ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯЛАРДЫҢ ЭЛЕКТР ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ОРНАТУ, ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУ. ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫ ЖӨНІНДЕ ЖАЛПЫ АҚПАРАТЭлектрлік қосалқы станция — трансформаторларды пайдалану арқылы электр кернеуінің шамасының ұлғаюы немесе азаюы орын алатын электр энергиясын беру және тарату жүйесінің бір бөлігі. Белгілеу бойынша қосалқы станциялар келесідей болуы мүмкін:■басты төмендетуші (БТ);■Орталық таратушы қосалқы станциялар (ОТҚС);■тарату нүктелері (ТН);■цехтың трансформаторлық қосалқы станциялары немесе трансформаторлық пункттер (ТП);■арнайы қосалқы станциялар, мысалы, электр пеші (ЭПП), түрлендіргіш (ТП).Құрылымы бойынша қосалқы станциялар жабық және ашық болады.Қосалқы станциялардың кәсіпорынның аумағында орналасуы бойынша келесідей:■бөлек тұрған (ГПП, ЦРП);■цех ғимаратына немесе цехқа ішінара кіріктірілген, егер жоғары кернеудің барлық құрылғылары сыртта орналасса және төменгі кернеу ғимарат ішінде болса (РП и ТП);■цех ішінде (КТП).Олардың түрлілігіне қарамастан, орналастыру үшін белгілі бір талаптар бар. Барлық қосалқы станциялар жоғары вольтты кіруден, трансформатордан, төмен вольттық кіріспен, коммутациядан тұрады. Өз кезегінде аталған бөліктердің әрқайсысы кернеу, тағайындалған пункт, территориялық орналасу, сонымен қоса географиялық орналасужәне т.б. байланысты белгіленеді. Мысалы, 35 кВ және одан жоғары кернеуге арналған ашық тарату құрылғылары (АТҚ) тұрады:■коммутациялық жоғары вольтты құрылғыдан (май, вакуум немесеауаны ажыратқыш, желілік және шина ажыратқыштарынан);■порталдық шинадан; ■күштік трансформатордан;■реактордан;■вентильді ажыратқыштар, кернеу трансформаторларынан;■сыйымдылықты жарықтандырғыштар; толық төмен кернеу тарату құрылғысы (ТКТҚ).■АҚТ шектеулі қол жеткізу үшін кедергісі бар кеңістікті білдіреді және қоршаған ортаға жеткілікті қорғанысы бар жабдықпен жабдықталады. Жабдықтың орналасқан жері кеңістікте шексіз, бірақ жабдық пен шинадағы жоғары кернеулер жөндеу кезінде белгілі бір қиындықтарды тудыратын биіктікте қызмет көрсету аймағының болуын болжайды. Сонымен қатар, барлық ауа райы жағдайында АҚТ жабдығына қызмет көрсету керек. Осыған орай жазда өсімдіктің жоқ екенін қадағалануы керек және қыста қызмет көрсету жолдарын қардан тазалау қажет.Жабық тарату құрылғылары (ЖҚТ) қосымша 35 кВ дейін — бұл Ресейдің солтүстік өңірлері үшін, сондай-ақ ауа ластану дәрежесі жоғары аудандар үшін бірегей техникалық шешім. Жабдық жылдам салынатын ғимаратқа орналастырылған, ол кез келген температуралық режимде (-60 ° C немесе одан төмен) жұмыс ауыстырып қосуға мүмкіндік береді. Ғимарат жоғары дәрежелі жылу оқшаулаумен және орнатудың оңайдығымен сипатталады. Әрбір учаске бөлек ғимаратта орналасқан, бұл жабдықтың оқшаулау кедергісін арттырады. интеграцияланған коммутациялы блок-модульдік ғимарат түрінде дайындалады және 110/35/6 (10), 220/35/6 (10) кВ трансформаторлық қосалқы станцияларын толтыру үшін қолданылады:■орташа кернеу тарату құрылғысы ретінде;■35 кВ бөлек тарату құрылғылары;■35 кВ желілердегі секциялық нүктелер.Кешенді трансформаторлық қосалқы станциялар жоғары дәрежеде зауыттық дайыдығы бар, олар жаңа жерге тез орнатуға және алып тастауға мүмкіндік береді. Күнделікті қызмет көрсету қажеттілігін барынша азайтады.6-10 кВ трансформаторлардың жасушалары екі түрге бөлінеді: КТҚ (комплексті тарату құрылғылары) және СҚК (бір жақты стационарлы құрылғы қызмет көрсету). Олар жабдық пен құрылғыны орнату әдісі бойынша ерекшеленеді.КТҚ жылжымалы элементтері бар тартылатын арбаға орнатылады. Бұл ұяшық екі жаққа да қызмет көрсетуге арналған. Ұяшық іші апат орындарынан шектеу және қызмет көрсетуді жеңілдету мақсатымен, отқа төзімді қалқаншаларға бөлінген. Ажартқаштың арбасы үш қалыпта болуы мүмкін: жұмыс, сынау және жөндеу (сурет 12.1).Жұмыс жағдайында қосқыш жүктемелі немесе жүктемесіз болуы мүмкін. Сынақ түрінде коммутатордан кернеу ажыратқыштарды алмастыратын бастапқы ажырату контактілерін ашу арқылы жойылады. Бұл жағдайда қосалқы тізбектерді жауып, коммутаторды қосу және өшіру үшін тексеріп көруге болады. Жөндеу жағдайында коммутатормен орнатылған теледидар ұядан толығымен алынып тасталады. Ұяшықтың өзі кілтпен бекітіліп, ескерту плакаты орналастырылған.Қызметкерлерді ағымдағы токпен жүретін бөліктермен кездейсоқ байланысудан қорғау үшін коммутациялық құрылғы арнайы қорғанысы бар. Бұл автоматты түрдегі перделер қозғалмайтын нүктелерге қозғалмалы арбалардың тиіп кетуіне кедергі келтіреді. Сонымен қатар, ауысу кезінде қате әрекеттер жасау мүмкіндігін жоққа шығаратын операциялық қорғаныстар бар.Электр энергетикасын техникалық қайта жабдықтау жұмыстары әр дайым жалғасуда. Заманауи технологиялар жаңа оқшаулағыш, доғалық газды шығаратын материалдарды шығаруға мүмкіндік береді және электр жабдықтарын сапалы жаңартуға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, өлшемдер, техникалық сипаттамалардың өзгеруі, коммутациялық жасушалардың жабдықтарын жөндеу және техникалық қызмет көрсету жиілігінің қажеттілігі төмендейді.Қазіргі заманғы коммутаторларда көп функциялы мониторинг жүйесі бар:■шкафта аппараттың нақты күйін көрсететін мнемоникалық диаграмма;■кернеудің болуы туралы сигнализация, «ыстық» фазалау мүмкіндігі;■әрбір фазада үш нүктеден қауіпті температура туралы ескерту;■құрылғылармен жұмыс істеу туралы кеңестер;■телемеханика арқылы деректерді беру.Кабинаның дизайнының негізгі айырмашылығы - шкафтың тереңдігінде фазалардың дәстүрлі емес орналасуы, бұл коммутацияның көлемін едәуір азайтуға және өрт қауіпті май сөндіргіштерін вакууммен ауыстыруға мүмкіндік берді.ЭКТҚ (элегазыды кешенді тарату құрылғысы) ұяшықты пайдалану өте ыңғайлы.ЭКТҚ құрылғысы элегаздалған қысымменн толтырыған герметикалық металлданған қабыққа салынған. Жеке элементтердің қабықшалары синтетикалық резеңкеден жасалған тығыздағыштармен фланецтер арқылы біріктіріледі. Жалпы алғанда ЭКТҚгаз бойынша секциондалған. Әрбір секцияда өз аппаратурасы мен өлшеу құралдары бар. ЭКТҚ-ға қызымет көрсетусекциялардағы қысымды бақылауға және оны толтыруға азаяды. Жылына жылыстау 5% аспауы тиіс. Қаптамасы оқшаулауды тазарту қажеттілігін толығымен жояды. Шинатарды қосу, жалғану, өлшеу трансформаторлары әдетте жөндеуді қажет етпейді.Коммутациялық аппараттарды жоспарлы алдын-алуды жүргізу аралығы 5 ... 10 жыл. Сондай-ақ, жарық сигнализациясы және бақылау терезелері арқылы жылжымалы байланыстардың орналасуын қадағалау мүмкіндігі қарастырылған.ЭКТҚ-ні алып тастау кезінде элегазды арнайы қондырғыларда өндірілген. Ұяшықтар тексеріледі. Ақ түсті бояу (елегаздағы газындағы электр доғасын жағу нәтижесі) вакуум немесе қылқалам. Қалдықтар улы, сондықтан тыныс алу органдарын қорғау қажет.КӘЖ ұяшықтарында жоғары вольтты құрылғылар, оларға арналған құрылғылар және құрылғылар үнемі орнатылады (сурет 12.2).КӘЖ камерасы табақшадан жасалған үш бөлікке бөлінген:■жоғарғы бөлікте - шиналар мен шиналар ажыратқыштар орнласқан;■ортаңғысында – май ажыратқышы және ток трансформаторлары;■төменгі бөлікте - желілік ажырату және кабельдік арматура.Өлшеу, қорғау және бақылау жабдықтары жоғарғы есікте орналастырылады, оның артында камераның ішкі күйін тексеруден өткізуге арналған торы бар. Камераның жоғарғы жағында бір мезгілде жарық тақтасы, ішкі жарықтандыру және бақылау кабельдері үшін қызмет ететі қорап бар.Техникалық қызмет көрсетудің қауіпсіздігі және операциялардың кезектілігін сақтау тиісті механикалық құлыптау камераларында құрылғыны қамтамасыз етеді. Жүктеме коммутаторымен жабдықталған КСЖ камералары KSO-366-мен белгіленеді және екі қосқыштық пышағы бар KSO-272 май ажыратқыштарымен шиналар мен жол ажыратқыштарында. Бұл техникалық қызмет көрсету қаупін арттырады, бірақ камералық жабдыққа қол жеткізуді жақсартады.КСР жасушаларының жаңа буыны жаңа шешім мен әмбебаптықты ұсынады, камерада вакуумды қосқыш орнатуға болады, фарфор оқшаулағышы полимермен ауыстырылады. Қазіргі заманғы коммутациялық ұяшық сияқты, телемеханика арқылы көп функциялы бақылау жүйесі мен деректерді беру жүйесі бар.ҚҰРАЛДАРДЫ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАРҒА АРНАЛҒАН ОПЕРАЦИЯЛЫҚ ТАЛАПТАРОперация бұзылуы күтпеген салдарға әкелетін талаптарды белгілейді. Паспорттық деректерге сәйкес, қосалқы станция жабдықтары номиналды және қысқа тұйықталу жағдайында жұмыс жағдайларына сай болуы керек. Аппарат және шиналар қажетті жылу және динамикалық тұрақтылыққа ие болуы керек. Жабдықтардың изоляциясы атмосфералық және ішкі асқын кернеулерде мүмкін болатын кернеулерге төтеп беруге тиіс.Барлық жабдық рұқсат етілген шамадан тыс жүктемелермен сенімді жұмыс істеуі керек. Қызмет көрсетудің барлық мүмкін режимдерінде, сондай-ақ жөндеу кезінде персоналдың жабдықтарына қызмет көрсету кезінде үй-жай қауіпсіз және ыңғайлы болуы керек. Ауыстырғышы бар ауаның температурасы мен ылғалдылығы оқшаулаудың ылғалданбағанын қамтамасыз етуі керек. ЖБҚ температурасында 40 ° C жоғары болмауы керек, себебі бұл желдетудің тиімді болуы қажет. ЖБҚ-ның барлық ғимараттарында жұмыс және авариялық жарықтандыру болуы керек. ЖБҚ жабдығында жеке тізбектер мен панельдердің мақсатын көрсететін анық жазулар болуы керек. Жазулар құрылғының алдыңғы жағында, ал екі жағынан - және артқы жағында қызмет көрсету кезінде жасалуы керек. Фазалар мен полюстердің өзара орналасуы сол парақта (параллель, тік, көлденең) болуы керек және ЭҚО талаптарына сәйкес бояуы болуы керек.ЭҚО сәйкес жерлендіру болуы тиіс:■құрылғылардың желісі;■өлшеу трансформаторларын екінші рет өшіру;■коммутаторлар, басқару панелдері, шкафтар коммутаторлар, басқару панелдері, шкафтар;■металл құрылымдары ТҚ, металл конструкциялар, сымдардың металл қаптамалары, қаптамалар мен тіректер шкафтар, қаптамалар, түтіктер, жолақтар, кабельдер және болат жолақтар (жерге немесе нөлге ұшыраған метал қабығы немесе броньмен кабельдерден басқа);■кернеуі 42 В-тан астам және кернеу 110-нан жоғары басқарылатын кабельдер мен сымдардың металл.Қызмет көрсететін электротехникалық персонал қажет:■реактордың жұмыс режимдерінің жабдықтың техникалық сипаттамаларына сәйкестігін қамтамасыз ету;■Жабдықтың сенімді жұмыс істеуін және РЗиА-ның селективті жұмыс істеуін қамтамасыз ету үшін коммутация схемасын ұстаңыз;■Жабдықты қадағалау және техникалық қызмет көрсетуді қысқа мерзімде қамтамасыз ету, аварияларға әкеп соғуы мүмкін кемшіліктерді жою;■уақтылы сынақ жабдығы;■Жүктің уақытында бақылануын қадағалаңыз;■Қажет болған жағдайда техникалық және есеп беру құжаттамасын сақтаңыз..ҚҰРАЛДАРДЫҢ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАРЫН ОРНАЛАСУҒА ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРҚосалқы станцияны орнату электрлік цехтарда және электротехника өнеркәсібі зауыттарында, сондай-ақ кешенді модульдік құрылымдарды пайдалануда үлкен блоктық құрылғылар мен монтаждық қондырғыларды және жинақтарды пайдалану арқылы өнеркәсіптік әдістермен жүзеге асырылады.Қосалқы станцияның құрылысы кезінде жеңіл өнеркәсіптік құрылымдар мен элементтер (панельдер, палубалар, модульдер және т.б.) қолданылады. Бұл уақытты едәуір қысқартады және құрылыс шығындарын азайтады.Қосалқы станциялар схемалары бойынша негізгі шешімдер оны дамыту перспективаларын ескере отырып, кәсіпорынды электрмен жабдықтауды жобалау кезінде қабылданады. Қосалқы станциялардың қосылыстарын жобалау кезінде оның мақсатына, қабілетіне және жауапкершілігіне қарай коммутациялық құрылғыларды дұрыс таңдау және орнату өте маңызды.Бірінші кезең — қосалқы станцияларды орнатуға дайындау жұмыстарды өндіру немесе стандартты жобаны байланыстыру бойынша жобаны жасаудан басталады. Содан кейін қосалқы станцияның үй-жайлары дайын құрылыс конструкцияларымен және ендірілген бөлшектермен құрастыру үшін ғимарат ұйымынан алынады.Сонымен қатар, тапсырыс берушіден электр жабдықтары, аппараттар, аспаптар мен кабельдер орнатылады. Монтаждық цехтарда блоктар мен жер блоктарының, жердің, сымдар, құбырлар, қалқандар, қалқандар, стандартты емес бекіту және тірек конструкциялар мен бөлшектерді дайындау, сондай-ақ материалдарды, бұйымдар мен конструкцияларды монтаждау үшін қажетті контейнерлерге арналған қондырғыларды құрастыру және монтаждау жүргізіледі.Екінші кезең аяқтау жұмыстары аяқталғаннан кейін және орнатуға арналған үй-жайларды қабылдағаннан кейін жүзеге асырылады - бұл толыққанды тарату құрылғылары, тақталар, панельдер және күштік трансформаторды орнату. Содан кейін транспондер модулін орнату, қуат және басқару кабельдерін салу, дайындалған маршруттар бойынша жарықтандыру желілері, оларды кесу және біріктіру жүргізіледі.Кешенді (мамандандырылған) бригада қосалқы станцияның толық орнатылуын жүзеге асырады. Ол мамандандырылған звеношылардын тұрады: орнату және реттеу электр жабдықтарын, шиналар, орта тізбектердің орнату, сондай-ақ байланысты мамандықтар меңгерген электриктертер іс-шараларды толық толық спектрін жүзеге асыру мүмкін. ҚОСЫМША СТАНЦИОНАРДЫҢ ЖЕР ЖАБДЫҚТАРЫҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ОРНАТУОрнату кез келген бөлігін жерге - жерлендіру және жерге қосу өткізгіштерінің тұратын жерге құрылғы электр байланысболып табылады. Жерлендіру табиғи және жасанды болып бөлінеді. Табиғи жерлендіру , алюминий және қорғасын қабықпен кабельді қаланды құрылыстар, жанғыш және жарылғыш сұйықтықтар мен газдар үшін құбыр және т.б. қоспағанда галереялар және басқа да өңдеу металл құбырлар пайдалану болып табылады. Сондықтан барлық байланыс жұмыстары оның бүкіл ұзындығы бойынша сенімді және электр сабақтастығын қамтамасыз етеді. Ол үшін металл конструкциялардың барлық буындары дәнекерленген; болттарды, бұрандалы түйістер мен түйістерді болат жолақтардың көпірінен өткізеді.Олар жерге өткізгіштері сенімді сенімді байланыс қамтамасыз ақ тартылғанына муфталар немесе басқа құрылымдарды пайдалана отырып, тең біріктіруші ретінде пайдаланылады, егер қолжетімді электр болат құбырлар (т.б. бар сына, бұрандалармен манжеттер дәнекерлеу, және т.б.) төселеді. Жасырын тығыздауышпен бұл байланыстар тек муфталармен ғана жасалады. Құбырдың соңында ұзын жіп бар болғанда (ату) контргайкалады орнатады. Құбырлар мен құбырларға салынған электр жабдықтардың корпустарының арасында олар сызаттар жаңғақтарымен, құбырларды тікелей дәнекерлеуде немесе секіргіш орнатумен сенімді металл қосылым жасайды.Ол тиісінше жалпақ немесе дөңгелек болаттан жерге желісін 24 мм2 кем емес, қимасының ауданы, 4 мм қалыңдығы және кемінде 5 мм диаметрі төселген, ғимараттар мен құрылыстардың бұрын аталған жерге өткізгіштері элементтер ретінде пайдалану мүмкін емес болып табылады. Жер шиналары қабырғалардан 0.4 ... 0.6 м биіктікте төселді, осылайша олар тексеру үшін қол жетімді. Шиналар қабырғалардан кем дегенде 5 ... 10 мм қашықтықта салынады. Бекіту нүктелерінің арасындағы қашықтық - 0,6 ... 