Жұмыс дәптері

Оқу құралын кәсіби техникалық мамандық бойынша бастапқы кәсіби білім беру бағдарламасын жүзеге асыру мақсатында білім беру мекемелеріне «Федералды білім беру саласын дамыту институтының» автономиялық федералды мемлекеттік мекемесі ұсынған

2-ші стереотиптік басылым

Мәскеу

Бұл кітап Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі және «Кәсіпқор» холдингі» КЕАҚ арасында жасалған шартқа сәйкес «ТКББ жүйесі үшін шетел әдебиетін сатып алуды және аударуды ұйымдастыру бойынша қызметтер» мемлекеттік тапсырмасын орындау аясында қазақ тіліне аударылды. Аталған кітаптың орыс тіліндегі нұсқасы Ресей Федерациясының білім беру үдерісіне қойылатын талаптардың ескерілуімен жасалды. Қазақстан Республикасының техникалық және кәсіптік білім беру жүйесіндегі білім беру ұйымдарының осы жағдайды ескеруі және оқу үдерісінде мазмұнды бӛлімді (технология, материалдар

және қажетті ақпарат) қолдануы қажет.

Аударманы «Delta Consultіng Group» ЖШС жүзеге асырды, заңды мекенжайы: Астана қ., Иманов кӛш., 19,

Прошин В.М .

М847 Электротехникалық мамандықтарға арналған электротехника : жұмыс дәптері : орта кәсіби білім беру мекемесінің студенттеріне арналған оқу құралы / В.М.Прошин. — 2-ші стер. басылым. — М.: «Академия» баспа орталығы, 2016. — 96 бет.

Жұмыс дәптері студенттерге теориялық материалды игеруге, электрлі және магнит тізбектерін, электрлі ӛлшемді жүргізу, ӛндірістік электроника негіздері, электрлі машина сияқты электротехниканың негізгі тараулары бойынша білімдерін тексеруге кӛмек береді. Оқу құралы теориялық сұрақтардан, электрлі қондырғылардағы физикалық үрдістерді тереңінен ұғынуға кӛмек беретін жауаптардан; дұрыс жауап нұсқасын таңдауды ұсынатын тесттерден; электрлі немесе құрылмалы сызбаны анықтауды талап ететін тапсырмалардан; логикалық ойлау дамуына және зейінге негізделген сұрақтардан тұрады.

ФМБС ОКБб-ге сәйкес кәсіби техникалық бағытқа арналған «Электротехника», «Электротехника негіздері» атты жалпы кәсіби пәнді оқыту кезінде осы жұмыс дәптерін қолдануға болады.

© Дайындау. «Академия» баспа орталығы, 2012

Қурметті оқырман!

Берілген жұмыс дәптері кәсіби техникалық мамандықтарға арналған жалпы кәсіби топтамалық пән бойынша оқу-әдістемелік жинақтың бір бӛлігі болып табылады. Жас ұрпаққа ұсынылған оқу-әдістемелік жинақ жалпы білім мен жалпы кәсіби пәннің, сондай-ақ кәсіби модульдердің зерттелуін қамтамасыз етуге мүмкіндік беретін дәстүрлі және инновациялық оқу материалдарынан тұрады. Әрбір жинақ жалпы және кәсіби тұрғыда, соның ішінде жұмыс берушінің талаптарын ескере отырып, оқу және бақылау жұмыстарын меңгеруге қажетті оқулықтар және оқу құралдарымен қамтылған. Оқу құралы электронды білім беру қорларымен толықтырылып отырады. Электронды қорларда интерактивті машықтануға және жаттығуға арналған теориялық және тәжірибелік модульдермен, мультимедиялық заттармен, интернеттегі қосымша материалдармен және қорларға ӛтетін сілтемемен қамтамасыз етілген. Сондай-ақ ол оқу үрдісінің негізгі кӛрсеткіші белгіленген терминологиялық сӛздікпен және электронды журналмен қамтылған: жұмыс уақыты, бақылау және тәжірибе жұмыстарын орындау нәтижесі бар. Электронды қорлар оқу үрдісіне оңай бейімделіп, әр түрлі оқу бағдарламаларына сай болуы мүмкін.

