікке,
Болашаққа мені алып барармысың?

Жырлар жаздым
Жасымнан қалам ұштай,
Арман-тауым бара ма тағы алыстай?
Сергелдеңге салдың –ау, қайран өлең,

Өтті өмірім...
Жар сүйіп,
Бала құшпай...

Өмір,
Өлім,
Арасы бір-ақ тамшы,
Өз ойыңмен

Бір сәтке жырақ қалшы!
Басып жүріп жалғанды
Не тындырдың?
Өзіңді- өзің

Осылай сұраққа алшы!
Өмір,
Өлім,
Арасы бір-ақ тамшы...

Ұлыстың ұлы күні
Қарлы боран
Ығысып жер бетінен,
Наурыз келді

Керемет келбетімен.
шүкіршілік!
Жерім кең, елім бүтін
Тыныштық бесігінде тербетілем.

Басталғанда
Жыл басы барыс болып,
Барыстайын кеудеге намыс толып
Ауызбірлігімізді сақтайықшы,

Бірлік барда
Ірлелі ел болармыз,
Иықтасып өзге елмен
Тең болармыз.

Бірлік кетсе
Бүлініп тірлігіміз,
Бөле жарып
Бөріге жем болармыз...

Есті азамат
Ел қамын ерте ойласын!
Қазағымның қазаны ортаймасын!
Екі мың елуінші жылға апарар

Жолға түсіп,
Бауырым,
Көр, пайдасын!

Толастамай
Той –думан дүрмектері,
Талмай ұшсын
Ақынның жыр кептері!

Құтты болсын,
Наурызың,
Мұсылманым,
Мұхаммед пайғамбарымның үмбеттері!

Жамыратып
Жанымның жапырағын,
Шабытымды
Тағы бір сапырамын.

Ей, жамағат,
Ұлыстың ұлы күні
Наурызкөже ішуге шақырамын!
Ақмаяға оралу

Балалық шақ,
Соңымнан қол бұлғаған,
Мөп-мөлдір мұң,
Сағыныш болдың маған!

Саған барар
Соқпақтың орыны бөлек,
Жатса-дағы алдымда
Жол мыңдаған...

Сағындырып,
Көзден жас жиі ағызған,
Ғұмырымыз
Құралған күй-аңыздан.

Қырық жыл бұрын
Қатайып қанатымыз,
Осы арадан...
Ұшқанбыз ұямыздан.

Ыстық еді-ау,
Осы ара...
Осы мектеп...
Еркеледік,

Наз айттық,
Сосын ептеп...
Балалығым өткен жер,
Туған ауыл,

Айтармысың
«алдыңнан тосып ек» деп?

Айрықша ыстық,
Ақмая
Атың қандай?
Аппақ таңын

Көңілдің атырғандай!
Алабұртып,
Ғажап бір сезім кештім,
Ең алғашқы

Қанат қағып
Қиялдың талмас құсы,
Бастау алып ауылдан
Ең бастысы-

Тұңғыш сезім,
Балауса арманның да,
Осы арада бастаған
Алғашқысы!!!

Туды осында
Туындым тырнақалды,
Туған жұртым
Тұщынып жырға қанды.

Ақмаяда қалдырған
Ақ бантигім,
«Мен мұндалап»
Жүректі мұғңа малды.

Алғашқының
Қашанда жөні бөлек,
Өткен күндер-
Сағыныш селі, демек.

Өз арнамнан
Асып бір төгілейін,
Еңбегімді ескерсе
Елім елеп...

Жан жылуын жырыммен таратамын,
Маған қымбат ойлы алақаның.
О, Ақмаям!
Оралды қарлығаш боп,

О, домбырам!
Сөйлейсің сиқырлы үнмен
Мың тілде сен,
Табасың көңілімнің кілтін де сен...

О, домбырам!
Сөйлейсің сиқырлы үнмен
Мың тілде сен
Табасың көңілімнің кілтін де сен...

Өзің кеп тағы мені жұбатпасаң,
Арылып мұң-тозаңнан сілкінбес ем.

Сен сөйлесең:
Тау басынан құлайды сарқырама,
Сарқырама тартылып , сарқыла ма?!
Көз алдыма келеді жапырақтар

Сен сөйлесең:
Қара нөсер сабалай даланы ұрып,
Ішін тарта өксиді боран ұлып.
Қуаласып найзағай көк төсінде,

Сен сөйлесең:
Сыңсығаны естіліп қара орманның,
Көк желегі желбііреп таранған мың.
Сандуғааштар сайрайды күміс көмей,

Сен сөйлесең:
Самал есіп, жетеді көктем лебі,
Жұпар исі бұрқырап өпкен мені.
Сары майдай ерітіп сұлу көктем,

Сен сөйлесең:
Алай-дүлей ұйытқыған күз бораны
Ызғарымен жанымды сызға орады.
Сары күздей

Көңілге сабыр түсіп,
Күйіп-жанған жүрегім
Мұз болады.

Сен сөйлесең:
Естіледі сыңғыры балбұлақтың,
Естіледі сыбдыры талқұрақтың.
Бір өзіңе сыйғызып

Табиғаттың
Бар бояуын...
Бойымды балбыраттың!

Сен сөйлесең:
Салып еске жастықтың бұла күшін,
Өзіне тән қайғысы...
Қуанышын..

Қайта оралып
Жап-жасыл күндеріме,
Сағыныштан уылжып тұрады ішім!

О, домбырам!
Шанағыңа күй болып тұнып тұрып,
Қайғы-мұңды алайын бір ықтырып.
Жүрегімнің дертіне дауа бол да,

Жай тапқызбай
Мазалап жаныңды шын,
Сені тартқан қалаға
Сағынышың...

Жеттің, апа,
Арқалап қоржыныңды,
Ауылдағы сан алуан қалып ісің...

Рахатына айналған
Жыр азабы,
Бір қызыңның
Жеткізбей жүр арманы...

Шөліркеген жанына
Сусын іздеп,
Бір қызыңның
Білімге құмар жаны.

Осылайша
Кеттік біз сенен жырақ,
Махаббатым өзіңе ерен бірақ.
Сағыныш боп

Өріліп бұйра толқын,
Саған қарай
Ағады өлең-бұлақ...

Тым алыстап кеткенім үшін мені,
Жазғырдың ба?
Енесің түсіме кіл...
Жүргеніңмен тағдырға мойынсұнып,

Жалдғыздығың батады-ау,
Түсінемін...

Жүрсің бе, апа,
Жетелеп алдағы үміт,
Өзіңді-өзің жұбатып,
Алдандырып?!

«Қыз-жат жұрттық» деп
Әлде, түңілдің бе,
Көкірегіңді ашытып жалған күдік?!

Басылған жоқ
Өмірге еш құмарым,
Әрбір күннен
Шапағат тосты жаным.

«Ұлым жоқ» деп налыма,
Жаным апа, саяң болар
Қос қызың - қос шынарың.

Анашым, қалмай қатардан.
Ғайпқа батып жоғалдың.
Тұңғыш рет ұзақ сапардан
Өзің жоқ уйге оралдым.