1,5 м, шиналар қабырғаға дублер арқылы бекітіледі. Есіктерден өту кезінде, шиналарды еденге салуға болады, бірақ олар болат құбырлар, сондай-ақ бұрыштық немесе арна болатының механикалық зақымдануынан қорғалған.Сыртқы жерге тұйықталу - бұл бойлық және көлденең жолақтар жүйесімен байланыстырылған жерге тұйықталған электродтардың жүйесі. Монтаждау 0,8 м тереңдікте таңбалау мен тереңдіктен басталады, ал ғимараттың қабырғаларынан шұңқырдың ортасына дейінгі қашықтық 2 ... 2,5 м кем болмауы керек.Кеніштен кейін электродтар жерге көмілген. электродтар м 3 ... 10 ... 16 мм және 4 мм кем емес қалыңдығы және 2,5 ұзындығы 5 м немесе болат жарамдылық ауданының ұзындығы диаметрі, әдетте пайдаланылатын болат шыбықтар болып табылады. Электродтар Осын-тігінен үшін траншеялар түбіне етіп олардың жоғарғы жақтары 200 мм. Электродтардың бір-біріне қосылуы қалыңдығы кем дегенде 4 мм болатын жолақты болатпен жүзеге асырылады және электр тізбегін дәнекерлеу арқылы жүзеге асырылады, электродтармен бірге жолақтарды біріктіру екі жағынан дәнекерленген болады. Дәнекерленген қосылыстардың сапасы инспекциямен тексеріледі, ал күші - 1 кг массасы бар балға әсер етеді.Жерлендіру құрылғылары дірілдеу немесе электромагниттік бөгеттер немесе жерге электродтарды бітеу үшін тіреуі бар автотранслятор көмегімен жерге көміледі. Топырақты өткізгіштер дәнекерлеу арқылы немесе қысқыштар арқылы жасанды жердегі өткізгіштерге қосылған. Сонымен қатар, қысқыштардың ішкі беті қалайы болуы керек, ал құбырдағы қысқыш қабаттың орны жылтылдауға тиіс.Коррозиядан қорғау үшін жердегі дәнекерленген тігістер ыстық битуммен жабылған. Үздіксіз жерге тұйықтау тізбегін жасау үшін табиғи жерлендіргіштер ретінде жұмыс істейтін құбырларға фланецті қосылыстар бар жерлерде жалпақ мыс өткізгіштерден кемінде 4 мм2 көлденең қиманы орнатыңыз.Екі немесе одан да көп электрлік құрылғылардың немесе электр қабылдағыштардың дәйекті жерлендіруіне жол берілмейді. Жерге тұйықтағыштардың арасындағы қаптамалардың арасындағы тік бөліктерде 600 ... 1000 мм, бұрыштардың бұрыштарынан 100 мм, бұтақтардан - 100 мм, еден деңгейінен - 400 ... 600 мм болуы керек.Жерге тұйықтағыштарды электр және электромеханикалық жабдықтардың жекелеген түрлеріне қосу тәсілі ол жерге қосылған жерге және жерге тұйықтау контактісінің орналасуына байланысты таңдалады (сурет -12.3).Металл конструкцияларына арналған жабдықты орнатқанда, жерге тұйықтағыштар конструкцияларға дәнекерлеу арқылы қосылады және конструкциялармен байланыстың беттерін жабысып, май-газдың жұқа қабаты жабылады. Қосалқы станцияларда (сурет - 12.4) электр жабдықтары мен металл құрылымдардың барлық элементтері жерге тұйықталған..Күштік трансформаторлар (сурет - 12.5) болат кабельден жасалынған икемді қайтадан жасалған. Бір жағында секіргіш жерге тұйықтағышқа дәнекерленген, ал екінші жағынан олар бұрандалы қосылымы бар трансформаторға қосылған. Мұндай байланыс дірілдеуге немесе жиі бөлшектеуге жататын барлық машиналарға қол жетімді. Бөлгіштер жақтаумен, жетекті пластинамен және подшипникте, қосалқы байланыстардың корпусымен жерге тұйықталған.Жоғары кернеулі қосқыштар мен оларға жетектер жерлендіргіштің жерлендіргіш өткізгішке қосылуы арқылы жерге тұйықталғанСур. 12.4. Күш трансформаторлары үшін жер үсті схемалары:а — күшті трансформатор, өлімге бейтарап; б — оқшауланған бейтарапты күштік трансформатор; 1 — жерге қосу білігі; 2 — жерге тұйықтау; 3 — икемді қысқыш; 4 — бұзылу сақтандырғышқақпақты, резервуарды немесе коммутаторды, сондай-ақ жетек корпусындағы болтты бекітіңіз. Қосқышты немесе болат құрылымын орнатқан кезде жерлендіргіш өткізгіш тірекке дәнекерленген болады.6-10 кВ кернеуге арналған сақтандырғыштар тірек өткізгішті тірек оқшаулағыштардың фланецтеріне, корпусқа немесе сақтандырғыштар орнатылған метал құрылымына қосу арқылы жерге негізделеді.Шектеуіштер сенімді жерге болт базалық фазасы тікелей немесе триггер санауыш арқылы жерге сым бере отырып, шығыс ұясын темір базасын арқылы жерге немесе іске қосу қарсы.Өлшеу трансформаторларын орнатқанда, кабельдерді жерге орнатыңыз. Сонымен қатар, нөлдік нүктесі трансформатор тұрғын үй бойынша жерге бұранда үшін икемді мыс сым қоса, кернеу трансформатордың орамасының жоғары кернеу жерге тұйықталған. Нөлдік нүкте немесе оралатын сым фазасы төмен кернеу, сондай-ақ жерге болтын қоса тіркелетін немесе құрастыру қапсырмаға негізделеді. Тұйықталған (пайдаланылмаған) ағымдағы трансформаторлық орта бекіткенде жерге болт мыс сым қосылған.Көлденең фазалық орналасуы бар реакторлар оқшаулағыштардың жерлендіретін болттарына жер сымдарын қосу арқылы негізделеді. Фазалардың тік орналасуына тек төменгі фазалық оқшаулағыштар ғана негізделген. Топырақ сымдары қызып кетудің алдын алу үшін реакторлар айналасында тұйықталу тізбегін құрмауы керек.Кернеу коммутациялық палаталарының және КӘЖ, тақталармен, панельдер, жерге қосу өткізгіштерінің қосылған бөліктерден астында металл бөліктері, құрылтай жақтау кем дегенде екі нүктелерінде жер желісіне дәнекерленген отыр. Әрбір панель екі немесе үш нүктеде кадрға бекітіледі. Сонымен қатар, жерге қосу өткізгіші есіктер мен тор торларына дәнекерленген.Шина жерге бау жиынтығы немесе қой жұмыс істейтін кезде уақытша портативті жерге тіркеу үшін, металл жылтырлығы жұлып ұйымасын майлау. РУ шинатарында тасымалданатын жерге тұйықталу орындары боялмаған қалды.Жасырын жоғары жерге операция акт монтаждау кейін және стационарлық-стационарлық бағдарлар жерге құрылғыларды түптеу сызбалары қолданылады. Жерге қойылған жер сымдары мен жерге тұйықтағыштар бояуға жауапты емес.12.5 ҚҰРАЛДАРДЫ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАУ ЖӘНЕ ЖҰМЫСЫН ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ Қосалқы станциялардың электр жабдығының жай-күйіне мониторинг жүргізу үшін электр қондырғыларын олардың кернеуін олардың ағымдық бөліктерінен алыстатпай тексеруді ұйымдастырады. Ақаулар инспекция арқылы және есту арқылы анықталады. Кем дегенде ІІІ біліктілік тобы немесе V біліктілік тобы (1000 В-нан астам қондырғыларда) немесе ІV топ (1000 В дейінгі қондырғыларда) бар әкімшілік-техникалық қызметкерге электр қондырғысын тексеруге рұқсат етіледі.Кернеуі 1 000 В-тан жоғары таратушы құрылғыларды тексерген кезде, қоршаулардан өтуге, оларды алып тастауға және коммутациялық камераға кіруге болмайды. Тосқауылдың алдында тұрған кезде камераны тексеріңіз. Электр қондырғыларының бөлмесі қорғалмаған адамдарға немесе жануарларға кіруге жол берілмейді. Әрбір бөлмеде бірнеше кілттер жиынтығы бар. Электр қондырғыларынан кілттерді сақтау және беру тәртібі ұйым басшысының бұйрығымен анықталады. Ілмектер операциялық персоналмен тіркелуі керек. Кілттер нөмірленіп, бекітілген қорапта сақталуы керек. Бір жиынтығы бос болуы керек.Кілттер түбіртекпен берілуі керек:■ Тек бір инспекцияға (соның ішінде жедел қызметкерлер саны) құқығы бар қызметкерлер - барлық үй-жайлардан;■ қабылдауға рұқсат беру кезінде - жұмыс істейтін үй-жайдан жедел персоналдың, жауапты менеджердің және жұмыстарды өндірушінің санына рұқсат ету.Кілттер емтихан немесе жұмыс аяқталғаннан кейін күн сайын қайтарылады. Кілттерді беру және қайтару ерікті түрде немесе журналда арнайы журналдарда есепке алынады.1000 В дейінгі кернеуі бар өнеркәсіптік кәсіпорындардың электр қондырғыларына қызмет көрсететін жедел персонал тексеру үшін есіктер, қалқандар, стартерлер, басқару панелдерін, жинақтарды еркін аша алады. Сонымен бірге, басты электрик инженері мақұлдағандарды қоспағанда, ағымдық бөліктерге қол тигізбеу, аппартты ашпау, ешқандай жұмысты орындамау керек.Кез келген кернеудегі тарату құрылғысын тексергенде, ескерту плакерлер мен қоршауларды алып тастамаңыз, жабдықты тазалап, тазалаңыз, ақаулықтарды түзетіңіз.Ресейдің энергетикалық секторында кең таралған электр энергетикалық жүйелердің электр жабдықтарын, өндірістік кәсіпорындардың энергетикалық экономикасын диспетчерлік басқару жүйесін басқаруды бақылауға арналған бағдарламалық-техникалық кешендер болды.РТЖ функциялары:■ ағымдағы режимді бақылау;■ жазатайым оқиғалардың сандық осциллографиясы;■ электр және жылу процестерін автоматты түрде жазу;■ энергияны тұтынуды есепке алу;■ дискретті сигналдардың жай-күйін және жұмыс тәртібін жазу;■ әуе желілеріндегі ақаулардың орналасуына дейінгі қашықтықты анықтау;■ қашықтан деректерді беру;■ ажыратқыштардың қашықтан басқарылуы;■ жабдықтардың пайдалану мерзімін есепке алу;■ күнделікті мәлімдемені сақтау;■ оқиға туралы дауыстық хабарлама.Мысал ретінде «Нева» бағдарламалық-аппараттық пакеті НПФ «Энергосоюз» (г. Санкт-Петербург) орталық сигнализациясы өндіретін «Сириус-ЦС». 12.6.Жедел ауыстыруОперациялық коммутациялық қосалқы жұмысты жөндеуге және қажет болған жағдайда ұйымдастырушылық және техникалық іс-шаралар сәйкес, жедел электрмен жабдықтау схеманы өзгерту үшін орындады. Алдын ала дайындалған қосалқы пішінге немесе операциялық қызметтің құрылымына байланысты компания қажетті өшіру және коммутациялық операцияларды орындайды.Кәсіпорында орнатылған жұмыс режимін сәйкес асқан электр кадрларды кезекші тәртібі туралы коммутациялық қосалқы станция өнімдері күту немесе операциялық қызмет көрсететін қызметкерлерді (коммутаторлар бөлек, сепараторлар, машиналар арқылы) Операциялық қосқыш.Қиын жағдайларда (апат, авария) жоғары тұрған электр персоналдың мақсатында жоқ, бірақ операциялық журналында жүзеге кейіннен хабарлама және жазу операцияларын бар қосулы болуы мүмкін. Операциялық коммутацияны жүзеге асыруға уәкілетті тұлғалардың тізбесін кәсіпорынның бас энергетикі мақұлдайды.Жедел коммутация орын алатын электр қондырғылары 1000 В-нан асатын электр қондырғыларына жатса, онда бұл қосқыштарды жұмыс істейтін немесе пайдалану және жөндеу персоналының санынан кемінде 4 адамнан тұратын қауіпсіздік қызметкерлері жүзеге асырады. Бұл жағдайда олардың біреуі дәйекті бос жазылған әрекетті айтады, және басқа да - дауыстап іс-қимыл, оны қайталайды және шығарады. Əрбір іс-əрекетті жасағаннан кейін, ол əдіс түрінде көрсетіледі. қосқышты өндіретін жұмысшылар, ауысу процесінде бір-бірін көре алмасаңыз, ол қызметкер екі көз алдында болады, ол бақылаушы тағайындайды қажет.Операциялық коммутацияны орындау кезінде жоғары вольтты ажыратқыштармен және айырғыштармен жұмыс істеудің нақты тәртібін ескеру қажет. Коммутация тәртібі қуат схемасына байланысты. Сонымен қатар кернеуі электр жөнделеді болады, оның барлық жағынан алынғандығын оған қараңыз. Біріншіден, электр қосылысының жоғалуы қамтамасыз етілгендіктен жүктемені коммутатор арқылы өшіреді, содан кейін ажыратқыштың көмегімен жөнделген аумақта анық жарылыс жасайды. Мысалы, бірінші (трансформаторлық Әрекетсіз қалады) төменгі жағынан жүктемені ажырату электр ОРУ ағымдағы трансформатор жөндеуге дайындау, содан кейін трансформатор жоғары жағын қосқышты ажыратыңыз, содан кейін ғана шина айырғыштар ажырату.Жабдық кері тәртіпте іске қосылды. Егер ажыратқыштың ауысу кезінде (қосқышты ажыратқанда да, ажыратқанда да) контактілер арасында электр доғаны пайда болса, контактілерді олардың бастапқы орнына қайтару қажет. ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯДАҒЫ АПАТТЫ ҚҰРТУ ТӘРТІБІ Төтенше жағдай - жабдықтың үйлесімді емес режимде жұмыс істеуі, кенеттен тоқтап қалуы, қысқа тұйықталу немесе басқа жағымсыз режимде өрттен, табиғи апаттан және т.б. электр қуатының бұзылғанда электр жабдықтарын жылытуға тыйым салынады. Егер мұндай бұзушылықтар байқалса, төтенше жағдайды жедел бағалау қажет, қызметкерлердің қауіпсіздігін қамтамасыз ету және жабдыққа зиян келтіру қаупін жою үшін дереу шаралар қабылдау қажет.Аварияны жоюға және авариялық режимді жоюға кедергі келтіретін бірқатар іс-шаралар жүргізіп, аварияның себептері мен оны жою бойынша қабылданған шаралар туралы уақтылы хабардар етіңіз.Төтенше жағдай қосқыштардың сигнализациясы, өлшеу құралдарының көрсеткіштері, РЗиА құрылғылары жұмысының құлдыраған көрсеткіштері, ЩҚ панелдеріндегі жарық тақтасы, анықталған зақымданулардың оқиғалары (өрт, өрт және т.б.) бойынша бағаланады. Сонымен қатар, электр қондырғыларын пайдалану үшін ПЭТ, ПТБ және еңбек қорғаудың салааралық ережелерін (қауіпсіздік ережелері) талаптарын ескере отырып, іс-әрекеттің индикативтік жоспары жоспарланып отыр.Апаттардың жойылуында жедел тұлға арасында функцияларды бөлу:■ жазатайым оқиғаларды жою кезінде жедел қызметкерлер кезекші бөлімшемен байланыс жасайды және оған бірнеше қуат объектілері мен желінің учаскелеріне байланысты апаттарды жоюға қажетті ақпаратты ұсынады;■ электр торабы мен электр торларын басқарушылары жазатайым оқиғаларды жоюға қатысатын бағынысты қызметкерлердің іс-әрекеттерін бақылайды және оларға қажетті көмек көрсетеді;■ Станциялар мен қосалқы станциялардың жедел қызметкерлері апаттардың алдын алу және жолын кесу жөніндегі жұмыстарды дербес орындауға, егер бұл операциялар көршілес қуат объектілерімен үйлестіру әрекеттерін талап етпесе.Бұл іс-шаралар жабдықтармен бірге төтенше жағдайды талдау негізінде, сондай-ақ кезек тәртібімен жоғары тұрған басшының бұйрығын немесе рұқсатын ала алмай, кейіннен операцияларды хабарлау арқылы жергілікті нұсқаулықтардың талаптарына сәйкес жүзеге асырылады. Өз бетінше іс-қимылдардың мақсаты - адамдарға қауіп төндірмеу, тұтынушыларды электрмен жабдықтауды тез қалпына келтіру, кернеуді беру (қабылдау) кедергі болған жағдайда бүлінген аумақты немесе жабдықты бөлу.Өз бетінше жасалатын іс-әрекеттерге рұқсат етіледі:■ адамдарға қауіп төнген жағдайда (кез-келген жабдықты желіден ажыратудың зардаптарына қарамастан ажыратуға болады);■ өрт кезінде (ажырату); егер немесе біржолғы қуат режимінде жұмыс істейтін болса, кенеттен үзілген және сызық сынуы, жабдықтың зақымдануы (кейіннен тексеру) туралы нақты ақпарат болмаған жағдайда қосыңыз;■ трансформатор ажыратқан кезде ереже трансформатор қамтиды.Мысалы, төмендететін кіші станцияларды кейбір әдеттегі төтенше жағдайды қарастырсақ.Қысқа тұйықталу салдарынан қосалқы станцияның шинасында кернеу жоғалған кезде кернеу автоматты түрде қайта қосу (АТҚ) құрылғысы арқылы қамтамасыз етіледі. Егер қайтадан өшіру болмаса немесе сәтсіз болса, ақаулық орынды анықтауға, релелік қорғаныс құрылғыларының күйін тексеруге, оқылымды жазуға, сөндіргішті тексеруге, бастапқы күйге оралуға, операциялық басқаруға есеп беруге және диспетчердің нұсқауларына сәйкес әрекет етуге мүмкіндік береді.Күштік трансформатордағы қысқа тұйықталу жағдайында трансформатор газды қорғау немесе дифференциалды қорғау әрекеті арқылы өшіріледі. Мұндай жағдайда қызметкерлерге қажет:■ жанармайға қарсы газ талдауын жүргізу;■ трансформаторды дыбысқа тексеру (ішіндегі таңба гуіл болмауы керек);■ майдың деңгейін, ағып кетудің болмауын тексеру.Егер резервтік трансформатор бар болса, оған қосылыңыз, егер жоқ болса және инспекция бұзушылықтарды көрсеткен болса, қайта қосыңыз. Сонымен қатар, дұрыс жұмыс істемеу мүмкіндігін ескеру қажет, мысалы, ҚТ-дағы кінәрәттар.  