Алғы сӛз

Осы оқу құралы басқа кітаптармен бірлесіп [3 — 6] «Электротехника» курсы бойынша бастапқы кәсіби білім берудегі электротехникалық және электротехникалық емес мамандықтарға арналған оқу-әдістемелік жинақты қамтиды. Оқулықта жұмыс дәптерінің материалы қандай тәртіппен берілсе, дәл сондай тәртіпте ұсынылады [3]. Жұмыс дәптеріндегі тапсырма берілген оқулықтағы тапсырманы қайталап әрі толықтырып отырады. Егер оқу құралындағы тапсырма ауызша орындауды талап етсе, онда оқушы сол тапсырманы жұмыс дәптерінде жазбаша орындауы керек. Жұмыс дәптері электротехниканың негізгі тарауларын қамтитын 19 тақырыптан тұрады. Оқулық [3] немесе басқа оқу құралдары бойынша тақырыппен сәйкесінше танысып болғаннан кейін, оқушыға сыныпта немесе үйде берілген тақырып бойынша ӛзіндік жұмысын орындау керек: дәптерге қажетті тұжырымдаманы және анықтамаларды жазу; сұрақтарға дұрыс жауап беру және белгілеу; құралдарға сәйкес электрлі немесе құрылымды сызбаны анықтау; айрықша маңызды формулалар мен оған қатынасын орындау керек. Оқытушы әрбір оқушының алған білімін бағалай келе, сол немесе басқа да тұжырымдаманы түсінуге кӛмекші болатын жұмыс дәптерін үнемі толтырып жазуын қадағалап отыруы тиіс. Оқушының жұмыс дәптері электротехникаға арналған конспект болып табылады. Тапсырманы дұрыс әрі тиянақты орындау оқушының ӛткен материалды жақсы меңгергендігін және оқыту курсы бойынша қажетті білімді алғандығын кӛрсетеді.

а)   оны        қолданатын        құралдар        ӛте        жоғары        ПӘК-тен        (пайдалы        әсер коэффициенті) тұрады;

ә) оны компьютерлерде қолданады; б) оның басқа энергия түрлеріне айналуы оңай; в) оны ӛндіру кӛп шығынды қажет етпейді.

ә) электр саласындағы физика заңын ;

а) оны қолданатын құрылғының беріктігі нашар; ә) ол адам ағзасына кері әсер етеді; б) оны қолданатын құрылғы нашар келген ПӘК-тен тұрады; в) оны ӛндіру үлкен шығынды қажет етеді.

б) 0,1 А аз және 24 В кӛп; в) 100 мА және 100 В аз. а) адам қолы тиюі мүмкін қондырғы элементін жерқосқышқа орнату; ә) диэлектрлі кілемшені, қолғапты, бӛкісті қолдану;

б) құралдарды оқшаулау тұтқаларымен пайдалану; в) барлық жауап дұрыс. а) персоналды қысқа тұйықталған тоқтан қорғайды; ә) құрылғыны бастапқыдан асатын тоқтан қорғайды; б) негізгі тоқтардың ӛтуіне жағдай жасайды;

в) құрылғыны бастапқыдан асатын тоқтан қорғайды.

Тақырып 2

ә)   протондардың бағытталған қозғалысы; б) электрондардың бағытталған қозғалысы; в) атомдардың реттелген қозғалысы. ә) теріс,бейтарап, оң, бейтарап; б) бейтарап, теріс, оң, бейтарап; в) теріс, оң, бейтарап, бейтарап. ә) олар ӛз орбитасынан шығып, дербес бола алады; б) олар протондарға қарағанда жеңілірек;

а)  нейтрондар;        ә) протондар;        б) атомдар;        в) барлық жауап дұрыс.

в) ӛткізгіштің материалына және оның кӛлденең қиылысу ұзындығы мен аумағына. а) дрейф жылдамдығы — шамамен 1 мм/с, таралуы — 300000 км/с; ә) дрейф жылдамдығы — шамамен 1 м/с, таралуы — 100 м/с;

б) бір нүктеден екінші нүктеге заряд бірлігін орналастыру жұмысы; в) ЭҚК-ның алгебралық сомасы.

а) электр тізбегіндегі барлық кернеу сомасы; ә) бос жүріс режимі бойынша кӛздің болмауын қарастыратын кернеу; б) электр қондырғысының тұрқы мен жердің арасындағы кернеу;

ә) ӛткізгіштің электрон қозғалысына кедергі болуы; б) ЭҚК мен кернеу арасындағы әр түрлілік;

в) ӛткізгіштің тоқты ӛткізу мүмкіндігі.

а) ӛткізгіштің электр тоғын ӛткізе алу мүмкіндігі; ә) ЭҚК мен кернеу арасындағы әр түрлілік; б) электрондар мен протондардың арасындағы қатынас; в) ӛткізгіштегі тоқ күшінің кернеуге қатынасы. а) ӛте жоғары температураларда тең бола алады; ә) ӛте жоғары кернеу кезінде тең бола алады;

_ ә) ӛткізгіште кӛлденең қиылысу арқылы ӛткен электрондардың уақыт бірлігіндегі

саны; б) қуат кӛзінің сӛнгендегі қуаттылығы; в) электрондардың ӛткізгіштегі сомасы.