Бөлмеңнің аштым есігін,
Өзіңді «бар» деп сендіріп.
Үзіліп кеткен есіл үн
Үмітімді үзді сөндіріп.

Бір Алла салды сынаққа,
Бауырдан кенде емеспін.
Дәл сендей болып бірақ та
Жұбата алмады мені ешкім.

Жанымның жалап жарасын,
Рухыңмен талай кеңестім.
Дәл мендей болып, анашым,
Сағына алмайды сені ешкім.

Өйткені жалғыз, жалқымын,
Өзіңдей жанашырым жоқ.
Жалғанда мынау жартымын,
Көзімдей қарашығым жоқ.

Жүруші ең ойлы күйге еніп,
Сыпайы да сырбаз мінездім.
Сабырды сенен үйреніп,
Өнегеңді алып түзелдім.

Бесігің болар жер енді,
Ұзатып салдық өзіңді.
Ести де алмаспын мен енді
«Келдің бе?» деген сөзіңді.

«Алланың салған ісі» деп,
Оралмасыңды ұғындым.
Енесіз қалған кісінеп,
Мен де бір жетім құлынмын.

Айтармын кімге өкпені,
Өмір дегенің - өтпелі.
Жыл толды бүгін, анашым,
Өмірден өзің өткелі...

Алдамшы екен-ау, бұл жалған,
Ажалы жетсе кім қалған?
Айтылыр талай естелік,
Артындағы ұл-қыздардан.

Есіме әр кез құдайды ап,
Жүрсем де сені мың ойлап.
Түсіме кірдің бір-ақ сәт,
Төбеңде жасыл нұр ойнап.

Баяғы аман-сау күнің,
Басыңда аппақ жаулығың.
Елжіреп тұрып қарадың,
Ысырып бұлтын қайғының.

Оянып кеттім кенеттен,
Өткіздім бәрін електен.
Өзіңдңі нұрға бөлеген,
Пейішті көрдім демек мен.

Ғайыптың аштың есігін,
Жүректе қалды есімің.
Өкпелеп кейде қалушы ең,
Бердің бе маған кешірім?

Қалдырып артқа наласын,
Кім тастар отқа баласын?
Азапқа салмай жанымды,
Ақ сүтіңді кеш , анашым!!!

Немереге аталып кәдесімен
Бесік келді нағашы әжесінен.
Шілдехана тойын бір
Тойлайықшы,

Жүретіндей
Шығармай ел есінен...

Үйдің жақсы болуы - ағашынан.
Бесік жақсы болуы - нағашыдан.
Бұл бесікті көрейік
Саудаға сап,

Бағамдай бер сапасын
Бағасынан.

Бөпешімнің бесігі-теңге болар,
Бесік сату құқығы-менде болар.
Өткізейін,
Мақтауын келістіре,

Бөпешімнің бесігі-күміс деймін,
Пұл шығарып.
Алғаның дұрыс деймін.
Періштелер «әумин!» деп

Қолдап тұрса,
Уйіңізге кірер құт, ырыс деймін.

Бөпешімнің бесігі-алтын деймін,
Бұны алғанның
Жүзі де жарқын деймін,
Ежелден-ақ,

Ел-жұртым құрмет тұтқан,
Ұлтымыздың
Бұл дәстүр-салтын деймін.

Бөпешімнің бесігі-жақұт деймін,
Бағы жанар
Алғанның сатып деймін.
Кеудесіне құйылып шұғыла-нұр,

Бөпешімнің бесігі-лағыл деймін,
Алған жанның
Тілегі қабыл деймін.
Сәби деген - періште,

Періште оймен
Тазарып бір
Күнәдан арыл деймін.

Бөпешімнің бесігі-маржан деймін,
Маржан әсте болмайды арзан деймін.
Ұлтымыздың ғұрпына үлес қосар
Бұл саудаға қатысқан әр жан деймін.

Басып тұрып
Адымын байқай ма екен?
Құлап түсіп,
Тұс-тұстан жайпай ма екен?

Ала жіппен кесейін
Тұсауын мен,
Кәне, ақырын жүре ғой!
Тәй-тәй, бөпем!

Сәби жүзің нұрланып
Арайлана,
Алға аттай ғой!
Артыңа қарайлама!

Осынша адам
Тұрғанда тамашалап,
Қанатыңды жазбайсың
Қалай ғана?..

Қуанышын жүрудің
Алғаш ,бөпем,
Сезінерсің...
Қанатың талмас па екен?!

Құлаймын деп қорықпа,
Өзіңе сен!
Қадамыңды байқайын...
Қаз бас, бөпем!

Күн нұрына
Толтырып жанарыңды,
Қара жерге
Тигізбей табаныңды.

Құлдыраңдап
Ертең-ақ жүгіресің,
Құдай оңдап
Алғашқы қадамыңды!

Күн-жүрек
поэма
Халық жазушысы, ақиық абыз ақын
Әбділда Тәжібаевқа арнаймын

Хаттар,
Хаттар,
Таусылмас шежіре бір,
Жүрегіңмен,

Жаныңмен сезіне біл!
Мен үшін бұл
Қазына баға жетпес,
Оттай болып басылар көзіме кіл...

Өмір-өзен,
Әкетті жойқын ағын,
Жыр-ағыста
Тәтті үміт,

Ой қуамын.
Жебеп-жасқап жүретін сонда мені
Осы хаттар- киелі бойтұмарым!

Шаттығым да,
Мұңым да бірге менің
Жиырма жыл осылай бір келемін.
Бұл хаттардан,

Білемін,
Өзгелер де
Таба алар өзіне бір керегін.

Өйткені,
Үлкен мектеп бұл өнегелі,
Оқып шықсаң,
Көсегең көгереді.

Мен ғана емес,
Бәріне жас ұрпақтың
Дәл осындай бір мектеп керек еді.

Ұстазы-Ақын,
Көп оның үйретері.
Өзі бастап
Сені өрге сүйретеді.

Көкірегіңе кіргізіп
Жарық күнді,
Қабырғасын түнектің күйретеді.

Жарық күндей
Таратқан жиі ұшқынын,
Жетті маған осы бір
Тым ыстық үн...

Не үйрендім,
Не түйдім, бұл мектептен
Жеткізуге өзгеге тиістімін!

Құпия әлем...
Ал, оның кілті кімде?
Кілт болмаса,
Ашылмас құлпы мүлде.

Сыр сандықты ашайын,
Хаттар,
Хаттар,
Бүгін қайта сөйлеңдер

Ғасыр бойы
Тірліктің тынбас әні,
Ғасырлармен
Сан ұрпақ бір жасады.

Бірі-мен де,
Біреуі- дүлдүл ақын,
Екі ұрпақтың өкілі сырласады.

- Сау саламат бармысыз,
Ақын аға!
Қанды жаспен
Жазылды хатым, аға!

Басқа түскен ауыр хал,
Қасіретті
Ұға алмас жақының
Жат ұға ма?..

Түсті де ағып,
Бір жұлдыз
Жарып түнді.
Жалғандығын бұл өмір тағы ұқтырды.

Ұзақ жылға созылған жасырын дерт,
Жан әкемді біржола алып тынды.