БӨЛУ ҚҰРЫЛҒЫСЫНЫҢ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ҚҰРУ ЖӘНЕ РЕТТЕУ 1.Жүктеме ажыратқыштарын жөндеу және реттеу ВН-типті жүктеме ажыратқыштар сөндіргіштер мен ажыратқыштар арасындағы аралық орынды алады және 6-10 кВ кернеуге арналған. Ажыратқыштардыңжанасу жүйесінің жұмысы мынадай, оны қосқанда, бірінші өзінің ұзындығы арқасында доға-сөндіргіш контактілері тұйықталады, ал негізгілері содан кейін тұықталады.Ажыратқанда, бәрі керісінше болады. Доғаны өшіру, газтүрлендіруші органикалық шыныдан жасалған астары бар доға-сөндіргіш камерасында орын алады.Жүктеме ажыратқыштарын тексергенде, байланыс коннекторларының жай-күйін, қозғалтқыштың күйін, оқшаулағыштарды, сақтандырғыштарды, қауіпсіздік индикаторының жағдайын бақылаңыз (ол төмен бағытталып оны басқанда, еркін қозғалу тиіс). Нұсқаулықты қатаң сақтай отырып сақтандырғышты қайта толтыруға болады.Ағымдағы жөндеу жұмыстарыдың ішіне кіретіндер:■оқшаулағыштарды, доға-сөндіргіш астарлары, түйіспелері (контактілері) мен пышақтарын кірден және шаңнан тазарту (астардың қалыңдығы кемінде 0,5 мм болуы керек);■сүйкелетін бөлшектердің ескі майын алып тастап жаңа май қолдану.Күрделі жөндеу көлемі:■ тірек оқшаулағыштарын жаңаға ауыстыру;■ керекті күйге келтіру және тестілеу;■ түйіспелердің (контактілердің) бір уақытта тұйықталуын тексеру (ақырын олардың біреуінің жанасқанша қосады, уақыт айырмашлығы 3- мм аспауы тиіс);■ пышақтардың сұғулуын тексеру (саңылауды тарту күші немесе шектеуіштер мен тірек шайбаларының жүрісін өзгерту ақылы немесе оқшаулағышты немесе қозғалыссыз еріншелерінің орнын ауыстыру арқылы, толық қосылғанда пышықтар тірелуі 3...5 мм жетпеуі керек)■ қосқан кезде түйіспелер мен соққылардың ауытқуы болмауы тиіс;■ жетек саңылауын тексеру (толық қосылғанда тіркеуді еркін ағыту механизмі тексеріледі, қажет болған жағдайда - түзету және майлау);■ электр желісінің іске қосылуын тексеру- төмендетілген кернеу қалпында, майлы ажыратқыштарға ұқсас тексеріледі;■ түйіспелердің өтпелі кедергілерін өлшеу (тқрақты тоққа қарсы кедергі, паспортта көрсетілгеннен 1,5 еседен аспауы тиіс);■ оқшаулағыштың оқшаулануы мен қосалқы тізбектердің кедергісін жоғары кернеу арқылы сынау. Жөндеудің сапасы номиналды кернеумен және номиналды ток қалпында 5 - 6 рет қосып, өшіру арқылы тексеріледі. Жөндеуден кейін пайдалануға енгізгенде, жөндеу картасын, техникалық куәлікті толтырыңыз, сынақ нәтижелері мен төлқұжат деректерімен салыстырыңыз, пайдалануға тапсыру туралы куәлікке қол қойыңыз. Бөлгіштерді, қысқа тұйықтағыштарды және ажыратқыштарды жөндеу және реттеу Констуркциясы бойынша айырғыштар, қысқа тұйықталу ажыратқыштары мен бөлгіштер бірдей, тек бақылау мен қорғаныс схемасындағы алған орыны олардың мақсатын анықтайды.Айырғыш электр қондырғыларында жөндеу жұмыстары кезінде тізбектегі айқын үзу жасауға арналған. Бөлгіштердің конструкциялары түрлі болып келеді (сурет 12.6).Олар төмендегі бойынша анықталады:■жылжымалы байланыстың сипаты (тігінен айналатын, көлденең-айналмалы, бұрылыс және т.б.);■полюстер саны (бір, екі, үш полюстік);■орнату түрі (ішкі және сыртқы);■жерлендіруші пышақтарының болуы және т.б.Айырғыштарды басқару тұтқалық, бұрандалық, электр қоғалтқыш немесе пневматикалық жетектер арқылы іске асырылыды.Қысқатұйықтағыш желіде трансформаторды қорғау сигналы бойынша жасанды қысқа тұйықталу жасау үшін пайдаланылады, бірақ пайда болған зақымдалу ажыратқыштың өшіріліп қалуын тудыртпауы керек.Оқшауланған бейтарап (35 кВ-ға дейін қоса алғанда) желілерде екі полюстық қысқа тұйықталу құрылғылары пайдаланылады, ал бейтарап бейтарап (110 кВ және одан жоғары) - бір полюсті желілерде қолданылады. Қысқа тұйықталу қосқыштары серіппелі қозғалтқыш арқылы автоматты түрде қосылады және қолмен ажыратылады.Бөлгіш күштік трансформаторларды автоматты түрде сөндіруге және қолмен енгізуге арналған, желінің учаскелері уақытша үзіліссіз жүктеледі; ол автоматты түрде қалпына келтіру құрылғысымен жабдықталған. Ауа райының қолайсыз жағдайында жұмыс істейтін сепараторлар мен қысқа тұйықталу құрылғыларының сенімділігін төмендету (ауа аязының үлкен бөлігі, мұз) және ластанған ауаның ортасында элегаздард ажыратқыштары мен қысқа тұйықталу жүйелерін қолдану қажеттілігі туындауында байланыс жүйесі элегазымен толтырылған камерада орналасқан. Элегазбен оқшауланған сепараторларға және қысқа тұйықталу құрылғыларына техникалық қызмет көрсету электрокомпания манометрімен газ құбырындағы газ қысымын бақылау болып табылады. Атмосферадан шыққан кезде ылғалдың болуы қышқылдардың пайда болуына ықпал етеді, бұл оқшаулаудың жабысуына әкелуі мүмкін.Айырғыштарды тексерулер ажыратушы және қысқа тұйықталуларды, сондай-ақ олардың ағымдағы және күрделі жөндеу, электр заряды үшін белгіленген мерзімде жүзеге асырылады, бірақ кем дегенде ПТЭ және ПТБ қарастырылған жағдайларға сәйкес болуы қажет. Бұл жағдайда төтенше тексеру қысқа тұйықталудан кейін жүргізіледі. Тексеру барысында контактілер мен оқшаулану жағдайына, байланыс қысымының жеңілдетілуіне, контактілердің қызып кетуі мен күйіп кетуіне себеп болатын контактілердің тотығу және ластануының болуына, дымқыл зарядты кернеуді азайтуға және ылғал ауа райында оқшаулағыштарды өшіруге ерекше назар аударылады.Контактілердің сыртқы беттерінде түс түсі пайда болған кезде, оларды қыздыру температурасын қауіпсіздік талаптарына сай кез келген қолайлы әдіспен (контактілерсіз немесе байланыста) тексеру қажет. Төмен температураларда (-22 ° C-тан төмен) сепараторлар мен ажыратқыштармен әрекеттерден аулақ болу керек. Егер сызаттар болса, изоляторлар мен қару-жарақтарға арналған чиптер, цемент буындарының тұтастығына зиян келтірілсе, аппаратты жөндеуге беру керек.Ағымдағы жөндеу кезінде оқшаулағыштарды, контактілер мен пышақтарды кірден және кірден тазалаңыз, оқшаулағыш бөлшектерді жаңадан ауыстырылады. Жаңа майдың ескі майын өзгертіңіз немесе маусымдық майды ауыстырылады (ГОИ паста - жазда, ЦИТАМИН - қыста). Фарфордан жасалған изоляторларға (кішкентай жарықшалар торына) аз мөлшерде зақым келтірілсе, екі қабатты бактериалды лакпен жабылады, әрбір қабат 60 ° C температурада 3 сағат бойы кептіріледі. Механикалық құлыптау құрылғыларының бүтіндігін және электромагниттік құлыптардың болат плиталарын бекітудің беріктігін тексеріледі.Күрделі жөндеудің көлемі жүктеме ажыратқыштарына ұқсас.Ағымдағы және күрделі жөндеулерден кейін ажыратқыштарды, қысқа тұйықталу және бөлгіштерді сынау және реттеу жұмыстары жүргізіледі. Және, бұрын айтылғандай, олар үшін тестілер тізімі кейбір ұпайлармен ерекшеленеді. Мысалы, жылдамдық сипаттамалары тек сепаратордан және қысқа тұйықталудан алынады, ал қосу үшін қысқа тұйықталу қосқыштары (кернеуге арналған уақыт бойынша - 35-110 кВ - 0,4 с ± 10%) және өшіруге арналған ажыратқыштар үшін (35 кВ- - 0,5 с ± 10%, 110 кВ - 0,7 с ± ± 10%).Қалған сынақтар барлық құрылғылар үшін бірдей. Контакттардың контакт тығыздығы 0,05 мм қалыңдығы мен ені 10 мм болатын зондпен жүзеге асырылады, бұл зондтың ені 2/3 артық болмауы тиіс.Байланыс контактілерінің кедергісін өлшеу кезінде (Лпер) салыстырмалы әдіс (ампермер-вольтметр) қолданылады. Өтпелі кедергінің мәндері номиналды ток тогына байланысты қалыпты болады. Контактілердің контактқа төзімділігін өлшеуді орындау үшін белгілі бір ережелерді сақтау қажет:■күшті байланыс түйістері;■сынақ барысында пайдаланылатын сымдар калибрленуі керек;■құрылғылар жоғары дәлдік класы болуы керек.Тартушы күштің шамасын динамометр (400 ... 600 А - 200 Н, 1000 ... 2 000 А - 400 Н, 3 000 А - 800 Н) көмегімен жүзеге асырады.Дискіні ойнату 5 ° аспауы керек. Электр қозғалтқыштың жұмысын төмендетілген кернеуде жұмыс істеуге тексереді, мысалы, қосқыштар.Екі және үш-полюстық құрылғыларда контактты жабудағы айырмашылық 3 мм-ден аспауы керек (құрылғының полюстердің біреуіне тиіп кеткенше, сенсорлық айырмашылық өлшенеді және реттелмейінше, құрылғы баяу қосылады). Толығымен қосылған кезде пышақтарды енгізу тоқтауға дейін 3-ден 5 мм-ге дейін болмауы керек (бұл тесіктерді тоқтату және тоқтату және жылжымалы шайбаларды ауыстыру арқылы немесе оқшаулағышты немесе стационарлы контактілердің жақтарын ауыстыру арқылы реттеледі). Опцияларды қосқанда, контактілер мен соққылардың бұрмалануы болмауы керек.Жөндеудің сапасы номиналды кернеумен және номиналды токпен 5 - 6 есе қосылады және ажыратылады. Сигналды қосалқы контактілерді бекіту және реттеу тексеріледі. 6 - 10 кв төменгі майлы ажыратқыштарды жөндеу Үш полюсті төменгі ажыратқыштар номиналды кернеуі 10 кВ дейінгі және 50 Гц жиілігі бар ішкі қондырғыларда пайдалануға арналған.Қосқыштар түрлі өлшемдер бойынша дайындалады:■Кәдімгі тарату құрылғылары үшін (КСО камералары);■кішкентай көлемдегі КРУ таратушы құрылғылар үшін.Техникалық қызмет көрсету кезінде қозғалатын жүйелердің механикалық беріктігін және бөлшектердің қасиеттерін анықтайды. Коммутациялық қондырғылардың позициясы аппараттың мобильді жүйелерімен механикалық байланысқан позициялардың көрсеткіштеріне сәйкес тексеріледі. Тексеру май деңгейін, ағып кетудің болмауын, сыртқы шудың (крекингтің), сыртқы контактілердің жай-күйін (кернеу астында!) тексеріңіз.Ағымдағы жөндеу жұмыстарының көлемі:■изоляторлардың жағдайын тексеріңіз;■байланыс контактілерінің шамадан тыс қызып кету белгілері;■қозғалыстағы бөліктің соққысын өлшеу;■бүлінген бояуды қалпына келтіру;■жетекті жөндеу, жердің жағдайын тексеру;■Талдау үшін майдың үлгісін алыңыз (кернеуді толығымен алып тастау арқылы жөндеу жағдайына ауысыңыз!).Заманауи қосқыштар үлкен жұмыс істеу мерзіміне ие. Жөндеу жұмыстары арнайы мамандандырылған семинарларда немесе ескі коммутаторды жаңадан ауыстырады. Ажыратқышты тексеру немесе жөндеу үшін өндірушінің өкілін шақыру ұсынылады.Көп көлемді майлы ажыратқыштарды жөндеу және реттеуОперациялар барысында көпқабатты ажыратқыштар олардың уақытылы жұмыс істемеуіне жол бермеу үшін тексерулерге ұшырайды. Бірінші типті қосалқы станцияларда күнделікті сөндіргішті өшірмей-ақ, жергілікті нұсқаулықтармен белгіленген мерзімде, контакті түйіндерінде, бірақ кемінде 1 айда бір рет жүргізіледі. Қызметкерлері жоқ қосалқы станцияларда - кемінде 6 айда бір рет. Электр сөндіргіш арқылы қысқа тұйықталу тогының ажыратылғаннан кейін жоспардан тыс тексерулер жүргізіледі және майдағы көміртектің болуы тексеріледі..Тексеру барысында қызметкерлер сөндіргіштегі майдың деңгейін, оның температурасын, ағып кетудің және шығарындылардың болмауын бақылайды; жылу мен сыртқы контактілердің жағдайына, оқшаулау мен жерге тұйықталу жағдайына, оқшаулағыштардың ластануы мен зақымдануына, жетек механизмі мен дискінің тартылуына, коммутатор күйінің индикаторларының оның нақты жағдайына сәйкестігіне назар аударады.Май коммутаторлар электр доғаның гасит болып табылатын, сутегі оқшаулау және генерациялау үшін қызмет етеді. қосқыш Жұмыс барысында ОБҚ орнатылған ажыратқыштар тұтқырлығы температура әсер салдарынан май температурасын бақыланады.Осы өзгерістер сәйкес, сондай-ақ май «қатып» болса, уақыт өшіру артуына қосқышты әкелуі мүмкін, мысалы, инсульт ползуна жылдамдығы сияқты мүмкіндіктерді, қашан ажыратылады, ауысу.Егер сіз автоматты түрде мазут қамтамасыз етуге тиіс, бұл ретте, барлық буын және подшипниктер майлау қосымдағы, қату температурасын ЦИТАМИН жағумен.Уақыт өте келе оның диэлектрлік беріктігін төмендетеді және байланысты т.б. операцияларды, май химиялық реакциялар және коммутация кезінде байланыстарды жану және жану май өнімдерінің болуына қосқыш сенімділігін әсер май қартаю, бар. Сондықтан ол шағын көлемді артық сұйықтық талдау жасау қажет майдың доғаны сөндіруге ғана қызмет ететін қосқыштар.Ағымдағы жөндеу технологиялық операциялар тізбегінен тұрады:■изоляторлардың күйін тексеру;■байланыстық қосылыстардың шамадан тыс қызып кету белгілерінің болуы;■кейінгі түзету арқылы қозғалыстағы бөліктің инсультын өлшеу;■Зақымдалған бояуларды қалпына келтіру;■жолдарды жөндеу;■жерге қосу жағдайын тексеру;■талдау үшін май үлгісін алу;■қысқа тұйықталу сөресін оқу;■контактілердің және қозғалтқыштың катушкаларының тұрақты ток күшін тексеру;■Полюсті жылыту жүйесін тексеру және жөндеу. Күрделі жөндеудің технологиялық тізбегі:■ майды төгу;■люка қақпақтарын ашу;■резервуарға кіру;■ішкі шунттаушы резисторы және бөлшектеу;■втулкаларды және ток трансформаторларын (сынақ нәтижелері бойынша) алып тастау және оларды семинарға ауыстыру;■тексеру және жөндеу жою (сызаттар, және бакелитовой цилиндрде тастайтын 0,5 мм шегінде үлгіні салыстыру арқылы, мәлімдеу және тазалау жою);■Байланыстардағы сызаттар немесе қатпарлар болған жағдайда - жаңадан ауыстыру (контактілердегі тесік 0,5 мм-ден артық болмауы керек).Ажыратқыштың жетегін күрделі жөндеу :■полюстердің жетек механизмдерінің қораптарын ашу;■барлық тетіктер мен буферлік құрылғылардың күйін тексеру;■буындарда ойнаудың жоқтығын тексеру;■маусымдығына байланысты майлауды ауыстыру..Реттеу:■камералардың бималарының 101 ± 2 мм-ны толық соққысы;■бір мезгілде контактты жабу (рұқсат <1 мм);■камераны және қозғалысты орталықтандыру;■еркін қозғалыстың механизмінің жұмысын тексеру (коммутатордың жағдайы қосулы болған кезде құлыптау механизмінің саңылауларының орналасуын тексеру 2 мм-ден артық болмауы керек);■жылжымалы бөліктерді басқару және контактілерді бір уақытта жабу.Қолдар баяу қосылып тұрғанда, ескерту сигналдары бір мезгілде жанады. олар зауыттың ұсынымдарына сәйкес, егер байланыс қабылдау және бұзу туралы мезгілде және жылдамдығы қанағаттанарлық деп есептеледі.Механизмі сапары тегін май тұйықталу кезінде диск лауазымы, екі, үш және аралық ережелер мен оның шекара іс-қимыл сапары-азат аймақ туралы тексеріледі.Тұтқадағы бірінші шырағдан кейін және бағыттаушы құрылғы белгі жасайды. Барлық шамдар жанған кезде екінші белгі жасаңыз. Белгілердің арасындағы қашықтық байланыс үзілген уақытты анықтайды. Реттеу жылжымалы контактіні бұрап немесе жылжыту арқылы жүзеге асырылады.жомарт траверса байланыс қосқыштар барысында ажыратқыш бойынша бағаланады. ФРЖ қолмен тұрақты байланыста және олардың жапсырмасын жылжымалы байланыс оқшаулағыш штангалы қолданылады, содан кейін жылжымалы байланыс қуатталған жағдайына әкелді, екінші белгі жасайды. Белгілердің арасындағы қашықтық контактілерге (сәтсіздікке) сәйкес келеді. инсульт крейцкопфа саяхат және контактілерге сомасы толық инсульт поперечиной мәнін береді.Байланыс қысым мен жомарт ажыратқыштарын өтпелі байланыс қарсылық бақылау, өлшеу май оларды толтыру жасалған. өлшеу байланыстарды бетінде шетелдік фильмдердің жою үшін және өшіру 5 ... 7 жасалады алдында. Өлшеу әрбір фаза үшін жасалады және нәтижелер тиісті коммутатор түріне арналған төлқұжат деректерімен салыстырылады.Ажыратқыштардан уақытша жылдамдық сипаттамаларын алып тастау, қалыпты коммутация кезінде де, ол қысқа тұйықталу жағдайында да қосылып тұрған кезде, автоматты сөндіргішті ажыратудың және қосудың сенімділігі мен сенімділігін қамтамасыз ету үшін жүзеге асырылуға тиіс, себебі бұл параметрлер ең аз доғаның жағу уақытын қамтамасыз етеді. Уақыт сипаттамалары ажыратқыштың өз коммутациясы мен үзілу уақытын қамтиды, жылдамдықты - контактілердің жылдамдығын немесе автоматты сөндіргіш қосылып, өшірілген кезде айналдыруды қамтиды.