а) электр энергиясының басқа энергия түрлеріне айналу жылдамдығы; ә) электр энергиясының ӛткізгіш кедергісіне қатынасы; б) электр энергиясына қарама-қарсы келген кері шамасы; в) зарядтарды алмастыру жұмысы.

а)

(Ом),

(См),

(Вт); ә)

(Вт),

(См),

(Ом),

(Вт); б)

(Вт),

(См),

(Ом),

в)

(Кл),

(Вт),

(См),

(Ом),

(Вт).

а)   резисторлар мен конденсаторлардан алынған жинақ; ә) электр тоғын ӛткізуді қамтамасыз ететін құрал жинағы; б) қуат кӛзіне нақты себептермен қосылғандар;

б) тоқта ӛз қуаттылығын ӛзгертпейтін электр тізбегінің тарамы; в) барлық жауап дұрыс. а) тоқта ӛз қуаттылығын ӛзгертпейтін электр тізбегінің тарамы; ә) үшеуден кем емес нүктеде қосылған тарамдар;

б) электр тізбегінің тұйықталған тарамы; в) барлық жауап дұрыс. а) тоқта ӛз қуаттылығын ӛзгертпейтін электр тізбегінің тарамы; ә) үшеуден кем емес қосылған нүкте тарамдары;

а) резисторлар, конденсаторлар, индуктивті шарғылар; ә) кӛздер, іске жарайтындар, сымдар;

ә) сақтандырғыштар, коммутациялану құрылғылары, ӛлшеуіш аспаптар; б) генераторлар, аккумуляторлар, гальвандық кӛздер;

Қабылдағыштары :

а)  сым бойымен үздіксіз ӛтіп отыратын тоқ; ә)  не кӛлемін, не бағытын ӛзгертпейтін тоқ; б) ажыратқышты қосқаннан кейін ӛтетін тоқ; в) барлық жауап дұрыс.

а) сым бойымен не ӛтіп отыратын, не ӛтпейтін тоқ; ә) уақыт ӛте келе ӛз кӛлемі мен бағытын ӛзгертіп отыратын тоқ; б) қызу шамын қамтамасыз ететін тоқ;

в) барлық жауап дұрыс. ә) желілік кернеуге тәуелді болатын тоқ тізбектері; б) кернеуге қарама-қарсы артатын тоқ тізбектері;

в) әрбір вольт-амперге тән әрі Ом заңына бағынбайтын тізбектер.

н

ә) U

б) и н

н = и н

/1;        в) и н

н = и н /1.

а) электр тізбегіндегі тоқтардың алгебралық сомасы нӛлге тең; ә) түйіндегі тоқтардың алгебралық сомасы нӛлге тең; б) тұйықталған түйістегі тоқтардың алгебралық сомасы нӛлге тең; в) келтірілген тұжырымдамалардың барлығы.

а) ЭҚК алгебралық сомасы электр тізбегіндегі кернеудің азаюына тең; ә) ЭҚК алгебралық сомасы тұйықталған түйісте кернеудің алгебралық сомасының азаюына тең; б) тұйықталған түйістің ЭҚК алгебралық сомасы нӛлге тең; в) түйіндегі тоқтардың алгебралық сомасы нӛлге тең.

а) электр тізбегіндегі энергия сомасы нӛлге тең; ә) кӛздерден ӛндірілетін энергия сомасы қуат пен қосымша құралдарда қолданылатын энергия сомасына тең; б) кӛздердің, қабылдағыштардың және қосымша құралдардың энергиясы әрдайым ӛзгермейді;

в) келтірілген тұжырымдамалардың барлығы. а)

ист =

н +

всш б)

; ә)

;        в) келтірілген тұжырымдамалардың барлығы.

а) Ом заңы;        б) Кирхгофтың екінші заңы; ә)   Кирхгофтың бірінші заңы;        г) барлық айтылған заңдар.

а) орындалған тапсырманың дұрыстығын тексеру; ә) электр тізбегіндегі тоқтарды анықтау; б) электр тізбегіндегі бір бӛлікке кернеудің бар болуын есептеу; в) электр тізбегіндегі қолданылатын қуатты есептеу.

ә) кӛз қуатты таратса, онда қабылдағыш оны қабылдайды; б) кӛз қуатты қабылдаса, онда қабылдағыш оны таратады; в) бірде бір жауап дұрыс емес.

б) қабылдағыштардың ӛткізгіштік кері әрі шама сомасына; в) бірде бір жауап дұрыс емес.