Ақпан айы...
Күн бұрқақ,
Дала мұз,қар,
Үй ішін де әп-сәтте орады ызғар.

Қала бердік шырылдап
Қос балапан
Қанаты әлі қатпаған сарыуыздар...

Жыласа да көз жасын жасыра тым,
Оңашада «аһ!» ұрып ашынатын,
Анам байғұс,
Қырыққа жетер жетпес

Қалды осылай
Жамылып жесір атын.

Алаңсыз ем...
Ол күндер елес бүгін,
Ертеңім де бұлыңғыр,
Көмескі үнім...

Бауырлары әкемнің әлі де жас,
Арқа сүйер дәл қазір жоқ ешкімім.

«Жетім-жесір жанға енді қарамақ кім?»
Деген ой бір
Жаралап тым,
Арман-құсым

Ұша алмай сынық қанат,
Мұң-теңізге шым батып бара жаттым.

Сосын қайта
Жанардай алдан бағым,
Жанталасып
Тағы да тал қармадым.

Тал қармадым...
Тірлікке табан тіреп,
Бір тілдесу
Сізбенен болды арманым...

-Хатыңды алдым,
«Ағалап» шырылдаған,
Шырылдаған
Шағынып мұңын маған.

Көңіл айтудуң
Кестесін келтіре алмай,
Бас қатырар мұндайда шынында адам...

Мен де, міне, біле алмай
Не дерімді,
Тоқысын деп көңілге керегіңді,
Өзімнің бір

«Адам» деп аталатын
Саған жолдап отырмын өлеңімді.

Сезіну үшін
Қадірін жаны асылдың,
Жаны асылдың,
Әкеңдей жанашырдың.

Мұндай өлең
Көп керек саған,қалқам,
Емдеп жазар көңілдің наласын мың.

Ақ арманын ертеңге жалғап таңға,
Адамды біз тиіспіз ардақтауға.сенің әкең сыздықтай
Аяулы дос,
Ағаны біз тиіспіз ардақтауға.

Туған жер деп
Жүрек сан ұшқын атты,
Келді-ау талай
Ауылға ұшқым-ақ тым..

Қартайғант жан
Бірақ та, айналайын,
Қос қанатты қайырылған
Құс сияқты...

Көңілі жеткен жерлерге
Өзі бармай,
Қарт тадамның қиналған кезі қандай!
Қомданғанмен

Жаза алмас қанатын кең,
Соны жастар жатады- ау
Сезіне алмай...

Көп нәрсеге
Қалыпсың өрең жетіп,
Жігер-қайрат берейін жеделдетіп
Келеді адам өмірге,

Кетеді адам,
Қайран, өмір,
Барады менен де өтіп...

Түсті де еске
Бұлдырап бала күнім,
Бірге өткерген әкеңмен балалығым,
Мен де егілдім...

Бірақ та , қайран досты,
Арашалап ажалдан алады кім?

Ажал- бейне оқ,
Тиді де сұлатты кеп,
Арашалай алмайсың сұрап –тілеп.
Тоқтата аламас

Оны ешбір құдірет- күш,
Айта алмайсың тағы да
«Кім атты?» деп...

Сондықтан да
Бүгінгі қамыңды ойлап,
Беліңді бу,
Бойға жый сабыр,қайрат!

Тірі адамға-тіршілік.
Қалқам, енді,
Табан тіреп тірлікке
Тамыр бойлат!

Тамыр жайсаң тереңге
Әлденерсің,
Әлденерсің , әрнеге мән берерсің.
Ащысын да өмірдің

Тәттісін де,
Тіршілікке осынау тән көрерсің.

Қажет соның барлығын қабылдауың,
Алма-кезек татарсың
Балын да,
Уын...

Алдыңда әлі өмірің,
Бәрі алдыңда!
Қалқам,
Мұнша тарынып не қылғаның?

Ауырлықтың салмағын
Нар көтерер,
Нар кеуделі азамат жан көтерер.
Қыз да болсаң

Ерге тән қасиет тап,
Құйын-тағдыр
Жасықты шаңға көмер...

Тірлік үшін
О баста жаралғансың,
Тот баспасын
Төзімнің ақ алмасын!

Тағдыр артса салмағын,
Көтер бәрін!
Сондықтан сен-адамсың.
Сен-Адамсың!!!

- Қайта оралып
Қонды ғой бағым маған!
Қайран, жүрек,
О,қалай жарылмаған?!

Бір ғажайып күй кештім...
Бүгін әкем
Тіріліп кеп,
Дегендей:

Әке рухы:
- Жаным балам!
Әсершілдеу
Балалық шағында адам,

Жаның жасып,
Сынбасын сағың, балам!
Сен жыласаң,
Сүртетін көз жасыңды

Жақсы адамдар
Жаныңда жүреді аман.

Рас, менсіз
Көңілің жарым балам,
Бірақ жан жоқ
Жазмышқа бағынбаған.

Мені іздесең,
Әбділдам
Мен боп жетіп,
Жан тілегің болады қабыл, балам!

Тіршіліктің
Қарсы алып жаңа таңын
Оянбаймын
Мен енді, балапаным.

Мені іздесең,
Әбділдам
Мына мен боп,
Маңдайыңа төсейді алақанын.

Бердім сені,
Қарағым,
Сеніп соған,
Бір адамың сол болар

Сені ұқса адам...
Тірлік- күрес!
Сүрінсең ,
Тік тұруды

Жүрегі оның
Жарық күн,
Таңға ғашық,
Кешірімсіз

Оты жоқ жанға жасық.
Жігеріңді жасытпай,
Ер соңынан!
Ер соңынан, қарағым,

...Қуат құйып жаныма
Осы бір үн,
Көңілімнің
Келді ғой хлшы бүгін!

Бұлт ішінен жарқ етіп
Күн шыққандай
Мене көшіп үдере
Жосыды мұң...

Қандай жарық,
Дүние,
Көркем еді!
Шақырғандай

Ғажайып ертегі елі...
Мен өмірге ғашықпын,
Ғашықпын мен!
Тірлік үшін

Талап қуған
Мен-дағы балаусамын,
Оттан,
Судан тайынбас алау шағым.

Батаңызды беріңіз!
Сіз секілді
Ақын болу-
Бұл күнгі бар аңсарым...

Әкем менің қандай жан?
Жоқ есімде...
Елестете алмаймын елесін де.
Тек, әйтеуір,

Шаңырағын биік ұстап,
Жүзіп келем тірліктің кемесінде.

Тажал-тағдыр
Жұтам деп күш қылғанда,
От бүркіп ысқырғанда,
Қарсы тұрдым

Жеңілмей...
«Жеңемін» деп
Жүрегімде жалын-өрт,
Ұшқын барда.

Солай,қалқам ,
Сынбадым,
Үгілмедім,
Мынау жарық дүниеден

Түңілмедім.
Келіп жеттім
Кешеден
Осы күнге,

Айтарым көп
Ұрпаққа бүгін менің!

Сол ұрпақтың бірі-сен!
Тыңда, балам!
Құлазыған кезіңде,
Мұң қамаған,

Өзіңді -өзің жеңуің қажеттігін
Есіңе ал да,
Төзімді шыңда, балам!