Қосу және өшіру уақыттары осциллографты немесе электронды секундомерді пайдаланып өлшенеді. Өлшеуді толығымен құрастырылған және маймен толтырылған май сөндіргішпен бірнеше рет орындау қажет. өлшеу нәтижелерінің орташа арифметикалық отырып Қосу және өшіру олардың уақыт ішінде. Өндіруші деректерінен 10% -дан артық болмауы керек. Әйтпесе, ол алшақтық себептерін анықтау және қайта тексеру кейін, оларды жою үшін қажетті болып табылады. Бұл себептер қамтуы мүмкін: дискідегі құрамдас бөліктері мен компоненттерінің көктемде серпімділік өзгерту, бұрмалау.Ажыратқыштың контактілерінің жылдамдығын өлшеу коммутаторға орнатылған вибратор арқылы жүзеге асырылады, ал кішкене көлемді қосқыштардағы қағазы бар өткел немесе қозғалыстағы контактіге бекітіледі. Көп томдық қосқыштарда қағаздар бар барлар танкілермен төменге айналдырылады. Майлаусыз коммутатордың айналу жылдамдығы маймен толтырылған сөндіру жылдамдығынан 15 ... 20% жоғары екендігін ескеру қажет. Вибратордың катушкаларына 50 Гц жиілікте 12 В айнымалы ток кернеуін қолданған кезде оның арматурасы 100 Гц жиілігінде дірілдейді, тербелуді тіркеуге арналған қалам ұшымен. Вибраторды қосқанда және коммутаторды қосқанда (өшіргенде) виброграмма алуға мүмкіндік береді, онда виброограмм ұзындығы пучка толық инсульт береді.Формула бойынша қиманың V қозғалысының орташа жылдамдығы табылдыV = у 100, (12.1)S— траверстың толық жылдамдық, см; t— ажыратқыштың жұмыс істеу уақыты, с.Виброграммды алып тастау қоршаған ортаның температурасында кемінде 10 ° C және жұмыс тогының номиналды кернеуінде орындалады. Алдымен, таңдалған нүктенің екі жағында орналасқан көршілес шыңдар арасындағы алынған виброхраммалық қашықтықты өлшеңіз және олардың арасындағы қашықтыққа сандық мәнді анықтаңыз.Электр қозғалтқышының жетегінің басқаруын жүргізу керек, себебі диск жетегі өте төмен немесе жоғары кернеуден бас тартады. Демек, диск жетекші ток кернеулерінде тексеріледі: 110, 100, 90, 80% номиналды мәні. Майлы ажыратқыштар үшін катушкалардың ең аз жұмыс кернеуі кемінде 0,35 болуы керек; кернеу сенімді жұмыс істеуі - кемінде 0,65^ном. 12.8.5 Вакуумды, ауалы және элегазды ажыратқыштарды жөндеуВакуум және элегаз ажыратқыштары 10 кВ трансформаторлық қосалқы станциялардың коммутациялық құрылғылары үшін қолданылады. Қазіргі уақытта вакууммен және элегаз шұңқырды сөндіру құрылғыларымен (СҚ) қосқыштар май, электромагниттік және ауаны ажыратқыштармен көбірек ауысты. Бақылау вакуумды және күкірт гексафториді, кем дегенде 20 жыл бойы техникалық қызмет көрсету талап етпейді, бұл факт, еркін көміртегі бөлшектер және, сонымен қатар, май оқшаулағыш қасиеттері байланысты ылғалды енуінен азаяды ластанған сигналының жоғалуы майлы ажыратқыштар май, ал және ауа. Бұл майдың кем дегенде 4 жылда бір рет өзгеру қажеттілігіне әкеледі. электромагниттік қосқыштардың арбитрлерді бір уақытта шамамен бір уақытта тазалау, шаң мен ылғалдан тазарту қажет. Вакуумды және элегаз ажыратқыштарын қашықтан басқару пленкада тығыздалады және олардың ішкі оқшаулағышы сыртқы ортаға әсер етпейді. вакуумдағы немесе элегазда ажыратылған электр доғасы доғалық сөндіру және оқшаулау ортасының қасиеттерін іс жүзінде азайтпайды.Электр 220 және өшіру электромагнит және 110 В немесе 220 В және 127 В айнымалы ток кернеуі және енгізілген электр магнитті кешенін одан әрі: жабық ТҚ үшін ажыратқыштар жетектер басқару жүйесімен жабдықталған болуы мүмкін. Қазіргі уақытта, онда бұл қайта мен коммутациялық жасушаларында реттеу Ассамблея немесе ауыстыру арқылы вакуумды ажыратқыш және электр газ май ауыстыру арқылы мұра жабдықтармен қосалқы жаңғыртуға.Әуе ажыратқыштың доға сөндіру қысылған ауамен жүреді, және ағымдағы-өткізу бөліктерінің оқшаулау және доғалық құрылғы фарфор немесе басқа да қатты оқшаулағыш материалдар болып табылады. Ажыратқыштардың дизайны әртүрлі; олар өздерінің номиналды кернеулігіне, ажыратылған күйдегі контактілер арасындағы оқшауланған аралықты құру әдісіне, сығылған ауаны арқалық құрылғыларға жеткізу әдісіне байланысты.Аэротүсіргіштердің жұмысын жүйелі басқару жүйесіндегі қысылған ауамен жүзеге асырады. Басқару жүйесінің элементтері коммутатордың үш бағанына арналған полюстардың басқару шкафтарында орналасқан. Барлық басқару элементтері техникалық қызмет көрсетуді қажет етеді.Ішкі оқшаулайтын конструкциялардың ішкі қабырғаларында ауамен толтырылмаған, ылғал қоршаған ортадағы ауадан шоғырлануы мүмкін, бұл нәтижесінде суланған беткі қабатта оқшаулағыштың қабаттасуына әкелуі мүмкін. үздіксіз желдету жататын қуыс құрылымын оқшаулағыш ылғалдың конденсациясы жол бермеу немесе шамалы артық қысымы кезінде құрғақ ауаның олардың көлемін толтыру сұрайды. Желдету үшін ауаны қабылдауды тазарту индикаторларына (алюминий шкафпен шыны түтікше) сәйкес жүргізіледі. Ауа ағынының көрсеткіш арқылы өтетін әсерінен, доп әрқашан ауаның қозғалысын көрсететін әйнектегі тәуекелдер арасындағы суспензияда болуы керек.Ауа ағымы коммутатор шкафына орнатылған механикалық беріліс қорабының бұрандасы арқылы реттеледі және барлық желдеткіш коммутациялық кеңістіктер үшін ортақ болып табылады. Коммутаторлардағы сығылған ауаның қысымы коммутациялық шкафта орналасқан электромеханикалық манометрлермен бақыланады. Бұл магниттердің көмегімен сығылған ауаның қысымы номиналдыдан айтарлықтай ауытқуы бар сөндіргішті пайдаланудың алдын-ала құлыпталады.Ауа сөндіргіштерін тексерген кезде, ауа сөндіргішінің барлық полюстерінің нақты жағдайы сигналдық шамдар мен қысымды өлшеу аспаптарының көрсеткіштеріне сәйкес тексеріледі. Қысымды өлшеуіштермен цистерналарда қысылған ауаның қысымы тексеріледі. Аэротүсіргіштің жалпы күйіне назар аударылады; фарфорлы шиналар мен изоляторлардың тұтастығы, маневрлік резисторлар және сыйымдылықты ажыратқыштар; фарфорды изоляторлардың беттерінің ластану дәрежесі. Ауа ағындары бар екенін есту арқылы тексеріледі. Шина қосылымы мен аппараттық терминалдардың жылыту бақыланады.Техникалық қызымет көрсетуді қарастырайық.Айына бір рет жердегі су қоймаларынан жинақталған конденсат жиналады. Жаңбырлы маусымда ауадағы оқшаулайтын конструкцияларды желдету үшін ауа шығыны артады. Қоршаған орта температурасы полюстердің басқару шкафтарында -5 ° C-тан төмен түссе, электрлік жылу қосылады. Электр сөндіргішті жұмыс істеуге қабілеттілігі тексеруге арналған сынақтармен (жылына кем дегенде 2 рет) және 2.0 ... 1.6 МПа қысыммен тексеріледі.Коммутаторлардағы резервуарларда механикалық қоспалардан тазартылған ауа компрессорлық қондырғы арқылы жеткізілуі керек. жүйелі коммутациялық шкафтар ажыратқыштар орнатылған (киіз-шаш) қосымша әуе сүзгілер, сүзгі картридждерін ауыстыру жасауға тиіс.Электр сөндіргіштеріне зақым келтірмеу үшін жылына екі рет (көктемде және күзде) тығыздалған барлық байланыстардың бұрандаларын тексеріп, қатайтыңыз. Сонымен қатар, жедел персонал оқшаулағыштық қораптағы қораптардың, бөлгіштер мен олардың тірек бағаналарында резеңке тығыздағыштардың тұтастығын тексеруге міндетті. Экструдталған немесе зақымдалған тығыздағыштармен жұмыс істеуге жол берілмейді.Әр түрлі кезеңдерде (орнату, іске қосу, техникалық қызмет көрсету, жөндеу кезінде) электр сөндіргіштерінің жұмысының сенімділігі мен сенімділігін анықтау үшін электрлік жабдықтарды сынаудың стандарттарымен анықталған бірқатар сынақтар орындалады.35 кВ дейінгі ажыратқыштар үшін автоматты сөндіргіштер мен қосалқы тізбектерді және басқару электромагниталарының орамаларын өнеркәсіптік жиіліктегі жоғары кернеумен сынау қажет. Сынақ кернеуінің қолданылу ұзақтығы 1 мин. Тікелей тогының кедергісі сөндіргіш камераның және бөлгіштің әрбір сыныбының әр элементтің контактілерінің кедергісімен өлшенеді.Кәдімгі операциялар мен күрделі циклдар үшін номиналды, минималды және максималды жұмыс қысымдарында қабылданатын автоматты ажыратқыштың сипаттамалары өндірушінің деректеріне сәйкес келуі керек.Диск, әйтпесе түзеткіш құрылғысының және автоматты сөндіргіш резервуардағы қысылған ауаның ең жоғарғы жұмыс қысымы арқылы айнымалы ток қуат тұрақты ток көзінен және 0,65 ином артық емес қуат кезде электромагниттер әуе ажыратқыштар бақылау кернеу артық емес 0,7 ином кезінде жұмыс істеуге тиіс. Электр магниттеріндегі кернеуді өшіру керек.Құрғақ реакторларды жөндеуРеакторлар 6-110 кВ желілердегі қысқа тұйықталу токтарының шектелуіне, сондай-ақ реактордың артындағы (кемінде 0,7ином) ақаулар кезінде шиналардағы белгілі бір кернеу деңгейін сақтауға арналған (сурет 12.7).Реактор - катализді алюминий кабельден жасалынған, ол жолдағы бұрылыстар мен салқындатуды жақсарту үшін және оқшаулаудың электрлік беріктігін қамтамасыз ететін арасындағы айырмашылыққа ие. Бұрандалы бұрылыс жоғары кабельдік қағаздың бірнеше қабатымен жабылған және мақта таспамен жасалған. Бұрылыстарды бекіту сапалы бетонмен арнайы пішінді құю арқылы қалыптастырылған бағандарда жүргізіледі. Шұңқырдың тіректеріне тірек тіреуіштер бекітілген.Бетонды реакторлар пайдалану үшін қауіпсіз болып табылады, бірақ реактор апаттарын ауыр зардаптарға әкелуі мүмкін, себебі, жүйелі түрде байқау талап етеді. Реакторларды инспекциялау реакторлық қондырғының басқа жабдықтарымен бірге, сондай-ақ ақаулықтан кейін де орындалады. Тексеру барысында бетон бағандарындағы сызаттардың жоқтығына, оқшаулағыштарды қолдауға және олардың арматуралылығына назар аударылады. Орамалардың, лак қаптамасының, бағаналардың тұтастығы, оқшаулағыштарды бекіту және байланыстық байланыстар тексеріледі. Реактордың қалыпты жұмысына кедергі келтіретін ақауларды анықтаған кезде ол өшіп, жөнделеді. Зақымдалған изоляторлар ауыстырылған, орамның бүктелген орамдары түзіледі, ал бұрылыстарды оқшаулау лакпен қалпына келтіріледі және бактелит лакпен жабылады.Реактордың жұмысы кезінде едәуір жылу шығарылғандықтан, тиісті желдетуді тексеру қажет. Желдету қанағаттанарлықсыз болса, реактор қызып кетуі және оқшаулау деңгейін төмендетуі мүмкін. Сонымен қатар, нашар желдетілетін бөлмелерде бетон бағандарын ылғалдандыруға болады, әсіресе лактың қақпағына зақым келген кезде, бетон кедергісін 2 - 3 есе төмендетеді. Жылу жылытқышының нашарлауы орамалар мен бағандар арасында шаң мен кірдің болуына әкелуі мүмкін. Сондықтан реактордың салқындату арналарын уақтылы тазалау керек.Егер колонкалардың лак-беткі қақпағының зақымдалуы (жалпы бетінің 25% -нан астамы), орамалардың оқшаулануына зақым келтірсе, оқшаулау кедергісі зауыттық деректермен салыстырғанда 30% -дан төменге түседі, ал сызаттар мен колонналардың ішінара бұзылуы болған жағдайда реактор күрделі жөндеулерге қызмет көрсетуден алынады.Күрделі жөндеу кезінде деформацияланған бұрылыстар түзіледі, орамалардың және бағаналардың зақымдалған оқшаулау қалпына келтіріледі.Зақымдалған бағандар цементтің, кварц құмының және қиыршықтың (дән мөлшері 3 ... 5 мм) тең бөліктерінен тұратын нақты массасы бойынша қалпына келтіріледі. Портланд цемент массасының массасы 50 ... 60% болатын таза суға қоспасы араластырылған. Бетонға маймен жабылған тегіс тақталардан дайындалған қыштан жасалған құюға құйылады (олар оңай кетіп қалуы мүмкін). Бетонның «түйреуі» 20 ... 40 сағат, қатаю - 25 ... 30 күн. Бетоннан кейін, бағанды мұқият құрғатыңыз және ылғалға төзімді лакпен 90 ... 110 ° C температурасында 40 ... 50 сағат бойы сіңіріңіз.Жөндеуден кейін реактор жерге тұйықталып, сынауға ұшырайды. Орамдардың оқшаулағыш кедергісі монтаждық болттармен салыстырғанда 1000 Вт кернеуде мегаомметрмен өлшенеді (зауыттық мәндердің кем дегенде 70% -ы болуы керек).Өнеркәсіптік жиіліктің жоғары кернеулі сынау жоғары вольтты сынақ қондырғысында бір минутқа жүргізіледі. Реактор сынақ өткізілген деп танылады, егер деструкталар жоқ болса, жергілікті жылу болмаған. Шұралы ажыратушыны жөндеуҚосалқы станцияда асқын кернеуді шектеудің негізгі құралы - бұл қақпақ разрядтары (12.8-сурет).Тоқтауыштар фарфор қаптамасында орналасқан көптеген ұшқын бос жерлерінен және дәйекті сызықты емес резисторлардан тұрады. Көптеген ұшқын ұңғымалары кішігірім ұшқын бос жерлерімен бір ұшқынның бос орындарынан құрастырылған. Бір ұшқындық алшақтық оқшауланған миканитке немесе электро-картон төсеміне жабыстырылған екі пішіндегі жез электродтарынан тұрады. Дискілердің тығыздығы алюминиймен жақсы байланыс жасау үшін металданған және вилит дискілерінің бүйірлік беттерінде ағып кетудің ағымдық жолын жабатын оқшаулағыш жабынмен жабылған. 12.8 – сурет. РВП-10: 1 - кіріс; 2 - резеңке резеңкеден жасалған; 3 - пружина; 4 - ұшқынның бос орындары; 5 - вылитовый дискілер бағандары; 6 - фарфор корпусы; 7 - ішкі диафрагма; 8 - құлыптау серіппесі; 9 - қосылыс; 10 - сыртқы диафрагма; 11 - жерге қосу білігі; 12 - метал колье.Жұмыс істеп тұрған клапанның разрядтары, әдетте, жыл бойына қосылып тұрады, сондықтан олар мезгіл-мезгіл тексеріліп, алдын-ала тексеріліп, жөнделуі керек. Өткізгіштерді тексерген кезде, ең алдымен, олар жұмыс істейтін тіркелімнің оқылуына назар аударады. Зерттелген кезде, фарфор шиналары тұтқалардың мұқият тексерілуін тексереді, оларда чиптер мен жарықтар пайда болуы мүмкін, әсіресе фланецтердің жанында. Тир мен фарфор фланец арасында цемент тігістер бүтін және боялған немесе цемент мен ылғалдың түсуіне қарсы шектеулеріне ішкі қуысынан буындарды қорғайтын су төзімді май эмаль бояу болуы керек. Шектеулер зақымдалған шиналар элементін тоқтатылады зақымдалған фарфор немесе шиналарды цемент буын сызаттардың анықтау бойынша қаттарды ауыстыру және қалпына келтіру.Бастар мен жаңғақтар боялмаған жағдайда, фарфор шинасының бетінде тот дəндері пайда болады, олар өткізгіш жолдарды қалыптастырады жəне сонымен қатар бетінің үстіңгі қабатын босатуға əкелуі мүмкін. Бұл ажыратқыштарды ажыратып, тазаланады.Фарфордан жасалған шиналардың жарықтарының пайда болуына байланысты ажыратқыштарға механикалық зақым келтірудің көптеген оқиғалары бар. Бұған жол бермеу үшін тазартқышты ластаудан тазалау қажет.Араластырғыштарды профилактикалық тексерудің негізгі әдістері:■ ажыратқыштардың кедергісін өлшеуге арналған;■ ректификацияланған кернеу кезінде ағып кету токтарының өлшеуі;■ өнеркәсіптік жиіліктегі бұзылу кернеуін өлшеу;■ адаптердің тығыздығын тексеріңіз;■ сызықты емес сериялық резисторлық дискілердің сыйымдылығын тексеру.Жоғары кернеу сынақ бірлігін пайдалана отырып, жоғары түзетілген кернеу ток ағып өлшеуге арналған аспап ретінде. өткізу токтар (жылыстау) нормаланған болып табылады. ағымдағы өткізу өсті құны Герметикалық шектеуіштер және ылғал ықтимал жайылуын білдіреді. Төмен көрсеткіш байланыстың бұзылуын немесе маневрлік кедергілердің басқа да механикалық зақымдануларының болуын көрсетеді. Мұндай ұстаушылар қабылданбайды. Өлшеудің дұрыс емес нәтижелерін болдырмау үшін құрғақ ауа райында 5 ... 