ә) тұрғын үй-жайлардағы баспалдақты алаңдарда; б) кӛшені жарықтандыру жүйелерінде;

в) барлық жауап дұрыс. ә) ӛндірістік орындарды жарықтандыру жүйелерінде; б) шыршада ӛрілген сым тізбектерінде;

б)

а) сома арқылы кӛздердің ӛткізгіштігін есептеп шығару; ә) кӛздердің ішкі кедергісін есептеп кӛбейту; б) сома арқылы кӛздерде болатын ішкі кедергіні есептеп шығару; в) бірде бір жауап дұрыс емес. а) сома арқылы кӛздердің ішкі ӛткізгіштігін есептеп шығару және оның сомаға қарама-қарсы шамасын табу;

ә) кӛздердің ішкі кедергісін есептеп кӛбейту; б) сома арқылы кӛздердің ішкі кедергісін есептеп шығару және оның сомаға қарама-қарсы шамасын табу;

в) сома арқылы кӛздердің ӛткізгіштігін есептеп шығару.

а) кӛлденең қиылыстың ең үлкен бӛлігін; ә) кӛлденең қиылыстың ең аз бӛлігін;

б) сымдардың ұзын болмауын; в) сымдардың ұзын болуын.

ә) тоқтардың тұйықтанған түйіс әдісі бойынша; б) Кирхгофтың бірінші заңы бойынша;

в) энергияны сақтау заңына бойынша есептеуге болады.

Тақырып 5

деп аталады.

Ол

деп аталады.

Ол

Доп а б

а        б

11.

Омметр шкаласының ӛлшем бӛліктендірілуі неліктен оңнан солға қарай орындалады?

18.

Бастапқы шама 30 мА және бӛлу саны 15 болатын үздіксіз амперметр неге тең?

5.5 сур.

Электр ӛлшеуіш аспаптардағы әртүрлі жүйелердің анықтамасы

5.6 сур.

Аспаптың алдыңғы шкала анықтамасы

Кең диапазонда бақылау шамасын ӛлшеу үшін оның ӛзгеруіне неге кӛп жақты анықталған аспаптар қолданылады?

Тақырып 6

а) бірдей желілігі жоқ элементтерден тұратын тізбектер; ә) кернеуге қарағанда тоқ желілігі жоқ тізбектер; б) желілігі жоқ элементтердің қатарында бір желілігі бар тізбектер; в) бірде бір жауап дұрыс емес. ә) міндетті түрде желілігі бар және желілігі жоқ элементтердің болуы; б) ең кем дегенде желілігі жоқ бір элементтің болуы;

ә) бос жүріс (U = E) және қысқа тұйықталу (

к з =

) нүктесі бойынша; б) координат басынан нүктеге дейін

в) барлық жауап дұрыс.

o =

шығ =

а) бастапқы координат пен арасындағы нүктені ӛзара байланыстыру және алынған тангенстегі α

β

бұрышын есептеу. а) берілген нүкте Кирхгофтың бірінші заңына сәйкес; ә) берілген нүкте Кирхгофтың екінші заңына сәйкес;

б) берілген нүктеге қатысты жүргізу және алынған тангенстегі β

бұрышын есептеу; в) бастапқы координат пен арасындағы нүктені ӛзара байланыстыру және алынған тангенстегі α

бұрышын есептеу.

Тақырып 7

ә) шамасына қарай ӛзгеріп отыратын тоқ; б) бағыт бойынша ӛзгеріп отыратын тоқ; в) барлық аталған қасиетке ие тоқ.

1 с ур . Синусоидалды тоқтыңграфикалық суреті

а) тоқты ӛткізу мерзімінде жылу қаншалықты ӛткізілетін болса, соншалықты жылу қолданыстағы синусоидалды тоқты ӛткізу мерзімдегі белгілі уақытт а

б) синусоидалды тоқты ӛткізу кезінде электрлі магнит жүйелеріндегі амперметрді кӛрсету мәні;

а) і

o ) ; і

o )

; ә) і

o ) ; і

o )

; б) і

o ) ; і

o ) ;

а) заряд пен кернеу арасындағы пропорционалды коэффициент; ә) конденсатор қоршауындағы бір зарядтың қоршаулар арасындағы кернеуге қатынасы;

а ) і =

ә ) і =

в) і =

а) магниттік ағын мен тоқ арасындағы пропорционалды коэффициент; ә) ЭҚК-ға бағытталған және тоқ жылдамдығының ӛзгеруі арасындағы пропорционалды коэффициент

= -e /(

і /

t );

а)

= 1/( ω

L); ә)

= ω

б)

= ω

/L; в)

ω .