Аға ұрпақтың
Жалғасы сен деп білем,
Құлағымды
Сен жаққа сергек түрем.

Адам болу
Сен үшін ең бастысы,
Жақсылықтың бесігін тербет кілең!

Ізгілікті
Жан болсаң нұры сіңген,
Қалдырарсың
Артыңда із бір ісіңмен.

Адамдығың өлшенер
Сөзбен емес,
Бар болмысың
Тіршілік-тынысыңмен...

Қолыңа алсаң
Талап қып қаламыңды,
Қуана мен құптармын талабыңды.
Қашан болсын,

Қамқорың болам,
Қалқам,
Қалт жібермей
Бағып әр қадамыңды.

Нәрлендір де
Көгерт жыр-бәйтерегін!
Нәр бере алмай қуартсаң
Қайтер едің?

Өз орныңды тапсаң
Сен мына өмірден,
«Нағыз адам!»
Деп өзі-ақ айтар елің

Сүрлеу сал да,
Тап тыңнан жаңадан жол,
Мен батамды берейін,
Тек,адам бол!

Болашаққа
Жолымды жалғап барар,
Адамзаттың ұрпағы-
Сен аман бол!!!

- Көктем де өтер,
Жаз жетіп,
Келеді күз,
Күз демімен

Қариды денені мұз.
Жылыту үшін
Өзіңді,
Өзгелерді,

Ұсынады жемісін
Мәуелі күз,
Табылады еңбектен керегіміз.
Осы бастан

Өндіріп іс етпесең
Өкінерсің кейіндеу,-деп едіңіз.

Қалмау үшін
Біз өткен көнеріп із,
Қаулау үшін
Жас өркен өреніміз,

Бұлақ көзін
Аршимын құм ішінен
Шөл қандырса кәусары,- деп едіңіз.

Жанарыңыз,
Қарасам,
От тұнғандай,
Сұсы басып

Дұшпанын жоқ қылғандай.
«Мен іздеген биіктен табылмадың
Жалқаусың-ау, әй, балам!» деп тұрғандай.

Өзімнің де
Тұрқым жоқ жақтырғандай,
Жауым жасып,
Достарым тақ тұрғандай.

Қоламтадай
Бықсыған күйім мынау,
Жалын үрлеп,
От көсеп жаттым жанбай...

Енді, міне,
Жанымды жасқап арым,
Жүзіңізді қарауға жасқанамын.
Ісін істеп кәдімгі жас баланың,

Жер шұқимын...
Таба алмай басқа амалын.

Күн өткердім қаншама?
Байқамадым...
Жыл өткердім қаншама?
Байқамадым...

Өмір жолы бұралаң,
Өткердім мен
Сын өткелін қаншама?
Баймадым...

Құмдар көшті қаншама?
Байқамадым...
Шыңдар шөкті қаншама?
Байқамадым...

«Не тындырдың тірлікте?»-
Деп сұраса,
Болашаққа не жауап қайтарамын?..

«Заман жүгін,
Ел мұңын арқаладым»
Дей алам ба?!..
О, қалай айта аламын?!

Азаматтық парызым
Жанымды үгіп,
Жел өтінде тұрғандай шайқаламын...

Енді менің
Хақым жоқ үндемеуге,
Енді менің
Хақым жоқ гүлдемеуге.

Жанартау боп
Атылмай өздігінен
Қалай сыйып
Отты ағыс жүр кеудемде?!

Енжарлықтың шекпенін шешіп алып,
Бауырымды жазайын көсіле анық.
Қалай жүрем жер басып,
Адам болып,

Қала алмасам
Тағдырдан несібе алып?!

Қатал тағдыр қысқанда мені қатты,
«Басыңа,- деп-орнауы кәміл ақ күн»
Қолтығымнан сүйеген
Сізді көрем

Қол арттырып тұлпарға
«Сенім» атты.

Тауға-тасқа соқтырып
Кәззап көңіл,
Содан кейін
Кешсем мен азап селін.

Оттан,
Судан
Құтқарар бойтұмарым-
Сіз дарытқан осы бір

«Ақбаянды» аңсау
Мәдина Ералиеваға

Армандай болған аппағым менің,
Атыңа жүрді ау мақтанып елің.
Айналып алғаш Сыр сұлуына,
Ақмешітіңнен аттанып едің.

Жарқырап жанған жұлдызым менің,
Сағынды-ау сендей Сыр қызын елің.
Өз өрнегіңмен
Өнер бағында

Алысқа барар дабысың бар-ды
Алар ең жаулап тағы шыңдарды.
Теледидарда-өшпейтін бейнең,
Үнтаспаларда дауысың қалды.

Жалғанның дәмін тауыстың да сен,
Ана-а-ау жағаға ауыстың ба сен?
Бексұлтан ағаң Байкенжеевтей
Сазгермен сонда қауыштың ба сен?

Ән жаза жүріп аппақ арымен,
Жалғаннан опа таппағанымен,
Көтеріп еді-ау өзін де, сені
Аманат болған Ақбаянымен.

Бастап ең солай ән-ғұмырыңды,
Алладан алып мәңгілік нұрды.
Мәдина-ғұмыр жалғасын табар,
Болса да қысқа тағдырың мұңды...

Бойыңды жаздың туған жеріңде,
Құм кешіп, қызық қуған жеріңде.
«Тұлпарың» тулап жазым қылғаны-ай,
Тәуекелге бел буған кезіңде...

Аңдығанда ажал қақпан құрғалы,
Сезімің қалай сақтандырмады?
Сағынып жүрміз, жер –бесігіңе
Сыр- ана сені аттандырғалы...

Айналған сона-а-у
Сағым жылдарға,
Ақбаяныңды сағындыңдар ма?
Күрең күзімен қоштасқан сәтте

Қия алмай
Мұңға малындыңдар ма?

Алатын баурап кәрі-жасыңды-ай,
Ұласар мәңгі
Әні ғасырға-ай!
Туар ма қайтып ән-падишасы

Сырымнан ұшқан
Аққуым қайда?
Саз сырнайлатқан
Гәкку-үн қайда?

Жапырақ жайып
Өнер бағында,
Үлбіреп тұрған
Ақ гүлім қайда?

Тағы да қайтып
Күрең күз келді,
Ақбаянды аңсап жүрерміз енді.
Күрең күзбенен

Тағы бір ғұмыр,
Үзілмесін деп тілерміз енді!

Менің Қабдоловым
академик, жазушы З.Қабдоловқа

Қызыл тілдің мәйегін тамызатын,
Жадымызда өшпестей жазылатын.
Сіз оқыған дәрістер
Сол жылдры

Біздер үшін
Таусылмас қазына-тын...

Өтсе-дағы қанша жыл,
Қаншама күн,
«Менің Әуезовым!» деп
Жар салатын.

Сіз едіңіз
Тірілтіп сол бейнені,
Есіне алар
Әр күні,

Сөз орамын
Лақтырып дестелеген,
Сіз едіңіз
Көркем ой кестелеген.

Сізге қарап
Шәкірттер бой түзедік,
Қайыңдайын
Қаймықпай ештеңеден.