10 ° С төмен емес температурада жұмыс жүргізіледі. Алдын ала алдынан, бензинге немесе басқа еріткішке малынған таза шүберекпен ластанудан және ылғалдан тазалаңыз.Зақымдалу кернеулерінің өлшеуі өндірістік жиіліктің кернеуінде арнайы құрал-жабдықтар болған кезде жасалады. асқын зиян келтірмеу үшін емес, одан 0,5 қарағанда үшін тесіп кернеуі көтеру және 0,1 А ток шектеу үшін, кернеуі схемасы басу сынақ трансформатор үшін пайдаланылады. Зақымдалу кернеулерінің мәндері қалыпқа келтірілген.Барлық жиналмалы шектеулеріне шағын ақаулықтарды жою табылған. Ұшақтарды жиі жөндеуден кейін, микланит төсеніштерін қалыпты бұзылған кернеулермен зауыт нұсқауларына сәйкес ауыстыруға болады. Зақымдалған фарфор сақиналар мен шунттаушы резисторлар мен резеңке төсемдер өзгерген жинақтарын ауыстыру мүмкіндік берді.Фарфор жамылғысының бетінде жарықтар мен сынықтар болмауы керек, ал арматура бетінде - қабықшалар мен сызаттар болуы тиіс. күшейтілген цемент буын көрсетілген ақаулар майлы бояумен немесе суға төзімді эмальмен азаяды және жабылған. Жұмыс элементтерінің жоғарғы фланецтерінде суды ағызу үшін тесіктер тазаланады. Қақпақтың астындағы резеңке тығыздағыш тығыздағыштарды арнайы қисық зондпен тексеріңіз және резеңке тығыздағыштың қысылып қалмағанын және жеткілікті қысылғанын тексеріңіз. резеңке нығыздауыш төсеме және (бір қолмен) табаққа және фарфор қақпағының (басқа жағы) арасындағы зонд нөмірдің бұрышты ұшын енгізе алатын осындай алшақтық, болуы тиіс емес. Ақырын сілкіген кезде астында және тігінен түскен 30 ° бұрышпен үшін шектеулеріне өңделетінін естілетін шу немесе дыңылболмауы керек.Жұмыстың барлық ұшқын қуысқа енгізілген шектеулер үшін орны жерге розеткаға қосымша, екпінінен кездейсоқ жанасу мүмкіндігін жою үшін, өңдеуге ыңғайлы және қауіпсіз болуы тиіс кернеу астында болып табылады. наплыва шина жалғаған кезде, температура әсіресе өзгеріс тізбелеу оған қауіпті құру мүмкіндігін қарастыру, және қажет болған жағдайда құрылғыны өтемдік қолданылады. фазалық сым бірнеше Ұшқынмен алшақтық электр контакт бар табаққа қоса тіркеледі. Жерге тұйықтаушы тікелей немесе сөндіргіш арқылы жұмысқа кедергі келтіретін электр контактісіне ие стутке қосылады. Суспензиялық бұраманың жаңғақтары және қызыл түспен боялған бұранда (тығыздауыш диафрагма) бұрағыштың мөрін бұзудан аулақ болуға болмайды.ТҚ орнату және шиналуды жөндеуОшиновка электр станциялары мен қосалқы станциялардың ашық таратушы құрылғыларының (ОРУ) жасушалық қосылыстары ішінде көп бөліктік шиналар үшін арналған.Жиынтықтар қатаң жоғары дайындау ОРУ схемалар және құрылыс аудандарында жұмыс нақты шарттарына байланысты, құрылыс жұмыстарының және еңбек көлемін құрылыс ОРУ (металл тұтыну, бетон тұтыну, құрылыс ауданы) құнын төмендетуге болады шиналы.110- 330 кВ тізбектерге арналған қадаларға орнатылатын қатаң шинаның типтік жиынтығы.Қатаң шина пакеті мыналарды қамтиды:■жоғары беріктігі бар, алюминий қорытпасынан құбырлы шиналар, коррозияға және жақсы балқуға қарсылық (қорытпа жүйенің қорытпалар тобына жатады А1 — Zn— Мg);■ ағымдағы компенсаторлар;■ резеңке ұстағыштар мен қысқыш құрал;■ фарфорды немесе полимерлі изоляторларды, сондай-ақ олар үшін металл конструкцияларды қолдайды.Полимерлік изоляторларының қолдану қысқа тұйықталу кезінде туындайтын динамикалық жүктемелер кезінде неғұрлым сенімді өнімділігімен қамтамасыз етеді және бүкіл шина келісімнің жер сілкінісі қарсылық тұрғысынан қолдану ауқымын кеңейтеді. шиналы тіректерін орнату кезінде инженерлік шешімдер, оның жылдам және жоғары сапалы орнату қатаң шина, шиналар мен кәмелетке толмаған қателер сызықтық термикалық деформациясының қажетті өтемақы қамтамасыз етеді. Ағымдағы компенсаторлар электр байланысының жоғары сапасына кепілдік береді. Олар тәжінен және радио араласу мүмкіндігін жоққа, экрандар рөл атқарады.Қатаң шине бойынша алынбалы бұрандалы байланыстарды пайдалану қатты шиналар жинағын біріктіреді және айтарлықтай арқалықтар әкеледі, соның ішінде әр түрлі филиалдары икемді қосылымдарды, өткізу кезінде орнатуды жеңілдетеді. құрама шиналарына икемді түсіру филиалдарын бекіту (немесе ұялы байланыстардың жабдықтар жолды бекіту үшін) қатаң шина жинақтары жеткізіледі (шина дәнекерленген) сығылған жөке құралын пайдаланып орнату орнында обжима қамтамасыз етеді.Икемді шиналар алюминий және болат-алюминий сымдармен жасалады. порталдар немесе тоқтатыла тұруы арасындағы аралығының байланысты сымдар (шиналы Валиум бөгеті) немесе аппараттары және қолдау оқшаулағыштар тікелей қоса беріледі.Икемді шиналы келісім (ғимарат ішінде) 110 кВ және электр трансформаторлар (ғимараттың тыс) үшін желілік тығындарын қосылу, қысқа крандар орындау үшін пайдаланылады. Шина келісімді жөндеу кезінде құрастыру кезінде сол ЭБҚ талаптарға пайдалануы тиіс: бөлімін иілуі шинаның тікбұрышты ішкі радиусы бойынша иілу жазықтықта болуы тиіс - кем дегенде екі шинаның қалыңдығы, және қабырғасының кезінде иілу - оның енінен кем емес. Корпуста борттың шиналарындағы ұзындығы кемінде екі есе болуы керек. Оның орнына шетінде иілу дәнекерлеу рұқсат етіледі. тіркеменің нүктесінде шиналар июші байланыс бетінің шетінен 10 мм-ден кем емес қашықтықта бастау керек. Бекіткіш қосылыстары бар шиналардың қосылыстары оқшаулағыштардың және тармақтың нүктелерінен кемінде 50 мм қашықтықта орналасуы керек. компенсаторлар арасындағы орта бөлігінде - температура өзгерістер тек шина жалпы ұзындығы ортасында, және шина компенсаторлар қатысуымен оқшаулағыштар үшін жетесі шина орындалуы тиіс болған кезде Тир бойлық қозғалысын қамтамасыз ету үшін.Шиналар орнатқаннан кейін шиналардың оқшаулағыштары тесіктерді арнайы арқанмен жауып, оқшаулағышқа кіретін қаптардағы шиналармен бірге бекітілуі керек. Шамалы ұстағыштар мен ауыспалы ток 600 А астам қысқыштар шиналардың айналасында жабық магниттік тізбекті құрмауы керек. Бұл әрекетті орындау үшін шинаның бір жағында орналасқан бөренелердің біреуі немесе барлық байланыстырушы болттар магниттік емес материалдан (қола, алюминий және қорытпалардан және т.б.) жасалған болуы керек.Барлық икемді шиналар бұрылыстарға, бөліктерге, сынған сымдарға ие болмауы керек. Соққы жебелері ± 5% -дан артық болуы керек. Шинатың бөлінген фазасындағы барлық сымдар бірдей кернеуге ие болуы керек және аралықтары арқылы бекітілуі керек. Арасындағы байланыстары іргелес құрылғылар бір шинаның көмегімен (кеспесіз) жасалуы керек.Иілгіш сымдардың қосылымдары мен тармақтарын дәнекерлеу немесе кептіру арқылы жасау керек. Болттар ғана тұрақты байланыстарды пайдалану шина Қайта бекіту бойынша жұмыстарды үлкен мөлшерін талап ететін үшін терминалдар мен құрылғылар филиалдарында наплыва және тіркелу конденсатор кернеу трансформаторларын, сондай-ақ уақытша құрылыстар, рұқсат етіледі.Оқшаулау және венок немесе тоқтатыла тұруы оқшаулағыштары, сондай-ақ қолдау оқшаулағыштары керме шиналы өткізгіштер арқылы жүзеге асырылады. Стратч гирляндалары икемді шиналар мен икемді өткізгіштерді порталдарға бекіту үшін қолданылады. Оқшаулағыштардың бірыңғай гирляндтары пайдаланылады (екеуі гирляндтар механикалық жүктемелердің біреуі қанағаттандырмайтын жағдайда ғана қолданылады). Күдікті бағаналардың ілінуі, пойыздарды бекіту және басқа да бірқатар жағдайларда тоқтатылған гүлдер қолданылады. Гүлдерде, әдетте, шыны оқшаулағыштары және қажетті арматура жиынтығы.ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯЛАРҒА ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕГІ ӨРТ ҚАУІПСІЗДІГІН САҚТАУ ЕРЕЖЕЛЕРІҚосалқы станциялар жабық кеңістіктерге және сыртқы қондырғыларға ие, онда май толтырылған жабдықтар мен сақтау қоймалары пайдаланылады.Тұтанғыш газдар бар ашық қондырғылар үшін буы сұйықтықты, жарылғыш аймақтары (разряд мен эстакадалары, цистерналар, және ЛВЖ- сы бар қоймалар) сыныбын бар беріледі. Жарылғыш аймақ ашық дренаждық бөлігінен және жарылғыш жабық жабдықтан 3 метрге дейін көлденең және тігінен 20 м дейін.Электроэнергетикада ең жарылғыш - бұл батареялар, электролиттік жасушалар. Осындай үй-жайлардың есіктерінде:■ ол жазылуы тиіс: «тұтанатын», «өртеуге болмайды»«Темекі шегуге тыйым салынады»;■ Бөлме класы және оның мақсаты көрсетіледі.сақтау орны класс В-Іa тиесілі Осылайша, ол таңбаланған жәйттерді, бір қабатты ғимарат І немесе өрт тұрақтылық ІІ дәрежелі орналастырылған «Аккумуляторная».Қосалқы станциялардағы өрттің негізгі себептері:■ электр желілері, аппараттардағы қысқа тұйықталу тізбектері;■ ағымдағы жүктеме;■ үлкен өтпелі кедергілерге байланысты тірі бөлшектер үшін қосылыс нүктелерінің қызып кетуі;■ электр доғаның және аркажының болуы;■ электр қабылдағыштар жанындағы жанғыш материалдарды отқа тастау және т.б.Қысқа тұйықталудың салдарынан тұтынушылардың шамадан тыс қосылу санына трансформатор тиеу пайда болуы мүмкін. Трансформатор орамдарының оқшаулануы есептелмеген үлкен жұмыс тоғының әсерінен, қызып кету орын алады. фазалар арасындағы немесе фаза мен жер арасында оқшаулау кедергісі өз кезегінде оқшаулау және қысқа тұйықталу бөле әкеледі, күрт төмендейді бастайды.Шамадан тыс жүктемелер мен қысқа тұйықталу тізбектері кез-келген жағдайда рұқсат етілмейді. Оларды болдырмау үшін, оны оқшаулау трансформаторлардың және басқа да жабдықтар матч электр параметрлерін (ток, кернеу, жүктеме) сынып жобалау параметрлері, сондай-ақ қатаң тексерулер, жөндеу, электр жабдықтарын сынау жиілігі мен сапасын сақтауға тиіс деп. қажет Шина муфталарында нашар байланыстарға байланысты үлкен өтпелі кедергі орындарында қызып кету қаупі аз. Қызып кетуден сақтап қалу үшін контактілерді мұқият тазалап, контактілердің тығыз орналасуын қамтамасыз ету үшін зауыттық кеңестерді пайдалану қажет.Электр доғаның (температура 3 000 ° C және одан да көп) және сөндіру коммутациялық жабдықпен, статикалық электр разрядтарымен, атмосфералық кернеулермен қате жұмыс істеген жағдайда пайда болады. Осы себептерге байланысты тотығуды болдырмау үшін, доға сөндіру құрылғылары, ажыратқыштар, жерлендіру қолданылады.Жарылыс және өрт қаупі бар жерлерде және сыртқы қондырғыларда электр жабдықтарын қауіпсіз пайдалану шарттары ЭҚЭ-мен реттеледі. Жарылғыш бөлмелерде және жарылғыш ашық қондырғыларда (технологиялық қондырғылардан 3 ... 5 м қашықтықта) электр жабдықтары тек жарылысқа төзімді конструкцияларда (жарылысқа төзімді, жарылғыш, май толтырылған, арнайы, өздігінен қауіпсіз) қолданылуы мүмкін. B-І және B-ІІ кластарындағы (сымсыз) жарылғыш бөлмелер үшін жарылысқа төзімді конструкцияларда (кейбір жағдайларда - өздігінен қауіпсіз немесе арнайы) барлық дерлік электр жабдықтары мен қондырғылары, соның ішінде портативті құрылғылар таңдалады. Орындау түріне қарамастан, электр жабдығының алынбалы бөліктері мөрленеді. Ток ұстағыш бөлшектерін жабатын қақпақтар және басқа бөліктер құлыптаулы, олар арнайы кілтпен ғана ашылуы мүмкін. Ұңғыманы қорғалған сым немесе құбырлар арқылы жүзеге асырады. Байланыстық байланыстар дәнекерленген немесе басылған.Қосалқы станциялардағы өрт сөндіру режимінің басты шараларын қарастырайық. Жұмыс орындарын, өтетін жолдарды және крандарды тазалау керек. өздігінен жануын қабілетті маймен сүртеді материалдық, шылымқорлар таза және материалды сүрту пайдаланылатын үшін бөлімшелері бар жапсырылған металл жәшіктерге құру сондықтан. Соңғы күн сайын жойылады. қосалқы станциялар тыйым аймақтары бензин, керосин, спирт, май, нитрокраскалар және басқа тез тұтанатын және жанғыш сұйықтықтарды сақтайды. Күнделікті сұраныс көлеміндегі майды жағу майы арнайы металл ыдыстарда немесе шкафтарда сақталады.Арнайы киімді сақтау үшін арнайы бөлмелер орналасады. Өздігінен жануды болдырмау үшін, майланған киім кеңейтілген түрде ашылмайды. Қалтада майланған маталарды қалдырмаңыз. Жұмыс орнында жұмыс киімдерін тастап кетуге болмайды.Өрт болған жағдайда адамдарды эвакуациялық пункттер арқылы тез арада эвакуациялауға болады: есіктер, қақпалар, өтулер. Электр желісінің дұрыстығына және өрт қауіпсіздігіне ерекше көңіл бөлінеді. Қосалқы станцияның электр жабдығын үнемі электрлік персоналмен бақылап отыру керек.Қосалқы станциядағы өрт бөліміне жылдам қоңырау шалу үшін байланыс құралдары (телефон, өрт детекторлары) бар. Байланыстағы объектілердің жанында сигналдардың тәртібі мен өрт бөліміне сілтеме жасалады.Қосалқы станциялардың үй-жайлар үнемі дайын болуы тиіс белгіленген стандарттарға (өрт сөндіргіштер, құм жәшік, күрек, щетка ілмек және шелек), сәйкес жабдықты сөндіру бастапқы өрт қамтамасыз етілген, бұл құралдар пайдалану мүмкіндігі болуы керек. Мұны істеу үшін қызметкерлерді кезеңдік оқытуды ұйымдастырыңыз. Көміртегі қос тотығының өрт сөндіргіштері 1 айда бір рет тексереді; Көміртегі диоксиді бар цилиндрдің салмағын 3 айда бір рет тексеріледі, себебі шұра арқылы ағып кету мүмкін.Қосалқы станциялардағы өртті сөндіру тәртібі «Электр станциялары мен қосалқы станциялардың электр қондырғыларында өртті сөндіру жөніндегі нұсқаумен» реттеледі, оның негізінде әрбір кәсіпорын үшін жергілікті нұсқаулық дайындалып, жергілікті өрт сөндіру инспекциясымен келісілді. Жабдықтың күйіп қалуы мүмкін қосылыстарды ажырату кейіннен хабарлау арқылы жоғары тұрған қызметкердің алдын-ала рұқсатынсыз болуы мүмкін.Өртті, қатты түтінді бөлмелерде қол жабдықтармен кернеуін азайтпастан өшіруге болмайды. Қоршаудан ең аз рұқсат етілген қашықтықағымдық бөліктерге дейін жұмыс орны, мНоминалды кернеуэлектр қондырғылары, кВЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ ТЕХНОЛОГИЯСЫ. ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ҰЙЫМДАСТЫРУ. Электр құрастыру жұмыстарын ұйымдастыру тәртібі Электр құрастыру жұмыстарын индустрияландыруЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ МАТЕРИАЛДАРЫ, БӨЛШЕКТЕР МЕН БҰЙЫМДАР ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУШЫНЫҢ МЕХАНИЗМДЕРІ, ҚҰРАЛ-САЙМАНДАРЫ МЕН ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫСЫМДАР МЕН КАБЕЛЬДЕРДІҢ ТАРАМДАРЫН ҰШТАУ ҚАҒИДАЛАРЫ СЫМДАР МЕН КАБЕЛДЕРДІҢ ТАРАМДАРЫН ПРЕСТЕУ ӘДІСТЕРІ ЖЕКЕЛЕГЕН ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ЖҮРГІЗУ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ТЕХНИКАСЫНЫҢ ТАЛАПТАРЫЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫНА ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ МЕН ЖӨНДЕУДІ ҰЙЫМДАСТЫРУКӘСІПОРЫН ҚҰРЫЛЫМЫ ЖӘНЕ ЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫНА ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ҚЫЗМЕТІЖӨНДЕУ ТҮРЛЕРІ, КӨЛЕМІ, МІНДЕТІ ЖӘНЕ МЕРЗІМДІЛІГІ КӘСІПОРЫННЫҢ ЖӨНДЕУ БАЗАСЫНЫҢ ҚҰРЫЛЫМЫ МЕН ЖАБДЫҚТАРЫ ЖӨНДЕУ ЖҰМЫСТАРЫНЫҢ ҚҰЖАТТАМАСЫ ЖӨНДЕУДЕ ЭЛЕКТР ЖАБДЫҒЫНЫҢ ТҰРЫП ҚАЛУ НОРМАСЫ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУДІҢ ЕҢБЕК СЫЙЫМДЫЛЫҒЫ НОРМАСЫ СЛЕСАРЛЫҚ-ҚҰРАСТЫРУ ЖӘНЕ ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ КЕЗІНДЕ ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУ САНИТАРЛЫҚ ҚАДАҒАЛАУ, ОНЫҢ МІНДЕТІ ЖӘНЕ ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУДАҒЫ ОНЫҢ РӨЛІ ЖҰМЫС ОРНЫН ҰЙЫМДАСТЫРУҒА ТАЛАПТАР АДАМ АҒЗАСЫНА ЭЛЕКТР ТОҒЫНЫҢ ӘСЕРІЭЛЕКТР ТОҒЫНЫҢ СОҒУ САЛДАРЫНА ӘСЕР ЕТЕТІН ФАКТОРЛАР ЭЛЕКТР ТОҒЫМЕН ЗАҚЫМДАУДАН ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРДЫ ҚОРҒАУ ШАРАЛАРЫ ЭЛЕКТР ОҚШАУЛАУ ҚОРҒАУ ҚҰРАЛДАРЫН ЖІКТЕУ 4.7. ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРҒА ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕ ӨРТ ҚАУІПСІЗДІГІНЕ ҚОЙЫЛАТЫН ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРЗАРДАП ШЕГУШІГЕ АЛҒАШҚЫ ДӘРІГЕРГЕ ДЕЙІНГІ КӨМЕК КӨРСЕТУТАКЕЛАЖ ЖҰМЫСТАРЫНЫҢ НЕГІЗІТАКЕЛАЖ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ КЕЗІНДЕ МЕМКЕН ҚАДАҒАЛАУ ТАЛАПТАРЫКӨТЕРГІШ-КӨЛІК ЖӘНЕ ТАКЕЛАЖДЫҚ ЖҰМЫСТАР ҮШІН МЕХАНИЗМДЕР МЕН ҚҰРЫЛҒЫЛАР ЖҮК ҰСТАЙТЫН ҚҰРЫЛҒЫЛАР ҚҰРЫЛЫМЫ ЖӘНЕ ОЛАРҒА ҚОЙЫЛАТЫН ТАЛАПТАР ЖҮКТЕРДІ МАТАП-ІЛМЕКТЕУ СХЕМАСЫЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫН ҚҰРАСТЫРУ КЕЗІНДЕГІ ТАКЕЛАЖДЫҚ ЖҰМЫСТАРЖҮКТЕРДІ КӨТЕРУ ЖӘНЕ ТАСЫМАЛДАУ КЕЗІНДЕГІ КОМАНДАЛАР ЖӘНЕ БЕЛГІЛЕР ЦЕХТЫҚ ЖАРЫҚ БЕРУДІҢ ЭЛЕКТРЛІ ЖЕЛІЛЕРІ ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ МӘЛІМЕТ СЫМДАР МЕН КӘБІЛДЕРЖАРЫҚТЫҢ ЭЛЕКТР КӨЗДЕРІЖАРЫҚ БЕРУ СЫЗБАСЫҚыздыру шамын қосу сызбасы ЖАРЫҚ БЕРУШІ ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРЫН МОНТАЖДАУҒА ҚОЙЫЛАТЫН ЭОҚ ТАЛАПТАРЫ ШАМДАЛДАРДЫ, ҚАЛҚАНДАРДЫ, КІШІ ҚАЛҚАНДАРДЫ ЖӘНЕ ТАРАТУ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН МОНТАЖДАУ ТЕХНОЛОГИЯСЫ ЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫ МОНТАЖДАУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУ ЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫ МОНТАЖДАУҒА ЭҚЕ ТАЛАПТАРЫЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫҢ АҚАУЛЫҒЫН ТАЛДАУ Өлшеу құралдарын тиімді қолдану маңызды шамада олардың сенімділігінен байланысты, яғни қабілеттілігі пайдаланудың барлық кезеңі аралығында қалыпты жұмыс жасайды. Техникалық құралдардыңтоқтап қалуы тым қауіпті апаттарға әкелуі мүмкін. Электр күшін өлшейтін аспаптар сенімділігі істен шықпау, жөндеуге жарамдылық, сақталғыштық және төзімділік сияқты қасиеттермен көрінеді. 10.3.ЭЛЕКТР ӨЛШЕУ АСПАПТАРЫН ТЕКСЕРУКОЛЛЕКТОРДЫҢ, ТҮЙІСПЕЛІ САҚИНАЛАР МЕН ШӨТКЕЛЕРДІҢ ЖАҒДАЙЫН БАҚЫЛАУ ЭЛЕКТРЛІ МАШИНАЛАРДЫ КҮРДЕЛІ ЖӨНДЕУ Электрлі машиналар ақаулары ЭЛЕКТР МАШИНАЛАРЫН КЕПТІРУ ЭЛЕКТРЛІ МАШИНАЛАРДЫҢ РОТОРЛАРЫ МЕН ЗӘКІРЛЕРІН ТЕҢЕСТІРУ ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ МӘЛІМЕТТЕР ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕГІ ЖӘНЕ ЭЛЕКТРЛІК МАШИНАЛАРДЫ ЖӨНДЕУ КЕЗІНДЕГІ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІНІҢ ТАЛАПТАРЫҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯЛАРДЫҢ ЭЛЕКТР ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ОРНАТУ, ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУ. ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫ ЖӨНІНДЕ ЖАЛПЫ АҚПАРАТҚҰРАЛДАРДЫ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАРҒА АРНАЛҒАН ОПЕРАЦИЯЛЫҚ ТАЛАПТАРҚҰРАЛДАРДЫҢ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАРЫН ОРНАЛАСУҒА ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРҚОСЫМША СТАНЦИОНАРДЫҢ ЖЕР ЖАБДЫҚТАРЫҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ОРНАТУ12.5 ҚҰРАЛДАРДЫ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАУ ЖӘНЕ ЖҰМЫСЫН ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯДАҒЫ АПАТТЫ ҚҰРТУ ТӘРТІБІ БӨЛУ ҚҰРЫЛҒЫСЫНЫҢ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ҚҰРУ ЖӘНЕ РЕТТЕУ Жүктеме ажыратқыштарын жөндеу және реттеуҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯЛАРҒА ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕГІ ӨРТ ҚАУІПСІЗДІГІН САҚТАУ ЕРЕЖЕЛЕРІЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕРДІ ОРНАТУ, ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕР ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ АҚПАРАТТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫҢ ЖҰМЫС РЕЖИМДЕРІЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕРІН ОРНАТУҒА ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРКҮШ ТРАНСФОРМАТОРЛАРЫН ҚАДАҒАЛАУ ЖӘНЕ ҚАРАУКҮШТІК ТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫ ЖӨНДЕУКүш трансформаторларының кемшіліктерін талдауКүштік трансформаторларды құрғату КҮШТІК ТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫ ТЕКСЕРУ ЖӘНЕ СЫНАУТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КЕЗІНДЕ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІ ТАЛАПТАРЫ ӘУЕ ЭЛЕКТР ЖЕТКІЗУ ЖЕЛІЛЕРІНДЕГІ ЖӨНДЕУ ЖӘНЕ МОНТАЖДАУ ВЛ АҚАУЛАРЫН ТАЛДАУ АҒАШ ТІРЕТКЕРДЕ ЖАСАЛҒАН ВЛ ЖӨНДЕУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІМЕТАЛЛ ЖӘНЕ ТЕМІР БЕТОН ТІРЕКТЕРІНДЕ ЖАСАЛҒАН ВЛ ЖӨНДЕУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ КЕРНЕУМЕН ЖҮРГІЗІЛЕТІН ВЛ ЖӨНДЕУ ЖҰМЫСТАРЫ ВЛ ЖӨНДЕУ МЕН ТЕКСЕРУДЕ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІ ТАЛАПТАРЫ Қауіпсіздік тұрғысынан желілік жұмыс келесі себептерге байланысты қиын:ЖҮККӨТЕРГІШ МАШИНАЛАР мен МЕХАНИЗМДЕРДІ ҚОЛДАНУМЕН ВЛ ЖҰМЫСТАРЫ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ШАРАЛАРЫ ВЛ ЖОЛДАРЫН БҰТАЛАРДАН ТАЗАРТУ КАБЕЛЬДІК ЖЕЛІЛЕРДІЖӨНДЕУ, ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ, МОНТАЖДАУКАБЕЛЬДІК ЖЕЛІЛЕРДІ ЖӨНДЕУ МЕН МОНТАЖДАУ КЕЗІНДЕГІ ШАРАЛАР Кабельдік желілерге соңғы және қосқыш муфталарды орнату Муфтаны орнату әдісі муфта түріне байланысты: шойын, қорғасын, шөгілетін немесе эпоксидті. Муфта түрі кабельдің құрылымына, кернеуге, төсеу әдісіне байланысты таңдалады. Кабель массасының құрамы жергілікті жағдайларға байланысты бірдей таңдалады. Барлық муфталар дайындаушы алдын ала оралған нысандардағы материалдармен толық жиынтықта жеткізіледі. Алғашқы кезеңде өртті сөндіруді аға ауысым офицері басқарады. Өрт сөндіру бөлімі келгеннен кейін, оның командирі өртті сөндіруді басқарады. Өрт сөндіру бөліміне өртті сөндіруге рұқсаты - аға электрик ағымдық тірек бөліктеріне нұсқау береді. Тұрақты қызметкерлері жоқ электр қондырғыларында өрт сөндіруді алдын-ала келісілген нұсқаулыққа сәйкес өрт сөндіру бөлімі жүзеге асырады.ҚОСЫМША ЭЛЕКТРЛІК ЖАБДЫҚТАРДЫ ҚОСУ, ТЕКСЕРУ ЖӘНЕ БАСҚАРУ ҮШІН ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІ ТАЛАПТАРЫЭлектр қондырғыларына қызмет көрсетілсе, персонал жоспарда қарастырылғандай немесе жабдықтың күтпеген түрде істен шығуына байланысты пайдалану және жөндеу жұмыстарымен айналысады.Техникалық қызмет көрсету электрлік бақылауды және операциялық коммутацияны қамтиды. Авариялық-құтқару жұмыстарын жүргізуге алдын алу немесе жөндеу жұмыстарын жүргізу үшін ПТС талаптарына сәйкес жұмыс орнын ұйымдастыру қажет. Электр қондырғыларын тексеру және техникалық қызмет көрсету мақсатында орындалған барлық жұмыстар, әдетте, қызметкерлердің қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін бірқатар ұйымдастырушылық-техникалық шараларды орындағаннан кейін жүргізіледі.Операциялық коммутация кезінде тиісті қорғаныс жабдығы пайдаланылады: диэлектрлік қолғаптар, боттар, оқшаулағыш кілемдер мен құмыралар, жұмыс істейтін шыбықтар. Қолданар алдында, диэлектриялық қолғаптарды тексеріп, олардың сызаттар, кесектер, тесіктер бар-жоғын тексеру керек. Бұл әрекетті орындау үшін қолғап саусақтарға бұрылып, оның ішіне ауадан өтетіндігі байқалады. Қолғап қолданған кезде олар киімнің жеңдеріне тартылады. Боттар да қолданар алдында тексеріледі. Операциялық жолақпен жұмыс жасағанда қолыңызды ұстап қалу шектеу сақинасының артына қоюға болмайды. Барлық қорғаныс жабдығы жоғары кернеумен тексерілуі керек, ол кейінгі сынақ кезеңінде бекітілген тегпен расталуы керек. Өткізілген қорғаныс құралдарына тыйым салынған.Ауыстыруды жүзеге асыратын персонал кернеудің тоқтап қалуы жағдайында қалыпты жағдайда да, жазатайым оқиғаларда да ескертусіз қайтадан беріледі. Электр тізбектеріндегі ажыратулар мен өзгерістер кезекші тұлғаның тапсырысы бойынша жасалады. Сұранымдар (жазбаша және ауызша) арнайы журналда жазылады. Өрт, апат, табиғи апаттар жағдайында жоғары тұрған кезекшінің келісімінсіз электрлік жабдықты дереу өшіруге болады, бірақ кейіннен хабарлама жіберіледі.Коммутация тәртібі кезек күткен адамнан жеке немесе телефон арқылы осы бұйрықты берген адамға хабарлағаннан кейін аяқталады деп есептеледі. Құжаттарды оқып-үйренуді басшылыққа ала отырып, бұйрықтың орындалуы туралы басқалардың хабарламалары болуы мүмкін емес.Бір электр қосылысы мен күрделі коммутацияланатын қондырғыларда ажыратқыштардың дұрыс жұмыс жасамауынан толық жабдықталған жабдықтарды бір адаммен толтырусыз, ІV дәрежесінен төмен біліктілік тобына ие жедел қызметкерлер санынан толтыруға болмайды. Дегенмен, сонымен қатар, кернеудің болмауын тексеру, портативті жерлендіруді қою және алып тастау екі кем емес орындаушыға рұқсат етіледі.1000 В кернеуіне дейінгі кернеумен жабдықталған қондырғыларда ІІІ біліктілік тобы бар (мысалы, шеберхана қосалқы станциясында) жеке адам өндіреді.Кернеу астында жану бөліктерінің жанына және кернеуіне кедергі келтірместен жұмыс істегенде, жұмысшылардың бұл бөліктерге жақындауына жол бермеу үшін шаралар қолдану керек.Мұндай қызмет түрлері:■ тірі жандарға қатысты жұмыс істейтін адамдардың қауіпсіз орналасуы;■ тірі бөлшектерге тікелей жұмыс істеуге мүмкіндік беретін негізгі және қосымша оқшауланған қорғаныс құралдарын қолдану.Тірі жану бөліктерінің жанында р. 12.9, бірақ кемінде, еденде, орман, орман және құрылымдарда жұмыс істеуге рұқсат етіледі.Ағымдық жүретін бөліктерге жақын жерде жұмыс істейтін қызметкер осы тірі бөліктердің алдында және бір жағында ғана орналасуы үшін орналастырылуы керек. Егер кернеу астында жұмыс істейтін және тірі бөліктер арасындағы түзу болса, онда қосалқы бөлімдерде көрсетілгеннен аз қашықтықтар алынады. 12.9. БАҚЫЛАУ СҰРАҚТАРЫТарату құрылғыларын тағайындау, жіктеу және орналастыру туралы айтып беріңіз.Құрғақ реакторды күрделі жөндеу үшін технологиялық дәйектілікті жасау.Тіректерді пайдалану кезінде қандай ақаулар орын алады? Оларды жою жолдары туралы айтып беріңіз.Қатаң және икемді бумдардың салыстырмалы сипаттамасын келтіріңіз.Қосалқы станциялардағы электр жабдықтардың жағдайын қалай бақылайды?Трансформаторлық қосалқы станциялардың жұмысында бағдарламалық және аппараттық құралдардың рөлі қандай?Қосалқы станциялардың электр жабдықтарын орнату және жөндеу кезінде қандай өрт қауіпсіздігі ережелерін сақтау керек?Қосалқы станцияда төтенше жағдай орын алған кезде байқалатын ережелерді түсіндіріңіз.Глава 13ЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕРДІ ОРНАТУ, ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕР ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ АҚПАРАТҚуат трансформаторы - бір кернеудің айнымалы ток тұрақты кернеудегі басқа кернеудің айнымалы ток түрлендірілген статикалық (айналмалы бөлшектерінсіз) аппарат. Барлық күштік трансформаторлар негізінен бірдей құрылғы болып табылады және жекелеген бөлшектер мен компоненттердің құрылымында, жалпы өлшемдері, бөлек құрылғылар мен құрылғылардың болуы немесе болмауы ерекшеленеді.Оның басты конструкциялары: магнит ядросы, резервуарда орналасқан бастапқы және қайталама орамалар. Егер кернеу желіден бастапқы орамаға қолданылса, қайталама орамда кернеу (айнымалы ток кернеуі) пайда болады. Егер қайталама орам жүктемеге жабылса, онда ток пайда болады. Орамалар арасында электрлік байланыс жоқ, бірақ олардың жалпы магниттік тізбегі бар.Қуат трансформаторлары бір фазалы және үш фазалы жасалды. Олар мөлшері бойынша бөлінеді: бірінші, екінші және үшінші. Конверттің көлемі неғұрлым көп болса, трансформатор әлдеқайда күшті, демек оның тағайындалуы жауапкершілікті арттырады. Бұл орнатудың орнын анықтайды: жабық немесе ашық таратқыш.Күштік трансформаторлардың салқындату жүйелері түрлі жолдармен жүзеге асырылады:табиғи май айналымы (M);мәжбүрлеп үрлеу (D);Майланған май айналымы (Ц);майды мәжбүрлеп үрлеу және мәжбүрлеп тарату(ДЦ);табиғи май айналымы және мәжбүрлі соққы (MД);табиғи салқындатылған ауамен (C) кептіріңіз.Трансформаторлық резервуар майсыз болуы мүмкін - бұл құрғақ трансформатор немесе маймен - бұл маймен толтырылған трансформатор. Ондағы май трансформатордың жұмыс бөлігін салқындату үшін қызмет етеді.Аталған сипаттамалар трансформаторды дұрыс пайдалану және сынуды болдырмау үшін, сондай-ақ жөндеумен (ағымдық немесе капиталды) білу керек, зақымдану сипатын анықтап, кемшіліктерді сапалы түрде түзету керек.Үш фазалы май трансформаторының әр фазасында қайталама орамал бастапқы ораманың ішіне орналасқан (концентрлі орамалар). Бұл дизайнер трансформатордағы шығындарды азайтуға мүмкіндік береді, оның өлшемдері, бірақ оны қалпына келтіру қажет болса, оны жөндеу күрделі болады.ТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫҢ ЖҰМЫС РЕЖИМДЕРІНоминалды режим - бұл негізгі тармақ ұзақ уақыт бойы кернеу, жиілік, жүктеме және оның салқындатқыш ортасының шарттары сақталатын режим. Номиналды қуатында трансформатор салқындату ортасының қалыпты температуралық жағдайында оның бүкіл қызмет ету мерзімі ішінде (20 жыл) үздіксіз жүктелуі мүмкін. Трансформатордың номиналды жүктемесі оның жылытуымен анықталады.Температураны өлшеу, әдетте, жоғарғы қабаттардың температурасында жүргізіледі, олар ең қызады. Жоғарғы деңгейдегі май қабаттарының температурасы және салқындату ортасының максималды температурасы аспауы тиіс:■ М немесе Д жүйесімен трансформаторларда - 95 ° C;■ ДЦ жүйесімен - 75 ° C;■ жүйе С - 70 ° C.Артық температура трансформатордағы ақаулықты көрсетеді, ол бірден танылуы және жойылуы керек.Жұмыс кезінде трансформатор номиналды режимде ғана емес, сондай-ақ басқа да режимдерде жұмыс істей алады, онда кейбір параметрлер номиналды мәннен асып түседі. Бұл параметрлер қалыпқа келтірілген. Егер олар рұқсат етілгеннен жоғары болса, онда трансформатор кенеттен немесе мерзімінен бұрын өтпейді. Оларды қарастырайық.Трансформаторды пайдаланған кезде желідегі кернеу едәуір өзгереді және ол әрдайым қосылған трансформатордың жауапына сәйкес келмейді. Кіріс кернеуінің ұлғаюымен болатта индукция пропорционалды түрде артады, бұл жүктеме тогының ұлғаюына әкеледі.Іс жүзінде трансформатордың кез-келген номиналды тармағынан тыс кернеудің жоғарылауы мүмкін::■ ұзақ уақыт бойы, номиналды жүктемеден аспайтын 5%;■ ұзақ уақыт бойы 10% -дан 0,25 номиналдан аспайтын жүктеме кезінде;■ қысқаша (күніне 6 сағатқа дейін), 10% жүктемеден көп емесноминалды.Бұл жағдайда шартты орындау қажет: кез келген орамдағы кернеу кернеудің ең жоғары кернеуінен аспауы керек (13.1-кесте).Барлық күштік трансформаторлар күнделікті жүктеме кестесінің табиғатына, салқындату ортасының температурасына және жазда түсетін жүктемелерге тәуелді жүйелік транзитивті жүктемелерге жол бермейді. Бұл жағдайда рұқсат етілген жүктеме мөлшерін әртүрлі тәсілдермен анықтауға болады: графиктер, кестелер немесе есептеу арқылы. Трансформатор жазда оның жүктемесін азайтып, қыс мезгілінде жүктелуі мүмкін.Трансформатордың табиғи қызмет мерзімі орамалардың температурасын төмендету есебінен артады. Осыған сәйкес қыс мезгілінде жүктеме жүктеме жаздың әр пайызы үшін 1%, бірақ 15% -дан аспайды. Жалпы жүктеме 30% -дан аспауы тиіс.