а)

c ;

Белсенді, индуктивті және сыйымдылығы бар кедергімен байланысы бар электр тізбегінің толық кернеуге қатысты дұрыс тұжырымдаманы кӛрсетіңіз. а)

;        б)

; ә)

c ; в)

Белсенді, индуктивті және сыйымдылығы бар кедергімен байланысы барэлектр тізбегінің толық қуатқа қатысты дұрыс тұжырымдаманы кӛрсетіңіз. а)

√          (               ) б)

= ә)

√          (                ) в)

√ ( ) а)

және

ә)

және

ә) сәйкесінше ватт арқылы, вар арқылы және вольт-ампермен; б) вольт-амперлермен;

в) джоульдермен.

а

; ә

; б

; в

; г

. а) кернеудің қуат кӛзі кернеуіне қатысты реактивті элементтерге дейін айтарлықтай артуы;

ә) электр тізбегіндегі тоқтың ең үлкен шамаға дейін артуы; б) тізбектегі толық кедергінің белсенді кедергіге дейін азаюы; в) барлық жауап дұрыс.

а)

; ә) b

= b

; б)

= 0 ;

в) барлық жауап дұрыс. а)

; ә)

max

;        б)

ә) сыйымдылықпен және белсенді кедергімен; б) белсенді кедергімен және индуктивтілікпен; в) барлық жауап дұрыс.

а) электр құралдарының тез әрекет етуін арттыру үшін; ә) ПЭК электр құралдарын арттыру үшін;

б) радиотехникадағы тұйынтанған түйісті реттеу үшін; в) барлық жауап дұрыс.

а) тоқтың реактивті элементтер арқылы айтарлықтай артуы; ә) жалпы тоқтың электр тізбегінде аз шамаға дейін азаюы; б) реактивтен құралған тоқтың электр тізбегінде тең болуы; в) барлық жауап дұрыс.

сур. Кедергіш пен конденсаторды параллельді қосудағы тізбектің (а) және конденсатор сыйымдылығынан ЭТ кӛрсеткіштерінің графикалық түрдегі тәуелділігін кӛрсету (б) сызбасы а)

;        ә) b

= b

; б)

= 0;        в) барлық жауап дұрыс. а)

; ә)

mіn

ә)   ең аз шамада;        г) бастапқы шамада. а) cos j ӛндірістік электр құрылғыларын орнатуды арттыру үшін; ә) тоқтағы реактивті азайту үшін; б) радиотехникадағы резонансты тұйынтанған түйісті реттеу үшін; в) барлық жауап дұрыс.

кӛрсетеді.

а) cos φ

;        ә) cos φ =

б) tg φ =

в) барлық жауап дұрыс.

а) cos φ

= 0; ә) cos φ

=1; б) cos φ

> 1; в) cos φ

< 1.

Тақырып 8

СИНУСОИДАЛДЫ ЕМЕС ЖӘНЕ АУЫСПАЛЫ ТОҚТАРДЫҢ ҤРДІСІ

ә) электр тізбегіндегі желілігі жоқ элементтер; б) электр тізбегіндегі желілігі бар элементтер; в) барлық жауап дұрыс.

а) бірінші        ә) үшінші        б) бесінші        в) оныншы

а) индуктивті шарғысы бар тоқ кенеттен ӛзгеруі мүмкін емес ә) резистордағы тоқ пен кернеу кенеттен ӛзгеруі мүмкін емес б) конденсатордағы кернеу кенеттен ӛзгеруі мүмкін емес

в) тоқ пен кернеу әрдайым кенеттен ӛзгереді

8.1 сур. Электр тізбегіндегі ауысу үрдісінің қисық: а

б

а) τ

= RC        ә) τ

= l/(RC)   б) τ

= LR        в) τ

а) τ

= RC        ә) τ

= l/(RC)   б) τ

= LR        в) τ

а) конденсаторды параллельді түрде орамға қосу ә) кедергісі күшті резисторды параллельді түрде орамға қосу б) диодты параллельді түрде орамға қосу

в) барлық жауап дұрыс

Тақырып 9

а) 120°-қа бұрылған үш шеңберді үздіксіз магниттік ӛрісте айналдыру; б) үздіксіз магнитті 120°-қа бұрылған үш шеңбердің осіне орналастыру және оны айналдыру;

в) екі жауап та дұрыс.

9.3. сур. Үш фазалы жүйеге арналған толқынды (а) және векторлы (б) и

кернеу диаграммасы

а)

л = √

ф ,

л =

ф б)

л

ф

л = √

ф

| ә)

л = √

ф ,

л = √

ф

|        в)

ф = √

л ,

л =

ф . а)

л = √

ф ,

л =

ф

;        б)

л =

ф ,

л = √

ф

| ә)

л = √

ф ,

л = √

ф

|        в)

ф = √

л ,

л =

ф .