Көк шыбықтай
Ұмсынып Күн – иеге,
Ғашық болдық
Жап-жарық дүниеге.

Сіз сіңірген мейірім
Осы емес пе,
Ізгілікке іңкәрміз жиі неге?

Жас дарынның оятып батылдығын,
Жүрегіңіздің сездіріп жақындығын.
Сіз едіңіз
Оқитын төгіп-төгіп,

Бірде – Қадыр,
Бірде боп Қуан ақын,
Жыр төксеңіз
Жанымыз құп алатын.

Беріп сосын бір мезет
Бізге кезек,
Сіз едіңіз
Ортаға шығаратын.

Алабұртып көңілдің күйіне тым,
Сұлулыққа
Біз едік сүйінетін.
Шәкіртіңіз қаншама,

Қараңызшы,
Алдыңызда құрақтай иілетін?!

Алаулатып
Аллаһтан алған нұрын,
Жалаулатып жүрегін
Жанған ғұмыр...

Сіз – бұлақ та,
Біз – құрақ,
Сарқылмаңыз,
Қазағымның, һәм менің Қабдоловым!

Алаштың Фаризасы
Ақын рухына

Аллаһ берген
Өзі алды аманатын...
Кезек жетсе,
Кім аман қала алатын?

Фаризасын іздейді ел әлі талай,
«Поэзия патшайымы» саналатын.

Есіне алып, елімнің кәрі-жасы,
Өзіңізден басталар аңыз басы...
Алшы түскен асығы әуел бастан,
Сіз едіңіз-алаштың Фаризасы!

Ақ Жайықтай буырқана тасып тұрып.
Жырыңызға ел-жұртты ғашық қылып,
Сіз едіңіз өктемдеу сөз айтатын,
Мықтыларды мысыңыз басып тұрып.

Сіз едіңіз сіңлілерін еркелеткен,
Өрге сүйреп өмірін көркем еткен.
Поэзия айдынында сол ақындар,
Өзіңізді ес көріп, желкен еткен.

Сол желкеннің жүзуші ек ығыменен,
Қалдық па біз сүйеусіз шыныменен?
Жо-жоқ апа!
Сіз салған сара жол бар,

Сізге берген бұл- тағдыр сыбағасы,
Ортамызда болдыңыз жыр-арнасы.
Мұраңызды сақтайтын ұрпақ барда,
Көнермейді өлеңнің мұнарасы...

Сіз-тірісіз.
Жыр-анасы!!!
2014 жыл

Риза бол, баба!
Т.Ізтілеуовке

Тас жетім бала...
Ал, оған пана
Алдашбай ахун ашқан медресе.
Тас жетім бала...

Болғаны-дара,
Оқ бюойы озып төске өрлесе...

Алған білімін көкейге тоқып,
Ахундай тапса
Жанашыр жанды,
«Мир арабта»

Һәм «Көкілташта» оқып,
Бұхара жаққа жолы ашылған-ды...

Білім – мұхиттың түбіне сүңгіп,
Шығыстың сүзді інжу , маржанын.
Ілімнің түбін індете үңгіп,
Байлығын алып

Сол Тұрмағамбет
Ірі ақын еді,
Даңқы алыс кеткен ауылдан асып.
Тұлғасы

Биік тұратын еді,
Өнер қуғанды бауырға басып.

Шәкірттің бірі – Темірбек Жүрген
Қолқалап сона-а-у
Алматы барды.
Ұсыныс қонып көңілге бірден,

Фирдоуси-сынды шығыс бұлбұлын,
Сайратты солай ана тілімде.
Тындырыпты ақын
Ұлы істің бірін,

Ұйытты жанды
«Шахнама» атты,
Шығыстың үздік жауһар мұрасы.
Қолынан түспей жастана жатты

Діні мен тілін түгендеп жұртым,
Түзеді бүгін құбылаға бетті.
«Шахнама» десе
Шынында бұл күн

Ламыз еске
Тұрмағамбетті.

Жас ұрпақ өсті,
Қоғам да жаңа,
Дәулетімізге сай
Сәулетіміз бар.

Ояттық
Рухты,
Риза бол, баба,
Әруақ сыйлар әулетіңіз бар!

Ағаларым
Өтеген мен Аманкелдіге

Болып едің екеуің – қос қанатым,
Сендер барда
Көңілім хош болатын.
Көтердіңдер жоғары қарындасты,

Өздеріңе сүйеніп қанат қақтым,
Қайран, менің қос ағам,
Жаны аппақ тым...
Сендер барда

Айрықша арқаланып,
Абыройлы ақын болуға жарап бақтым.

Сендер барда – ерекше еркеледім,
Сендер барда – көңілім көркем еді.
Өздеріңнен айырылып қапияда
Өкініштен өзегім өртенеді...

Ажал жетсе, жан беру қиын ба,
Алла-ай!
Қос қанатым
Бір демде қиылғаны-ай!

Орындарың бос қалды опырайып,
Қанатым жоқ,
Ұшуым қиындады-ай!

Бәйтерегім едіңдер,
Сая бағым...
Бөлінбейтін ешқашан араларың.
Бақиға да кеттіңдер бірге көшіп,

Салғанына тағдырдың бағынамын,
Тура жеткен ажалға неғыламын?
Ет-бауырым езіліп бұл күндері
Сағынамын сендерді, сағынамын!

Қазақ осы
Көрнекті ақын Қадыр Мырза-Әлиге

Қазақ осы
Өзіңіз суреттеген,
Өнер сүйгіш жүрегін кірлетпеген.
Көңілі дархан дариядай

Халқым мынау
Хан көтеріп ақынын құрметтеген.

Сыр елінің мүмкін бе сағынбауы,
Сырласуға кеп отыр қалың қауым.
«Иірім» мен «Жазмышқа»
Қалам тартып,

Жан болмас-ау
Мінсіз боп жаратылған,
Мінсіз-Аллаһ!
Сол ғана дара тұрған...

Періште емес ,
Пендеміз,
Шындығы осы,
Құтыла алмай жазмыштан баратырған...

Жалғандығын дүниенің жиі ұқтырған,
Құдірет бар...
Боламыз сүйіп құрбан.
Тұлға тұттық

Ұлтымның ұл-қыздарын,
Пенделіктен бір сүйем биік тұрған.

Хантәңірінің сияқты мұзбалағы,
Шыңға қарап
Жас ұрпақ шыңдалады.
Аласармай тұрсыншы

Биігінде
Тұғыры мықты
Ұлтымның тұлғалары!
2003 жыл

Жыр шынарлары
Күләш пен Қайырбекке

Махаббатын сақтаған бойында нән,
Жойқын сезім
Әлі күн жойылмаған.
Өзі де ақын болғасын Қайырбегі

Мойындаған
Күләштің ірілігін,
Әбділда Тәжібаев та күні бұрын.
Айдынына қондырып жыр-аққуын,

Жаны таза,бейкүнә баладайын,
Көңілі дархан кең байтақ даладайын.
Қос ақыны қазақтың маңдайалды,
Бөле жарып екеуін қарамайын.