Қосалқы станцияларда бірыңғай шинатарда жұмыс істей алатын бірнеше трансформатор бар болса, бір мезгілде байланыстырылғандардың саны көрсетілген трансформаторлардағы белгіленген жүктеме кестесіне сәйкес жұмыс істеп тұрған кезде ең аз қуат шығынын қамтамасыз ететін жағдаймен анықталады. Бұл жағдайда трансформаторлардың параллель жұмыс істеу шарттары орындалуы тиіс:13.1. кестеТрансформатордағы рұқсат етілген артық кернеуКөрсеткіш Класс U, кВ36102035110220^ықтимал жұмыс, кВ3,56,910,52340,5126252 ■трансформация коэффициенттерінің теңдігі;■қысқа тұйықталу кернеулерінің теңдігі;■номиналды сыйымдылықтардың теңдігі;■бірдей байланыс топтары;■трансформаторлардың міндетті түрде фазалануы. Трансформация коэффициенттері тең емес болса, трансформатордың терминалдары орта кернеу түрлі болады. Бұл жүздеген амперге жететін теңестірілген токтардың өтуін тудырады. Бұл жағдайда теңдестірілген ағымдар энергия шығындарын арттырады және қосалқы станцияның жалпы қуатын азайтады. Трансформация коэффициенттері 0,5% -дан артық болмауы керек.Қысқа тұйықталу кернеуі (икз)трансформаторлар тең емес болса, онда ортақ-өрт жылдамдықпен трансформаторлар арасындағы бөлу олардың номиналды қуаты пропорционалды және қысқа тұйықталу кернеуге кері пропорционал. Демек, үлкен жүктеме трансформаторлық қысқа тұйықталу кернеуінің мәні азырақ болады. Жұмыс кезінде қысқа тұйықталу кернеулерінің диапазонында 10% -дан аспайтын айырмашылыққа жол беріледі.Трансформаторларды номиналды сыйымдылық коэффициентімен қатарынан үш параллель жұмысқа қосу ұсынылмайды. Бұл шағын операциялық жүктемелермен бірге шағын трансформаторды, әсіресе ол қысқа тұйықталу кернеуі төмен болған жағдайда, пайыздық мөлшерлемені қатты толтыруы мүмкін екенімен түсіндіріледі.Егер трансформаторлар әртүрлі байланыс топтары болса, кернеу екінші кернеу векторлары арасындағы фазалық ауысу бұрышына байланысты кері орамалар арасында пайда болады. Егер икз 7,5% болса, онда теңдеу тогы номиналды шаманың жеті есе жетеді, бұл жұмыс жағдайларына жол бермейді.Қуат трансформаторларын фазалауды орнату, күрделі жөндеуден кейін, сондай-ақ қуат схемасын өзгерту арқылы жүзеге асыру керек. Екі кезеңдік әдіс бар: тікелей және жанама.Кідіртілген қысқа тұйықталу тізбектерінде орамалардың оқшаулауын бұзатын және орамды бұзуға қабілетті күштер тудыратын орамаларда үлкен ағымдар ағып тұрады.Сондықтан, қысқа тұйықталу тогының ток қорғау параметрлері бойынша шектеледі.Трансформаторлар қысқа тұйықталу токтарына зақым келтірместен және номиналды ток шамасынан 25 есе аспайтын қайталама орамалардың токтарында қалдық деформацияға ұшырауы тиіс. Қысқа тұйықталу тогының (c) ток ұзындығының ұзақтығы нормаланған уақытынан (£ k) аспауы керек (13.2-кесте).ЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕРІН ОРНАТУҒА ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРКүш трансформаторларын орнату:■ тиеу, тасымалдау және түсіру;■ қайта қарау және кептіру;■ құрастыру және орнату;■ кернеуді тексеруді қосыңыз.Аралау - орнатудың маңызды кезеңі «Күштік трансформаторларды орнату жөніндегі нұсқаулыққа» сәйкес бұрғылау жұмыстарын жүргізетін жоғары білікті мамандарға тапсырылады. Трансформаторды теміржол платформасынан немесе автокөліктен түсіру және түсіру цистернаның жоғары рамасының қабырғаларына дәнекерленген төрт көтеру ілгегі үшін болат сөрелерін пайдаланып крандармен орындалады. Бұл ілгектер толығымен құрастырылған және май толтырылған трансформаторды көтеруге арналған..Трансформаторды қабылдап алу сыртқы бақылау арқылы жүзеге асырылады, сонымен қатар цистерналардың, радиаторлардың, экспандерлердің, шығыс құбырларының және басқа бөліктердің зақымдалуының, тығыздалған тығыздықтың, дәнекерленген жіктердің тұтастығының, кірістегі жарықтар мен сынған жиектердің жоқтығы, жүкті жөнелту туралы ескертудегі толық мәліметтер және зауыттың бөлшектеу ерекшеліктері өндірушінің, барлық майлы клапандардағы тығыздағыштардың болады.Орнату кейінгі күнге ауыстырылса, трансформатор ұзақ уақыт сақтауға дайындалады. Трансформатордың дұрыс сақталуы оны құрғатусыз қосуға мүмкіндік береді.Күш трансформаторларының аудиті кемшіліктер мен зақымдарды анықтау және жөндеу және паспорттық деректерді жобалық деректермен сәйкестендіру үшін жүзеге асырылады. ішкі зақымдануы тексеру анықтау жабық бөлмеде жүзеге асырылады соң, май таза және құрғақ резервуарға құйылады, құрастырмалы бөлігі ағаш палубада көтерді және орнатылған. өзекті-орамасының негізгі күші болттармен түймеліктер (сусымалы жаңғақтар және тіреулер тартылғанына) тексеріңіз, амортизаторлар тұтастығын олардың осы жерде терминалдар мен оқшаулау тұтастығын қосылу орнында крандар.Бір-бірімен және ядросы, магниттік оқшаулау болттар мен негізгі жерге болуына қатысты үшін мегомметр кернеуі 1 000 тексеру кердергінің орамасының. Трансформатор, пломба буындарды жинау май құйып, қажетті сынақтарды жүзеге асырады. өлшеу және тексерулер қорытындысы бойынша трансформаторлық кептіру қажеттігін үкім.Жабық және ашық қондырғыларға қуатты трансформаторларды орнату және монтаждау радиаторларды, май толтырғыштарды, коммутациялық қондырғыларды, экспантерді, газ релесін, май деңгейін ауыстырып қосқышты, қауіпсіздік түтігін, ауаны кептіргішті, термометрді, термометрлік дабыл мен термосфон сүзгісін орнатудан тұрады. Трансформатор трансформаторы фарфорда және кірдің басқа бөліктерінде механикалық кернеулер жасалмайтындай етіп жасалады.Құрғақ трансформаторларда қайта қарау сыртқы тексеруге дейін азаяды. Байланыстағы қосылулардың сенімділігі, орамалардың, оқшаулағыштардың, оқшаулағыш төсеніштердің зақымданбауы тексеріледі. Орамалар мен магниттік ядро құрғақ күйде, қажетті өлшемдерді орындаңыз. Егер орамалардың оқшаулау кедергісі қалыпты болса, онда кептіру жүзеге асырылады.КҮШ ТРАНСФОРМАТОРЛАРЫН ҚАДАҒАЛАУ ЖӘНЕ ҚАРАУТрансформаторды пайдалану процесінде мұқият қадағалау мен күтім жасау қажет. Бұл іс-шаралар жергілікті нормативтік-құқықтық актілердің талаптарына және ПХР кестесіне сәйкес жүзеге асырылады.Әрбір трансформаторда құжаттама болуы керек:■ құжат;■ауыт сынақ есептерінің көшірмелері;■ қабылдау сынақтарының хаттамалары, күрделі және ағымдағы жөндеу, компоненттерді сынау, втулкаларды, жүктеме айырғыштарын, орнатылған ток трансформаторларын және т.б .;■ трансформаторларды кептіруге арналған хаттамалар;■ монтаждау және жөндеуден кейін қабылдау туралы актілер;■ майдың сынақ есептері;■ трансформаторға зақым келтіру әрекеттері.Көрсетілген құжаттарда оны трансформатормен қамтамасыз етуге арналған барлық іс-шаралар көрсетіледі.Амперметр, ваттметра, сөрелер арқылы жүзеге асырылады трансформаторлық жүктеме бақылау. Шекті мәннен жоғары ток, кернеу, температураның жоғарылауына жол берілмейді. тиеу жұмыс істеу кезінде тұрақты кезекші персонал оқулары бар қосалқы станциялар сағат сайын тексеріледі және құжаттама жазылған, және - жарты сағаттан. Тұрақты кезекшісіз қосалқы станцияларда бақылаудың кезеңділігі жергілікті жағдайлар негізінде анықталады.Сыртқы тексерулер трансформаторларға қызмет көрсетудің негізгі талаптарына және оның жай-күйіне мониторингке жатады. Тексеру мерзімдері қосалқы станцияның түріне, трансформатордың күші мен мақсатына байланысты. Қосалқы станциялардың бірінші типтерінде (тұрақты дежур қызметкерлері бар) - күніне бір рет және қараңғы бөлмеде аптасына бір рет; қосалқы станциялардың екінші типтегі (кезекші тұрақты штабсыз) жергілікті жағдайларға байланысты белгіленген уақытта бір рет.Трансформаторларды PTB сәйкес тексеріңіз. Сонымен қатар назар аударыңыз:■ фарфор оқшаулау және кіретін бұталар жағдайы туралы;■ майдың ағып кетуінен және механикалық зақымданбаудан;■ өлшеу құралдарының тұтастығы және жұмысқа қабілеттілігі (қысым датчигі, газ релесі, термометрлер, термометрлер, май көрсеткіштері);■ тазартқыштардағы индикаторлық силикагелдің күйі;■ салқындатқыш жүйенің, резервуардың және басқа барлық қондырғылардың (кірістер, термосфералық сүзгілер, жүктеме айырғыштар) май құбырларының фланецті қосылыстары күйі;■ трансформаторды аспапқа сәйкес жылыту;■ резервуардағы кеңейтілім деңгейіндегі май деңгейлері;■ герметикалық байланыстардағы майдың қысымы;■ трансформатордағы сыртқы шу жоқ;■ дренажды шұңқырдың жағдайы;■ өртке қарсы құралдардың болуы;■ бөлменің, шатырдың, құлыптың, желдеткіштің, жарықтың күйі;■ қорғаныс жабдығының болуы.Кездейсоқ инспекциялар қоршаған орта температурасында, газ релелік сигнал пайда болғанда күрт төмендеуімен жүзеге асырылады.Салқындатқыш құрылғылардың мониторингі трансформатордың салқындату түріне сәйкес жүзеге асырылады. жүйелер салқындату және DC жүктеме номиналы кем, ал май жоғарғы қабаттарының температурасы кем немесе 55 ° С тең болған кезде, операция жарылыс ажырату мүмкіндік Барлық желдеткіштерді авариялық өшіру жағдайында, номиналды жүктемесі бар трансформатордың жұмысы рұқсат етілген (13.3-кесте).Трансформаторлардың оқшауланған күйіне мониторинг жүргізу оны пайдалану талаптарына сәйкес жүзеге асырылады. Бақылау үнемі жүргізілуі мүмкін (арнайы жабдықтардың көмегімен) немесе ППР кестесіне сәйкес мерзімді түрде. Тест өткізу кезінде хаттама аяқталуы керек. Бұл трансформатордың тозуын және оқшаулаудың қартаю жылдамдығын қадағалауға көмектеседі. Деректер жинақталып, трансформатор жұмысының барлық кезеңінде сақталады.Оқшаулаудың сулануын және май сапасының нашар болуын болдырмау үшін, сорбенттерді ауаны кептіргіштерде, термосифлонда және адсорбциялық сүзгілерде мезгіл-мезгіл ауыстыру қажет. Майдың тотығуын болдырмау үшін антиоксиданттық қоспалар пайдаланылады: ионол немесе амидопирин (алюминий термосфонды фильтрлерге жүктеледі, себебі силикагельде амидопиринді адсорбциялау мүмкіндігі бар).Күнделікті қызмет көрсетуді орындау кезінде немесе газ релесі іске қосылғаннан кейін талдау үшін май үлгісі қабылданады. Бұл оқиға құрғақ ауа райында өткізіледі. Егер май электрлік беріктік сынағына (жылына бір рет) ұшыраса, талдауды қысқартады (3 жылда бір рет) немесе газ релесі сигналда жұмыс істесе, сыйымдылығы кемінде 0,5 литр болуы керек.13.3 кесте Трансформатор жұмысының рұқсат етілген ұзақтығынан қоршаған ауа температурасының барлық әуе сүзгілерінің апаттық тоқтатылуымен байланыстыКөрсеткіш Ауа температура , °С-15-100+10+20+30Тжұмыс үшін' ч6040161064 Егер трансформатор майы толығымен талдау жүргізілсе (зауытта және күрделі жөндеуде), онда сыйымдылық кемінде 1 литр болуы керек. Контейнер әйнекті, таза, құрғақ қолданылады (кеме эфирінің ішкі беті жақсы құрғайды). Штепсельді пластик немесе металл болуы керек, оралған, тығыз орнатылған (резеңке қолдануға болмайды). Заттаңба қосалқы станцияның нөмірін және трансформаторды көрсететін контейнерге, талдау үшін май алған адамның нөмірін, уақытын, тегіне бекітіледі. Кранды ашқаннан кейін, дренажды ағызып жіберуге болады, ал майды дренажды төгуге тыйым салынады. Пайдаланылған отынды (жанар-жағар май) жинау үшін арнайы шелек немесе құмыраны қамтамасыз ету қажет. Жеңіл май дайындалған контейнерде жиналып, электротехникалық зертханаға жіберіледі.Егер талдау нәтижелері стандарттарға сәйкес келмесе, онда трансформаторлық майдың сипаттамаларын қалпына келтіру жөніндегі шараларды орындау қажет:■сүзгілерде силикагелді ауыстырыңыз;■майды майда вакуум сепараторымен өңдеңіз (лаки майда ерітсе);■май сүзгісін қолданып, түйіршікті сорбентпен өңдеңіз және т.б.КҮШТІК ТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫ ЖӨНДЕУ1.Күш трансформаторларының кемшіліктерін талдау Трансформаторлардың ең тән кемшіліктері екі түрге бөлінеді:1) трансформатордың сыртқы бөліктеріне зақым келтіргенде (экспандер, танк, фитингтер, терминалдардың сыртқы бөліктері) (бұл ақаулар сыртқы тексерумен анықталады);2) ішкі зақымдануы (оларды түрлі сынақтармен немесе трансформаторды толық бөлшектеуімен анықтауға болады).Ақаулықтардың кейбірін және олардың пайда болу себептерін қарастырыңыз.Орамдағы қысқа орау — табиғи қартаю және оқшаулану тозуы, жүйелі жүктемелер, қысқа тұйықталу токтарының динамикалық күштері..Замыкание на Корпутағы тұйықталу (сынама), фазадан-фазалық қысқа тұйықталу, оқшаулаудың қартаюы, майдың ылғалдануы және оның деңгейінің төмендеуі,ішкі және сыртқы асқын кернеулер, ток-қысқа тұйықталулармен динамикалық жүктемелерге байланысты орамдардың деформациясы..Шынжырдың үзілуі — қысқа тұйықталу кезінде қосылыс сапасының немесе электродинамикалық жүктемелердің нашарлауы салдарынан орамалардың (қорғасын ұштары) жануы..■құрылғыны ауысу бұзу түзету - қосқыш байланыс болмауы.■Тұрғын үй коллекторларының жабылатын - изолятор бетінің ішкі ластану кезінде май деңгейін төмендету изоляторларының сызаттар.■жүктеме тогы өсуі - магниттік араластыру әлсіреуі.«Болат өрт», - жеке парақ немесе болат бума арасындағы оқшаулау жеткіліксіздігі, әлсіз басу болат ақаулық цикл қалыптастыру қамытты және магниттік өзегі арасындағы тығыздағышты оқшаулағыш зақымдалған, қысқа тұйықталу траекториясын қалыптастыру кезінде терминалдар және НН оралатын арқылы магниттік тізбектерді жерге.Талдау көрсеткендей, барлық жағдайлардың себептері өте ұқсас. Оларға мыналар жатады:■үздіксіз жұмыс істеу кезінде оның механикалық беріктігі оқшаулау және қысқарту табиғи қартаюын;■қабылданбайтын трансформатордың тиеуі;■ орамалардың деформациясы, олардың осьтік бағытта жылжуы;■қысқа тұйықталу кезінде электродинамикалық күштердің механикалық бұзылуы;■ орамның схемасын бұзу;■олардың қосылу ұқыпсыз қарауы немесе электродинамикалық күштердің әсерінен нәтижесінде, салдарынан шыжып тұрған ашылу күніне жер кінә немесе тесіп.Күштік трансформаторларды бөлшектеу және жөндеудің технологиялық дәйектілігі Трансформаторды күрделі жөндеу кезінде оны бөлшектеу және жинаудың технологиялық дәйектілігін сақтау қажет. Бұл талаптарды орындау трансформатордың ауыр жарақат алуына немесе зақымдануына байланысты болуы мүмкін. Сонымен қатар, бөлшектеуді кезінде, құралдардың көмегімен диагноз мұқият тексеруден орындауға және техникалық қызмет көрсету көлемін көрсетеді ақау тізімін, толтыру, өндірістік процестер және жөндеу шығындарын анықтайды. Ақаулы тізімге сәйкес, күрделі жөндеуге арналған бағалау жүргізіледі.Трансформаторды бөлшектеу реті:■ майды тығыздауыш төсеніштен төмен түсіру;■ газ релесін бөлшектеу (бар болса);■ шығыршықтан мұқабадан алып тастау;■ экспантерді жою;■ қақпақты резервуар қақпағындағы тесікке орнатыңыз (резервуардағы май ластанбаған немесе дымқыл емес болуы тиіс);■ қақпақшаның бүкіл периметрі айналасындағы бұрандалар;■ трансформатордың жұмыс бөлігімен бірге қақпақты алыңыз;■ қатты ағаш платформадағы (биіктігі 0,3 ... 0,5 м) алынатын бөлікті орнату.Орамасының ° C толық трансформатор орамының бөлшектеу және нобайлар кірістерін жойылған, ақаулық анықтау өндіруге, 40 ... кір реактивті трансформаторлық май температурасы 35 жуып.