а) егер кедергілер фазаларда толық тең болса; ә) қуат фазадағы қасиетпен бірдей болса;

Симметриялы қуат:

Симметриялы емес қуат:

Симметриялы қуат кезінде

Симметриялы емес қуат кезінде

9.4 сур.

Екі түрлі әдісі бойынша электр тізбегінің үш фазалы қуатын ваттметрмен ӛлшеу сызбасы

эц

ф = 3

ф

Симметриялы қуат кезінде

Симметриялы емес қуат кезінде

Тақырып 10

Магниттік ӛрістегі болатын әрекет

Магниттік ӛрістің негізгі кӛрсеткіштері

Анықталады -

Анықталады -

де өлшенеді ,

материалдың гистерезис топсасы

Ферромагнитті материалдардың физикасы

ә)   магниттеуші күш;        в) барлық жауап дұрыс.

ә)   ешқашан мүмкін бола алмайды;        в)        ауаның        тығыздығына байланысты.

Неліктен?

Электрлі магниттік құрал

Электромагниттің құрамына кіреді.

Электромагниттер үшін қолданылады .

а) магниттік тізбектерді есептеу кезінде B( H) қисық магниттеуші ферроматериалдар қолданылады; ә) магниттік тізбектерді есептеу кезінде ағымдардың бытырауын назарға  алу керек; б) магниттік тізбектерін есептеу кезінде оның шамасы үлкен емес; в) барлық жауап дұрыс.

а) жіңішке гистерезис топсасы бар ферромагнитті материалды қолдану арқылы; ә) бӛлек электрлі оқшау болат тілімшелерінен жасалған магнит ӛткізгішін жасау арқылы; б) жоғары салыстырмалы электр кедергісі бар магниттік материалдарды пайдалану арқылы;

в) барлық жауап дұрыс.

Тақырып 11

е)        электр шығындары.

а)  электрлі шамалар;        б) физикалық шамалар; ә)   механикалық шамалар;                в) барлық жауап дұрыс.

а б

11.1с ур . Тікелей әрекет ету (а) және салыстырмалылықты ӛлшейтін (б) аспаптардың сызбасы.

ә) қарсы іс-қимыл жасайтын кезді туғызу үшін; б) шамадан тыс жүктен қорғау үшін;

в) бұрыштағы нұсқардың ауытқуын шектеу үшін.

ә) электромагниттік;        в) барлық жауап дұрыс. а)  болады;        б) егер тоқ үлкен шамада болмаса, онда ӛлшеуге болады; ә)   жоқ;        в) бірде бір жауап дұрыс емес. а)  болады;        б) егер тоқ айтарлықтай шамада болса, онда ӛлшеуге болады;

ә)   жоқ;        в) бірде бір жауап дұрыс емес.

а)  жоқ;        б) қосу сызбасына байланысты; ә)   болады;        в) бірде бір жауап дұрыс емес.

б) нақты жағдайда ыңғайлы болатындай; в) аралас. а) күшпен бірге ӛлшеуді қажет ететін тоққа кезекпен; ә) күшке параллельді етіп;

б) нақты жағдайда ыңғайлы болатындай етіп; в) аралас етіп.

11.2. Тоқ кернеуі (а)

ь

мен қуатты (б)

а) жоғары сезімталдығында; б) қарастырылған тізбектерге қарағанда энергияны аз пайдалануында; в) ӛлшеуіш жиіліктерінің ауқымы кең болуында;

г) барлық жауап дұрыс.

а) электронды- сәулелі тұтқа; ә)

және

канал бойымен ӛтетін кіріс құралдары б)

және

г) . «бӛліктегі 50 мВ» қалпында тұрған жағдайдағы сигналдың амплитудасын анықтаңыз. Есептің нәтижесін суреттен кӛрсетіңіз. «бӛліктегі 50 мс» қалпында тұрған жағдайдағы сигнал жиілігін анықтаңыз Есептің нәтижесін суреттен кӛрсетіңіз. а) φ

= 0°;    ә) φ

= 45°;        б) φ

= 90°;        в) φ

= 180°.

с ур . Жа нама әді спен

ә) Тұрақты тоқтағы вольтметр және амперметр кӛмегімен; б) Қуат кӛзі мен қысым белгілі жағдайда айнымалы тоқта тұрған ваттметр кӛмегімен;

в) барлық жауап дұрыс.

1.7 с ур . Конденсаторсыйымдылығын анықтауға арналған ӛлшеу сызбасы.

з) жылу сезгіш элементтер.

з) жылу сезгіш элементтер .