Сұлу таңды қарсы алып шапақ атқан,
Қос жүректен жыр-бұлақ қатар аққан.
Елін, жұртын сүйді олар от сезіммен,
Жаралғандай мәңгілік махаббаттан.

Жырға қосып жұртының мұң-арманын,
Қуанышын,
Қайғысын,
Ұғар бәрін...

Қашан болсын
Тұрсыншы тұғырлы боп,
Шыңға біткен осынау шынарларым!
2005 жыл

Біз екеуміз
Жадыра Дәрібаеваға

Қолға қалам алғанбыз,
Жыр отына жанғанбыз.
Ақ арманға қол артып,
Алматыға барғанбыз.

Қанаттаса ұшқанбыз,
Биік шыңды құшқанбыз.
Сен де, мен де, Жадыра,
Сұлу жырға құштармыз.

Кеңейгенде өрісің,
Мен қуандым сен үшін.
Биіктесе мәртебем,
Сен қуандың мен үшін.

Жаның- адал,сөзің- шын,
Мөлдір, таза сезімсің.
Тағдыр салса салмағын,
Сыр алдырмас төзімсің.

Ұлттың өткір тілісің,
Ойларыңмен ірісің.
Қарсы жүзер ағысқа
Сой ақынның бірісің.

Жыр-ғұмырды жетелер
Жолың жатыр өте кең.
Күркірейді кеудеңде
Найзағайлы от-өлең..

Жыр-отаудың түндігін
Түріп ашар күн бүгін.
Тұғырыңа оралдың
Сырдан ұшқан тұйғыным.

Ақындықтың бағынан,
Ақындықтың тағынан
Сені көрер ел барда,
Жарқырай бер, Жадырам!

Ортамызға орал
Тұрсынай Оразбаеваға

Арманың құшақ жайғанда,
Қиялыңмен асып Айдан да...
Ақ бантик таққан балауса
Күндерің қалды-ау Сайрамда!

Шымқалаң болып баспалдақ,
Жырларың ұшты аспандап.
Саясына алса Алматы,
Мәпелеп жатыр Мәскеу жақ...

Орындалып бір арманың,
Елменен елді жалғадың.
Еңбегің жанып, жан құрбым,
Елеусіз болып қалмадың.

Басыңа түсті ерек сын,
Тамыры терең терексің.
Ресейде өмір сүрсең де,
Өз еліңе сен керексің!

Сағынып тосар елің бар,
Еркелеп келер жөнің бар.
Басатын әлі белің бар,
Шығатын әлі төрің бар.

Абыройың асқақ, дүрсің-ай!
Алаштың жұрты жүр сұрай...
Сағындыра бермей өзіңді,
Ортамызға орал, Тұрсынай!

Еңлікгүлі Алмагүл
Алмагүл Божановаға

Өзгеріске толағай жол ашатын,
Орнағанда тәуелсіз жаңаша күн.
«Нұр Отанға» қосылып нық сеніммен,
Елбасының ұстанған саясатын.

Ат үстінде жүрсе де шаршамаған,
Хабары бар сауатты әр саладан.
Шаруасын жаңғақша шағып тастап,
Шығарады алдынан қаншама адам.

Тәуелсіздік жолында жастанған мұз,
Мұзды ерітер от көрдік жастардан біз.
Осы қыз ғой егемен ел болғанда,
Екі ауданды қосып ап басқарған қыз.

Тыным таппай күні-түн жұмысында,
Жұртты ұйытып ұстаған уысында.
Сүрінбеген,жүрегі бүлінбеген,
Үгілмеген түскенде ірі сынға.

Әйелге тән ибалық-реңінде,
Имандылық ұйыған жүрегінде.
Алуан түрлі қасиет бар бір өзінде,
Қайраткер бар осындай Сыр елінде.

Ел жүгінің қашанда салмағы мың,
Үлкен үміт жүктейді алдағы күн.
Көп сенімі көтерер көке дәйім,
Сырда туған қазақтың Алмагүлін!

Жаңашыл әкім
Қызылорда қаласы әкімі
Нұрлыбек Мәшбекұлына

Жұртыңа бұрып бүйрегің,
Үміттің шоғын үрледің.
Кенжелеп қалған бар істі
Екпіндеп өрге сүйредің.

Өжеттігіңе жетер кім?!
Өткізбей текке бекер күн.
Шиелінің ашып шырайын,
Шоқтығын биік көтердің.

Дем берер елге өте көп,
Кеудеңде жанған от ерек.
Астанаға дейін жеткіздің,
Нартай әндерін жетелеп.

Жігерлі жас ең арынды,
жұртыңа болдың жағымды.
Отызыңда орда бұзатын,
Алашқа атың танылды,

Суырылып шығып ортаңнан,
Өзгеше болды қолтаңбаң...
Жаңашыл әкім сен едің,
Атаойлап тыңнан жол слған.

Әкімсің енді қаланың,
Қайырлы болсын қадамың!
Ескеріп заман талабын,
Еліңді көркейт, қарағым!

Талайлы тағдыр
марқұм Қашақбай Пірімовке

Жадау тірлік, дәмкес жан, дәрменсіз ұл...
Қу шешектен, аты өшкір, қалған сыз бұл,
Шөмекейдің жұртынан түтін түтеп,
Бір отбасы отырды қорғансыз кіл.

Жалғыз ұлдың ғұмыры-қыл ұшында,
Тағдыры тұр-құдайдың уысында.
Оразбике анасы зар илейді,
Кәлимасы сәт сайын-тіл ұшында.

Құлағына сол дауыс жеткен болар,
Құдай оңдап,шапағат еткен болар.
Бала тұрды ұзамай аяғынан,
Бір қатерден аман-сау өткен болар.

Заман озды...
Орнады жаңа дәуір,
Соғып өтіп тыншыды-ау қара дауыл,
Алғашқы боп сол сәтте сауат ашып,

Жұртты осылай аузына қарататын,
Басшы болып,
Ел көрді шарапатын.
Қазалыдан жалғыз жан иеленген

Жүруші еді-ау,
Ізгі ісі жағып көпке,
Дәріптемес адамды еш халық текке.
Аз ғұмырда өшпестей із қалдырған,

Тамшылары сағалап сай – жыраны,
Шелектеп тұр далада жаңбыр әлі...
Жүрші, құрбым,
Келейік қырға шығып,

Таста бәрін жамылғы-бүркенішті...
Жөн-жосықсыз кейде біз үркеміз тым.
Біле білсең,
Жаңбырға шомылу да

Бір ғанибет емес пе?
Жүр, келіскін!

Желіктіріп,
Көңілді жетелеп тұр
Бір тылсым күш...
Асайық төтелеп қыр!

Алматының өткінші жаңбыры бұл
Қас қағымда өтеді төпелеп бір!

Күн шұғыласы шашылар кез келеді,
Дала сосын ғаламат өзгереді,
Жаңбырдан соң
Құлпырған табиғаттың

Сұлулығын ғажайып
Көз көреді.

Кең даланың
Ой-қыры, жазығына
Жайылады тіршілік сазы мына...
Күн кірпігі қытықтап

Оятады,
Жасырынғын гүлдерді қауызына.