Тақырып 12

ӚНДІРІСТІК ЭЛЕКТРОНИКАНЫҢ ЖЕЛІЛІГІ БАР ЖӘНЕ ЖЕЛІЛІГІ ЖОҚ ЭЛЕМЕНТТЕРІ. ЖАРТЫЛАЙ ӚТКІЗГІШ АСПАПТАРЫ

а) электронды құрылғылардың ұсынған режимдерін қамтамасыз ету; ә) күшейткіште каскадалар арасындағы байланысты қамтамасыз ету; б) жеке дара келген түйіндердің ӛзара байланысуын қамтамасыз ету; г) барлық жауап дұрыс.

а)

; ә)

(1 + α

; б)

в)

R = рl / S.

а)

= 1/( ω

с ); ә)

= ε

ε

S/d; б) C =

ω

в)

/( ω

ә) жарықтандыру құрылғысы ретінде; в) барлық жауап дұрыс.

б) тиристорлар;        г) далалық транзисторлар.

с ур . жалпы эмиттермен (а) және жалпы коллектормен (б) тензисторды қосу сызбасыи

Кіріс кедергісі

Шығыс кедергісі

а) аз габаритті ӛлшемдер;        б) беріктіктің тӛмен болуы; ә)   энергияны аз қолдануы;        в) бағасының тӛмен болуы.

Тақырып 13

а)  түзетімдік кернеу;        б) күшейткіш коэффициенті; ә)   соғу коэффициенті;        в) соғу жиілігі.

құралдардың құрылымдық сызбасы

а) бір; ә) екі; б) үш; в) тӛрт.

а) пульсацияның жиілігін арттыру үшін; ә) амплитуда пульсациясының азайту үшін; б)        пульсация жиілігін азайту үшін;

в) амплитуда пульсациясының арттыру үшін.

б) екеуі де параллельді; в) индуктивті сүзгі кезекпен, сыйымдылығы бар параллельді.

сур. Индуктивті (а) жәнесыйымдылығы бар (б) сүзгіні қосу сызбасы

компенсациялық (б) тұрақтандырғыштың сызбасы

-ге арналған .

а)  күшейткіш коэффициенті;        б) шығыс кернеуі; ә) тұрақтандырғыш коэффициенті;        в) шығыс кедергісі.

Тақырып 14

-ге арналған а) шығыс кернеуі;        б) күшейткіш коэффициенті; ә) тұрақтандырғыш коэффициенті;        в) шығыс кедергісі.

а) кіріс кернеуінің шығысқа тәуелділігі; ә) шығыс кернеуінің кіріске тәуелділігі; б) шығыс кернеуінің температураға тәуелділігі; в) шығыс кедергісінің кіріске тәуелділігі.

ә) бос жолақпен; б) күшейткіш сигналының ең кӛп жиілігімен; в) күшейткіш сигналының ең аз жиілігімен.

ие.

сур. Қуатпен тікелей байланысы бар ӛлі нүктені анықтау: а

б

14.

14.2 а

және 14.2 б суреттерінде қуатпен тікелей байланысы бар ӛлі нүктенің сызбасын кӛрсетіңіз. 15.

Күшейткіштегі кері байланыс дегеніміз не?

в) күшейткіштің кіріс кедергісін арттыруп, шығысын азайту; г)        барлық жауап дұрыс.

сур. Бақылау нүктелеріндегі белгімен формада кӛрсетілген n

p

б1

б2

э

э

p

ә) реостатты-сыйымдылық;        в) гальвандық.

а)   45;        ә) 300;        б) 3 000;        в) 1000 жоғары емес.

коэффициенті бар операциялық күшейткіштің шартты графикалық мағынасы

а) инверстік кіріске шығу;        б) эмиттер тоғы бойымен; ә) тіке кіріске шығу;        в) коллектор тоғы бойымен.

қолдануға негізделген.

а) 100% оң кері байланысы бар екі каскадты күшейткіш; ә) триггер; б) тепе-теңдікті ұстайтын екі тұрақтылықты қамтитын құрылғы; в) барлық жауап дұрыс.

бағыты

Электромагниттік күштің бағыты

v'

ә) тек ӛте жоғары температуда ғана жасайтын болады; б) тек ӛте тӛменгі температуда ғана жасайтын болады; в) жасайтын болмайды.

тәжірибе нәтижесін анықтайды.

трансформаторлардың және кернеу тоқ тізбегін қосу сызбасы

Тақырып 16

а) статордың үш орамасы кеңістікте 120° жылжыған кезде және тоқтарды қолданса, фаза бойынша жылжу 120° жүріп отыратын болса;

ә) статордың екі орамасы кеңістікте 90° жылжыған кезде және тоқтарды қолданса, фаза бойынша жылжу 90° жүріп отыратын болса; б) статордың үш фазалы орамы үш фазалы ЭҚК кӛзіне қосылған кезде; в) барлық жауап дұрыс.