Сыртта жаңбыр әзірше ән салып тұр,
Ырғағына елтиді тамсанып қыр.
Кәусар ауа, көк иісі бұрқыраған,
Қалар жаның рахат,

Керегі не өзіңнен сыр жасырып,
Көңілім бұл күн жабырқау,
Жүр басылып....
Менің дауам-таза ауа,

Кең дала ғой,
Жүрші, құрбым,
Келейік қырға шығып!

Шық болып аунап,
Қайыңның жапырағында,
Көк болып қаулап,,
Туған жер атырабында.

Жаз өтті тулап,
Бұлқынған бал-бұлақтарда.
Жаз өтті шулап,
Сыңсыған тал-құрақтарда.

Қиялыма елтіп,
Көктемді аңсағанымда,
Жаз өтті желпіп,
Керімсал таң самалында.

Ақ таңдар булап,
Алтын нұр жалатқанында,
Жаз өтті зулап,
Құстардың қанаттарында.

Сары белден құлап,
Сары ала күз келді де,
Жаз кетті жылап,
Тырналар тізбегінде.

-Тұрушы едің
Шаттана жырлап бұрын,
Неге бүгін
Шықпайды тым қатты үнің?

Сездің бе әлде,
Аз күндік ғұмырыңа
Секундттың да дәл қазір қымбаттығын?

Келіп тұрсың қалтырап,
Жыларманға,
Көрсеттің бе, әлсіздік сыналғанда?..
Өршелене тентек жел жармасады,

Айтшы,
Жалғыз жапырақ,
Кінәң бар ма?!

-Есірік жел үдетіп өз екпінін,
Келіп еді қанжарын кезеп бүгін.
Қарсыластым
Үзілмей сағағымнан,

Қалды ұнамай
Оған бұл өжеттігім.

Таусылмап ед өмірге құштар әнім,
Тұрғандаймын жүзінде ұстараның...
Ғұмырымды тағы да бірер сәтке
Ұзартсам деп күні-түн күш саламын.

Осыншалық, япыр-ай, берік пе едім,
Үзілмедім мен ғана...
Серіктерім
Жел үргенде

Тоз-тоз боп кеткен бәрі,
Көп-ақ едім болмаса,
Көрікті едім.

-Өмір қымбат, білемін, ұғынғанға,
Өмір-күрес...
Сенде әсте тыным бар ма?!
Неге, бірақ сарғайдың солғын тартып,

Айтшы,
Жалғыз жапырақ,
Мұңың бар ма?!

-Бір кездері
Базарлы,
Думанды едім,
Тірлік әнін әлі де

Жырлар ма едім?!.
Жалғыздықтан барамын солып-семіп,
Соңғы әнімді құлақ сап тыңда менің!

Жарқын жаздың
Жап-жасыл ұшқыны едім,
Сауық-сайран басымнан ұшты керім.
өмір үшін,

алайда, күресермін,
біткенінше ақырғы күш –жігерім.

Тонап, міне,
Қарақшы күз де келді,
Қажет бірақ күдерді үзбегенің...
Мен бірібір

Жаңғырып ораламын,
Келер жылғы көктемнен
Ізде мені!

Жат жұртқа ұзап кеткен соң
Сыңсып қыз-көктем,
Жаз-аруды да ұзатып салып
Күз жеткен.

Құстармен бірге
Ілесіп әсем күй кеткен,
Күз- жеңешесі
Жасауын жаздың жиды еппен...

Үйіріп бұлтты
Жанарын күннің жасқады,
Сары алашаны
далаға төсеп тастады.

Сонан соң
Сары көйлегін киіп көлбеңдеп,
Бау-бақшаларды
Аралап кетті серуендеп.

Сары түске бояп
Қайыңның жасыл шашбауын,
Қарашы, тегі,
Ерте-кеш тыным таппауын!

Дегендей
Жасыл түсін даланың жоямын,
Өшіріп жатыр
Аязбен сорып бояуын.

Сезіліп-ақ тұр
Еңбекшілдігі боса да,
Жапырақтарға
Қалыпты толып босаға.

Демімен үрлеп
Сыпырып жаздың іздерін,
Шаршауды білмей
Күйбеңдеп жатыр күз-келін...

Жауратты қоңыр бақтарды
Батыстан соққан күз лебі.
Жылы жақтарға асығып
Аттанды құстар тізбегі.

Қанаттарымен шимайлап,
Түп-тұнық кәусар ауаны,
Қоштасу әнін көк дәптер-
Аспанға жазып барады.

Ұзақты күнге шарқ ұрып,
Қанаты әннің талғанда,
Абайсыз бұлтқа ілігіп,
Тамшыға айналып қалған ба?..

Көгілдір күмбез аспанның
Жанарында тұр іркіліп,
Сорғалай алмай биіктен
Шарасыз іштей құр тынып...

Жыласа бұлттар, түсер еді
Жаңбырмен бірге сырғанап,
Үйреніп сол сәт жүйрік жел,
әуенін оның тыңдап ап.

Жеткізер еді құс әнін,
Сағынып жатқан көлдерге,
Көктемін аңсап, құлазып,
Сарғайып жатқан белдерге.

Құй жаңбыр! Құйшы төпелеп!
Жыршы құстардың құйтымдай,
Сағыныш сазын жеткізіп,
Себелеп көктен бір тынбай...

Тың-тыңдап мен де әуенін
Үйреніп оның салайын.
Сонан соң әннің сөздерін
Өзім-ақ тауып алайын...

Аршын төсті құз-таулар аясында,
Жасыл желек, ну орман саясында.
Күнге ұмсынып
Алақан жаясың ба,

Сұлу бейнең айналып жарасымға,
Сыр тұнғандай
Тұнжыр көзқарасыңда...
Тарқатылып мың өрім бұрымдарың,

Толқыныңның
Мөп-мөлдір сыршыл үні,
Суарғандай
Кеудемнің жыр шыбығын.

Айна жүзің тосады көз алдыма,
Жайып тастап су асты тіршілігін.

Ақ шабағың бұлғаңдай
Ойқастап мың,
Көңіліме қандай сыр, ой тастады?..
Абайсызда шашылған жұлдыздар ма,

Тұнып қалған түбіңде
Қойтастарың?!

Текшелене орнаған қасыңа нық,
Кербез таулар
Көркіңе ғашық анық!
Еміренеді

Төніп кеп айдыныңа,
Аспа бұлтқа білегін асып алып.

Шыршалардың
Салтанат құруын-ай!
Сұлулықтың көңілді бұруын-ай!
Тау да жасыл, жер жасыл,

Көл де жасыл,
Жер-дүниенің жасанып тұруын-ай!

Бар жиһазын
Табиғат жиып көптен,
Бір өзіңе аямай үйіп-төкен...
Шіркін, Көлсай,

Құдіретті сыр-сымбатың
Сезім болып
Кеудеме сыйып кеткен!

Бұл даланың
Шыңылтыр қары қайда?
Аязымен денеңді қарымай ма?!
Жылымық күн

Бейжай бір күй кешуде,
Қыстың демі
Ызғарсыз
Әрі майда...