б) барлық фазалардың басы мен соңғы орындарын ауыстыру; в) барлық жауап дұрыс.

а) 120° бұрылған статордағы үш орам; ә) 90° бұрылған статордағы екі орам ; б) полюс бӛлігіндегі қысқа тұйықтанған тарам мен бір орам; в) бірде бір жауап дұрыс емес.

а)   орамдардың біреуіне конденсаторды қосу; ә) орамдардың әрқайсысына конденсаторды қосу; б) белгілі тәртіппен орамдарды байланыстыру;

в) ештеңе жасамау керек, ӛйткені ол солай жұмыс жасайды .

Тақырып 17

17.1 сур. (а) уақытша кернеу диаграммасының, орамы бар статормен бірдей келген үш фазалы синхронды генератордың (б) құрылымдық сызбасы

электрлі машина .

-ге арналған.

12.

турб .

Тақырып 18

4.

Үздіксіз тоқ машиналары статор орамының қандай кернеуін пайдаланады? а) үздіксіз;

Қозғалтқыш режиміндегі үздіксіз тоқ машиналары жұмыс жасаған кезде коллектордың атқаратын қызметін кӛрсетіңіз .

ы

9.

Үздіксіз тоқ машиналарының якорь орамындағы ЭҚК шамасы қалай анықталады? ЭҚК-ге қатысты тұжырымдаманы жазыңыз.

10.

Қозғалтқыш режимінде тұрған үздіксіз тоқ машиналарының жұмысы кезінде якорь орамында ЭҚК байқала ма?

а) иә;        б) жоқ;        в) кейде. 11.Қозғалтқыш режимінде тұрған үздіксіз тоқ машиналарының жұмысында айналдыру кезі неге тәуелді болады? Айналдыру кезіне тән тұжырымдаманы жазыңыз .

12.

Үздіксіз тоқ машиналарын қызатын негізгі тӛрт әдісті атаңыз (үздіксіз магниттік ағымды жасаушы).

а) ә) б) в)

13.

Үздіксіз тоқ машиналарын ӛздігінен қызуы неден пайда болады?

(в) айналдыру жиілігін реттеу сызбасы

17.Қозғалтқыш режиміндегі үздіксіз тоқ машинасының жұмысы неге негізделген?

18.

Үздіксіз тоқтағы қозғалтқыштың жиілігін бақылау бойынша үш негізгі әдісті кӛрсетіңіз.

20.Үздіксіз тоқ қозғалтқышының қосылуындағы ерекшелік неде?

21.

Айналдыру_кезі

вр

23.

Кезекпен қызуы байқалатын үздіксіз тоқ қозғалтқышын қайда қолданады және неліктен?

24.

Үздіксіз тоқ қозғалтқышы ауыспалы тоқ желісімен жұмыс жасай ала ма? а) иә;        ә) жоқ;        б) кейде.

25.Әмбебап коллекторлы қозғалтқышқа не тән?

26.

Якордың орамындағы кезекпен қызуы байқалатын үздіксіз тоқ қозғалтқышы неліктен қозғалтқыш белдігінің айналу бағытын ӛзгертпейді?

27.

Әмбебап коллекторлы қозғалтқышты қай жерде қолданады?

Тақырып 19

Басымдылығы:

емшіліктері :

ә) тӛменгі кернеу мен қалыпты тоқ болғанда; б) кернеу мен тоқтың орташа болуы;

в) ешқандай мәнге ие емес.

а) 250 кВ;        ә) 500 кВ;        б) 3 МВ;        в) 1150 кВ.

19.1 с ур . Электроэнергияны беру және тарату бойынша сызбасы: ЖШТС — жоғарылататын шағын трансформатор станциясы; ЭБЖ — электр беру желісі; АШТС — аудандық шағын трансформатор станциясы (тӛмендететін); ТШТС — тұтынушылардың шағын трансформатор станциясы

Әдебиеттер тізімі

Мазмұны

Оқулық басылымы

Прошин Владимир Михайлович

№ 102115525 басылым. Басылуға 19.01.2016 жылы қол қойылды. Пішімі 70х 100/16. Гарнитура «Балтика». Офсетті қағаз. № 1. Офсетті басылым. Кӛлемі 7,8 б.т.

Тел./факс: (495) 648-0507, 616-00-29. 25.05.2015 жылғы № РОСС RU. AE51. H 16679 санитарлы-эпидемиологиялық дәйектеме. «