Қалың тұман жиілей жауып көкті,
Төңіректі көрсетпей қауіпті етті.
Қар жауар деп жүргенде әні-міні,
Желтоқсанның ортасы ауып кетті.

Қар жамылып дала,
Шың, құз, бақ бәрі,
Өзен-көлге
Қалыңдап мұз қатпады.

Сезіне алмай
Қыстың қыс екендігін,
Дүниенің бұзылды ырғақтары...

Ағаш біткен үрпиіп қарасады,
«Қайда кеткен
Қыстың бұл тамаша әні?»
Көрдіңіз бе,

Қайсібір құбылыс та
Өз кезінде болғаны жарасады.

Ұшқындырып көк пен жер арасы кіл,
Жаусын ақ қар!
Бір нәзік тарасын үн!
Үлбіретіп ақ торғын,

Бар асылын,
Табар сонда
Қыс та өз жарасымын.

Шағылысып жататын жарық айға,
Алматының
Ақ күміс қары қайда?
Табиғат та сараңдық етіп кейде

Көктем кеп жасыл
Жібектен шапан жапқанда,
Алма ағаш гүлдеп
Шашына бантик таққанда,

Ақ қайың
Аппақ куә боп махаббаттарға,
Қоңырқай кеште
Сыр тұнып қалар бақтарға.

Айлы түнде де
Үзілмей әсем бақтағы үн,
Ғашықтар жүрер
Қарсы алып

Мамыр ақ таңын.
Ал, таң сыз бере
Оянып қайта тіршілік,
Шуағын құяр әлемге

Ақ қайың-ару
Бой түзеп өріп бұрымын,
Аралар ұшар
Гүлдердің жинап шырынын.

Сал самал есіп,
Балбұлақ күлер сыңқылдап,
Сыр шертіп баяу
Сыбдырлап кетер сылқым бақ.

Ойнақы бір күй
Кеудені керней аққанда,
Шайқалмай, сірә,
Бұйығып көңіл жатқан ба?

Қызғалдақ-сынды
Гүл-аруларға ұмсынып,
Бозбалалар жүр
Бал сезімдерге тұншығып...

Сырнайлы шақта
Сыр тыңдап жасыл белдерден,
Шақырып шабыт,
Тілдесіп айдын көлдермен.

Көңілім тасып,
Естіліп асқақ өр үнім,
Кетті-ай бір дейсің
Айналып жырға өмірім...

Көмейге келіп
Булыққан шабыт нөсерлеп,
Көңілдің көгін
Тазартып кетер ме екен деп,

Ой аулап сонда
Қиялға батып қым-қуыт,
Қиын да , ұзақ
Сапарға шықтым

Көгілдір көктем!
Шуағыңды аямай төгіп келіп,
Тіршілікті ояттың желік беріп.
Сазды әніңмен билетіп балбұлақты,

Самалыңмен
Қытықтап балқұрақты,
Қызғалдақтың
Нарт жүзін албыраттың.

Көгілдір дүние
Батқанда көк сағымға,
Нұрын құйды
Көгімнен балбырап күн.

Нәзік гүлдің үзіліп кірпігінен,
Ақ қайыңның
Сырғанап бүршігінен,
Көгердің сен,

Тіршілік нәрін алып,
Жер-ана жүрегінің дүрсілінен.

Ізгілігім-мейірбан көздеріңнен,
Әсемдігім-көгіілдір кездеріңнен.
Дархандығым – тым жомарт пейіліңнен,
Бәрін сенен алғанмын...

Жер-ждүние көгілдір кезде мүлдем,
Жүрегіме от алармын
Мен де өзіңнен.
Шабытыма көгілдір қанат бітіп,

Сезілгенмен ақпанның салқыны әлі,
Нұрлы шуақ,
Көктем боп бар құмары,
Қар астынан қылтиғын

Жауқазын гүл,
Күн нұрына сәбидей талпынады.

Нәзік гүлім!
Өжет те қайсар гүлім!
«Көктем келе жатыр» деп
Жар сал бүгін!

Ақ қар еріп барады жылап ағып,
Ағаштар да көзіне тамшы алды кіл...

Дауыстарға не түрлі толтыруда,
Туған жердің
Тау-тасын,
Жал құмын да...

Көктем аунап келеді,
Көктем аунап,
Бұлақтардың сыңғырлы толқынында.

Нәзік сәуле дірілдеп кірпігінде,
Жанарына үйірді күлкі Күн де.
Көктем бүрлеп келеді
Көктем бүрлеп,

Қараңызшы!
Тұп-тұнық таң атуда,
Кең далама
Шұғыласын таратуда.

Көктем көшіп келеді
Көктем көшіп,
Қайта оралған құстардың қанатында.

Құм бораны соққанда
Құйындаған,
Кезі бар ма
Қиыршық суырмаған?

Басқа орынға
Оп-оңай аударады,
Үрлеп қалса болғаны,
Бұйым ба оған?!

Сусыма құм,
Тағдырың қиын маған...

Ғұмырыңа
Өмірден сыйың ба алған,
Таңдайыңа
Тамшы су бұйырмаған.

Жаңбыр сұрап
Кеудесі сырылдаған,
Шөлейтті құм,
Тағдырың қиын маған...

Етек-жеңі далиып жиылмаған,
Күні бойы өртеніп, суынбаған.
Жонын тосып
Аптапқа, аңызаққа,

Күннің нұрын,
Шуағын жиі ұрлаған,
Бұйрат құмдар,
Тағдырың қиын маған...

Жан-жануар, жәндігің қыбырлаған,
Айқұш-ұйқыш із салып шиырлаған.
Күндіз-түні жазады
Құм-кітабын,

Өмірге деген
Сірә да, аз ба құштарым?!
Тіршілікті ұдай
Тербетті сазды ағыстарым.

Көне Мұхиттың
Бір ғана тамшысымын мен,
Тыншымайтын еш,
Мәңгілік қозғалыстағы.

Буға айналдырып,
Аспанға көшіреді де Күн,
Тартылыс күші
Тартады төсіне Жердің,

Көрініс беріп әр түрде
Осылайша мен
Арқауы болып
Тірліктің есіле бердім.

Мен бармын
Барлығында тірі клеткалардың,
Судан асқан
Сенімді тірек табар кім?!

Сусыз жерде өмір жоқ,
Бұл-ақиқат анық,
Құрылық біткен тұл болып,
Жүдеп қалар Күн...

Ағамын тынбай,
Үздіксіз,
Қан тамырлардай,
Өмір желісін ұзартып

Тартамын талмай.
Келемін сақтап бұлжытпай
Қозғалыс заңын,
Тіршілік маған

Ақ ұлпа жауды мамырлап
Жер-көктің бәрі
Аппақ боп ерек.
Көрпесі жердің қалыңдап,

Жамылды шәлі
Ақ қайың, терек.

Жанарда қалған қонақтап,
Ақ үміттердің
Тамшысындай боп,
Таусылар емес толастап,

Ақша қар
Бақыт жаршысындай боп.

Шабыттың бұлтын шақырып,
Арнамнан асар
Кезім бұл менің.
Сапырып жатыр,

Сапырып,
Қыс күні
Тұнық сезімнің көлін..