Трансформаторлардың мөлшеріне және дизайнерлік ерекшеліктеріне байланысты кірістердің басқа дизайны болуы мүмкін. Кірістер майға толтырылған және кіріктірілген ток трансформаторлары болуы мүмкін.Кірістер жалпы ақаулармен сипатталады: оқшаулағыштардың жарықтар мен чиптері, изоляторларды бұзу, сапасыз нығайту және тығыздау, жаңғақ дұрыс бұрылмаған кезде контактілі қапсырмасының ақаулығы. Ақауларға байланысты тиісті жөндеу жұмыстары жүргізілуде. Егер фарфор зақымдалған болса, онда күрделі жөндеулер кезінде жаңа оқшаулағыштарды орнату керек. Егер арматуралық қосылыс зақымдалған болса, онда ол қалпына келтіріледі.Алынбалы оқшаулағыштары іске бастап, ол ағымдағы және орта жөндеу кезінде трансформатордың пайдалануға өте маңызды болып табылады саңылаудың қақпағын, алмастан зақымдалған оқшаулағыштарды ауыстыру жеңілдетеді.Цемент тығыздауға оқшаулағыштары алдын ала жоғары сапалы цемент (түрі 400 немесе 500) құю үшін дайындалған портландцемент, ұсынылған ретінде, 1 қатынасында тазартылған құм және су: 4. Су, жік оңай ағатын болады тегістеме алуға біртіндеп қосылады бірақ таратпаңыз. Ескі пастаны оңай алып тастау үшін, ол 100 ... 120 ° C температурасында қызады және фланецте жеңіл балғалары фарфордан бөледі.Орамасын қосу тізбегі трансформация коэффициентіне сәйкес қатаң реттелуі керек. Сондықтан, күрделі жөндеулер кезінде сынақтар трансформация коэффициентінің реттелетін құнымен орындалады. Кез-келген қосқыштың шойыннан жасалған жетек қақпағы трансформатор қақпағына орнатылады. Коммутатордың барлық жұмыс бөлігі қақпақшаның астына орнатылады, онда гильзаға арналған тесік бар және трансформатордың экстораторлық бөлігінің үстіңгі шетіне бекітілген. Коммутатордың тұтқасы шойын сорғышпен жабылады. Әртүрлі типтегі қосқыштардың зақымдалуы жалпыланған болуы мүмкін: байланыстағы беттердің біріктіруі және жануы, беттердің беттерінің қатты және тұрақты қайнар көзі, майдың қартаюы, серіппелердің әлсіреуі.Мәселені шешу үшін коммутаторды бөлшектеу қажет. Мұндай ақауларды орта жөндеу кезінде жоюға болады. Коммутатордың әрбір жағдайы анық болуы керек, одан кейін басу керек. Коммутатор инспекцияланып, тазаланып, бекітіліп, контактілер арқылы тартылады. Пленка сақиналардың бетін және аминқышқылдармен суланған шүберекпен контактілердің ұштарын сүрту арқылы кенеттен жойылады. Зығырдың осы мақсатта пайдалануына жол берілмейді, себебі ол никельмен қапталған бетті зақымдауы мүмкін!Бакқа зақым келтіру, әдетте, дәнекерлеудің бұзылуына байланысты майдың ағып кетуіне, резервуар мен қақпақ арасындағы тығыздықтың тығыздығы жеткіліксіз болып табылады. Кезде күрделі жөндеу танк, құрғақ, құрғақ майы мұқият жуып желдетілетін, және сіз əдісін қолданып, тесіктерді дайындауға болады тиіс: газ дәнекерлеу, электр дәнекерлеу, бұдыр,. «Фистуладан» 1 ... 2 сағатқа дейін жойылғаннан кейін, резервуар қысымға ұшырайды. резервуардағы және қақпағы саңылаудың қақпағын арқылы болттар кейіннен қатаңдату арнайы шприц пайдалана бакелитовой лака қосу арқылы алынып тасталады арасындағы жеткіліксіз тығыздығы төсемдер. Болттарды бір-бірінен кейін резервуарға қақпақты біркелкі тығыздау үшін крест тәрізді түрде біріктіру керек. Күрделі жөндеу жұмыстарын жүргізген кезде, пайдаланылған газ төсемелері майға төзімді резеңкеден немесе бакалейтті төсенішінен (зауыт) жасалған жаңадан ауыстырылады. Бұрандалардың өтуі үшін тығыздағыштағы тесіктердің қақпағы немесе резервуардың фланеці үстінде орналасқан. Тесіктер пункциямен жасалады. Кез-келген жөндеу жұмыстарын жүргізгенде, бояуды жеңіл металл бояумен бояу керек.Жөндеу кезінде, резервуар қақпағы шаңнан, кірден және тотдан тазаланады, егер қажет болса, анти-конденсациямен бояйды. Қажетті сапаны қамтамасыз ету үшін қақпақ 2 рет боялады (эмаль 4 х 6 г құрғайды). Судың резервуар қақпағының үстінде жиналуын болдырмау үшін, трансформаторды орнатқан кезде, трансформатордың позициясының көлбеу бұрышын 10 ° -қа дейін қамтамасыз ету қажет. Бұл позиция сонымен қатар газ релесі арқылы газдардың босатылуын қамтамасыз ету үшін қажет.Ағымдық немесе орташа жөндеуден кейін кеңейткіш бак жинақталған тот пен шөгінділерден тазартылады, майдың кейбір бөліктерін экспантерлік ыдыста төменгі тесік арқылы төгіп тастайды. Жөндеу жұмыстары кезінде ыдыс бөлшектеліп, маймен жуылады, болат қылшықпен, керосинмен және құрғақ шүберекпен жиналған тозаңнан тазарады, содан кейін 105-010 ° С температурада 6 ... 12 сағат температурада құрғатылған нитро-эмальмен жабылады. Егер майды көрсететін әйнек сынған болса немесе оның ішінде қалың түйіндік қабаты жиналса, әйнек жаңадан ауыстырылады. Экспондерді резервуарға қосатын салалық құбырды тексеріледі.Энергетикалық құрылғылардың температурасын бақылау үшін қолданылатын ТСМ-100 манометрлік сигнализация құрылғысы (13.1-сурет) жақсы техникалық және пайдалану сипаттамаларына ие:■ дірілге төзімділік;■ трансформатордың салқындатқыш қондырғыларындағы автоматты сөндіруді және желдеткіштерді және мұнай айналым сорғыларын іске қосу мүмкіндігі;■ салыстырмалы төмен баға;■ жеткілікті жоғары дәлдік (сыртқы электромагниттік өрістердің әрекетіне сезімтал емес);■ ұзақ қызмет мерзімі;■ Өлшеу сигналын бірнеше метрге дейін жіберуге болады.Майдың температурасы өзгерген кезде, капиллярлы түтікке толтырылған метилхлоридтің бу қысымы өзгереді. Қысымның әсерінен түтіктің соңы бұрау немесе тарқату кезінде, құрылғы көрсеткішіне күш жібереді. Егер дабыл тәртіптен шықса, ол жаңадан өзгертіледі. Бұл операция ағымдағы уақытта және күрделі жөндеу кезінде де орындалуы мүмкін. Оның негізгі талаптары - құрылғы тексеруден өтуі керек. 13.1-сурет ТСМ-100 манометрлік термометрінің құрылысы:1 — термобаллон; 2 — штуцер; 3 — ниппель; 4 — метил хлориді бар капиллярлық түтік; 5 — корпусТермософон сүзгісі – майды тазартып (қалпына келтіретін) құрылғы. Сүзгі арнайы сіңіргішпен (сорбентпен) толтырылады - силикагель. Силикагель, ол ылғалданған кезде, оның қасиеттерін жоғалтады, сондықтан оны басқа құрғақпен ауыстырады. Ылғалдандыру белгісі ретінде түс өзгереді (қызғылт немесе ақшыл көк, көгілдір түс). Силикагельден басқа, сүзгіге антиоксидантты қоспалар қосылады, бұл майдың қызмет мерзімін ұзартуға мүмкіндік береді.Ауа кептіргіші ылғал және ластанған ауаны кеңірткіштің «тыныс алу» арқылы өтуіне жол бермеуге арналған; ол кеңейтетін бак пен трансформаторлық бак арасында орнатылады. Термосфон сүзгісінде және ауаны кептіргіштегі силикагелді қайта қарап, ауыстырған кезде бұл құрылғылардың әрқайсысы жиналып, бөлшектеледі және жұмсалған силикагельді босатады. Барлық ішкі қуыстар мен құрылғылардың бөліктері керосинмен ластанған шүберекпен сүртіледі. Резеңке және асбестті тығыздағыштар жаңадан ауыстырылады.Орамдардың негізгі оқшаулағышы (13.2-сурет) орамалардың бір-бірінен және жерлендірілген бөліктерден оқшаулануын қамтамасыз етеді. Негізгі оқшаулау:■ өзектен НН орамасын оқшаулайтын май арнасы мен оқшауланған цилиндр;■ ВН және НН орамаларының арасындағы цилиндр;■ орамалардың арасындағы бөлу. Трансформаторлық катушкалардың бөлшектелуінің технологиялық дәйектілігі: бүктемелерді бөлшектеу, жоғарғы люминесцентті ширектерді жою (олар таңбалануы тиіс!) және оқшауланған электро-картон парақтары, магниттік таспаны жерге тұйықтау таспасын алу, жоғарғы теңдестірілген оқшаулауды жою, шілтерді бөлшектеу, жоғарғы реңкті бөлу, орамдарды шығару.Катушкалардың негізгі ақаулары:■ айналымдар арасындағы қысқа тұйықталу;■ корпусқа тұйықталу;■ оқшаулаудың бұзылуы салдарынан секцияаралық тоқтау;■ электродинамикалық сынықтар;■ тізбектің үзілуі.Катушкаларды бөлшектеген кезде технологиялық дәйектілік сақталуы керек. Бұл жағдайда катушкалардың сызбасы жасалады, сымдар мен орамалардың диаметр өлшемін таңбалайды, бұрылыстарды есептеп, шығарылымдарды маркерлейді. Зақымдалған оқшаулау күйдіру арқылы жойылады, бұрылыстарды екі қабат қағаз немесе қабатталған таспалармен айқастырып оқшаулайды. Кипер немесе тафта таспасынан жасалған ұстаушы арқылы электр картоннан оқшауланған катушкалар қысқыштан бөрене тәрізді бедерімен бекітіледі, оны үлгіде қысу арқылы катушка диаметрі мен биіктігіндегі дұрыс өлшемін береді, кептіріледі, лакпен сіңдіріледі және пісіріледі.Трансформатор жинақталады:■ магниттік ядроның ядроларына, НН, ВН-нің дайын орамдары салынған;■ жоғарғы мөрені топтайды;■ барлық шығыңқы бөлікті басады (тігінен қысқышты түйреуіштермен мөре бөренелерді қысады және осылайша бұзылады);■ бактелит құбырларын салады және үстіңгі мөрені қысқышты түйреуіштермен басады;■ шүмектерді ВН және НН орамдарының соңына дәнекерлеу;■ алдын ала сынақтар сериясын жасау керек.Орамдардың ұштары бар паста дәнекерлеуге (1 ... 1,5 кВт қуаты бар 12 ... 24 В трансформаторды қолдану арқылы) немесе мыс-фосформен (30 ... 40 мм2 қимасы бойынша) дәнекерлеу арқылы қосылады.Схеманың жинағын қарастырайық. Өнеркәсіптік кәсіпорындардың электр қондырғыларында қолданылатын трансформаторлардың төмен вольтты орамдары әдетте «үшбұрыш» схемасына сәйкес нөлдік шығуымен және тек сирек жағдайларда ғана «жұлдыз» схемасына сәйкес келеді. Тесттер «Нормалық тест» бөліміне сәйкес жүргізіледі. Нәтижелер жөнделген трансформатор паспортына енгізіледі.Трансформатордың толық жинағы трансформатордың брендіне және конструкциясына тәуелді кері тізбекте орындалады. Күштік трансформаторларды құрғату Кәдеге жарату процесінде трансформатор қажет болуы мүмкін; Жөндеу жұмыстары орамалардың немесе оқшаулаудың толық немесе ішінара ауыстырылуымен орындалған болса, күрделі жөндеу жұмыстары міндетті болады. Бірінші жағдайда кептіру сынақтар мен тексерулердің нәтижелері бойынша жүргізіледі. Екінші жағдайда кептіру тестілеу нәтижелеріне қарамастан тағайындалады.Трансформатор оқшаулауын кептіру вакуумдық шкафтарда, меншікті сыйымдылықта, арнайы камераларда немесе нөлдік тізбектегі токпен жүзеге асырылады. Кептіруді жеделдету және жақсарту үшін оны максималды рұқсат етілген температурада - шамамен + 105 ° С-қа дейін жетілдіру керек, бірақ оны жоғарылату мүмкін емес, себебі бұл оқшаулаудың жедел қартаюына әкеледі.Вакуумдағы кептіру кезінде Р = = 93,31 МПа теріс қысым пайда болады. Бұл зауытта ғана мүмкін. Вакуум ылғалдың булануын тездетеді және оны изоляциядан бөледі және кептіру температурасын төмендетеді.Өзіндік бакта кептіру кезінде май болмау керек. Бұл әдіс қолдануға жарамды. Кептіруді жүзеге асыру үшін термометрлерді, термо буларды немесе қарсылық нүктелердегі термометр температурасын бақылап отыратын жерлерде орнату қажет, бак жақсы тығыздалған, асбесті немесе шыны талшықпен орау қажет. Тоңазытқышқа жылытқышты немесе бактың ішіне электрлік пештерді - электр қыздырғыштарды орнату үшін әкеліңіз. Кептіру температурасы жылыту құрылғыларын қосу және өшіру арқылы басқарылады.Индукциялық әдіспен кептіру кезінде (13.3-сурет, а) май ыдысынан ағызылады. Бұл әдіс қолданысқа да жарамды. Температураны бақылау үшін бақылау нүктелеріндегі термометрлер орнатылуы керек. Индукциялық токтарға байланысты жылуды пайдаланған кезде, оқшауланған сымнан жасалған орамның төменгі жағында биіктігі 40-60% ... ораманы бакқа орайды. Трансформатордың түбінен қосымша жылу үшін электр пештері бар. Орама 220-380 В айнымалы ток көзіне немесе дәнекерлеу трансформаторына қосылады. Тоқ бак арқылы өтіп, оның қабырғаларында магниттік ағын қалыптастырады, оны қыздыратын индукциялық тоқтар жасайды. Температура 85 ... 100 ° C-қа жеткенде, вакуумдық сорғы резервуардағы буларды алып тастап, кептіруді жылдамдатады. Р « 20 МПа қысым пайда болады. Вакуумды сағатына 6 МПа арттырады және оны осы резервуарда барынша рұқсат етілген шамаға жеткізеді. Температураны реттеу ораманы қосу және өшіру немесе орамдарды ішінара өшіру арқылы орындалады..Кептіруді жеделдету үшін термодиффузиялау әсерін пайдалану ұсынылады, яғни температура мезгіл-мезгіл 50 ... 60 ° C дейін төмендейді, содан кейін сол деңгейге дейін көтеріледі. Салқындату кезінде сыртқы және ішкі қабаттар арасындағы температура айырмашылығы байқалады, бұл орамның ішкі қабаттарынан ылғалдың пайда болуына себеп болады, ол жылдам кептіруге мүмкіндік береді.Камерада кептіру күрделі жөндеу кезінде пайдаланылады (13.3-сурет, б). Бұл жағдайда кернеуі 35 кВ дейінгі 5000 кВА дейінгі трансформаторлар үшін камерада кептіру үнемді емес деп есептеледі, бұл ұзақ уақытты талап етеді. Камера қыздырғыш элементтерден немесе жылытқыштардан алынған инфрақызыл сәулелену пеші болып табылады. Бұл әдісдің негізгі артықшылығы мынада, бұл өте суланған оқшаулауды кептіруге болады, шалыстанудан қорықпайсыз. Бір минут ішінде камерадан өтетін ауа көлемі камераның көлемі 1,5 есе артық болуы керек.Трансформатор оқшаулауын кептіру кезінде оқшаулау параметрлерін және кептіру температурасын бақылау қажет. Кептіру үрдісін басынан аяғына дейін 1 . 2 сағатта өлшеу жүргізеді13.4-сурет. Күштік трансформаторды құрғату кестесібір минуттық оқшаулау кедергісі (R60). Осы іс-шараларды ұйымдастыру үшін олар үнемі кезекшілікті ұйымдастырады. Өлшеу мен бақылаудың нәтижесінде құрғатудың кестесі жасалады (13.4-сурет), оған сәйкес кептіру үрдісін бақылау оңай. Графикада ылғалдың «булануы» процесі жүріп жатқандығы анықталды (қисық R60), содан кейін қарсылық қалыпқа келтірілді, бірақ ол нормадан біршама уақыт қалады, содан кейін ол күрт өседі.6 сағат бойы R60 оқшаулау кедергісінің бір минуттық мәні өзгермеген болса, кептіру толық болып саналады. Содан кейін температурасы 80 ° C дейін төмендетіледі және құрғақ алдын ала қыздырылған май вакуумда құйылады. Олар «Тесттік стандарттарға» сәйкес қалыптасқан көпіршіктерден аулақ болуға және қажетті сынақтар жүргізуге рұқсат етіледі. КҮШТІК ТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫ ТЕКСЕРУ ЖӘНЕ СЫНАУТрансформаторлардың сынағын ұйымдастыру оларды жасайтын көптеген бөлшектер мен материалдардан қиындайды. Тек жоғары білікті маман сапалы сынақты орындай алады. Трансформаторларды тексеруді қамтамасыз ету үшін әртүрлі құрылғылар, құрылғылар, аспаптар, аппараттар мен құрылғылар қажет. Сынақ процесі трансформаторды тексеруден, арнайы жабдықты, стендтерді және басқа да құрылғыларды пайдаланудан басталады. Жөндеудің ағымдағы және негізгі түрлері бар болғандықтан, көлеміне сай олар үшін «Электрлік жабдықтарды сынау стандартына» сәйкес сынақтар жүргізіледі. Трансформаторлардың жағдайын бағалаудағы ең негізгі сұрақтар – тізбектің жай-күйін және тізбектің тұтастығы, оқшаулаудың тұтастығын және оның сипаттамалары, қолда бар техникалық сипаттамалардың паспорттық деректері, корпустың жағдайы және т.б.Схеманың тұтастығы әр түрлі модификациялардың, омметрдің, мегамметрдің, амперметрдің, вольтметрдің, кедергі көпірлерінің және т.б. анықталады.Оқшауланудың тұтастығы мен оның сипаттамалары оқшаулау түріне байланысты мегамация, кедергі көпірлер, сынақ стендтерінде анықталады.Оқшаулама кедергісін анықтауда (Rиз) оған түзетілген кернеу қолданылғанда, оқшаулау арқылы өтетін ағып кету тогын өлшеу жолымен оқшаулау қарсылығының көп функциялы өлшеуіші немесе мегомметрмен жасалады. Абсорбция коэффициенті (Кабс) оқшаулаудың ылғалдылығын анықтайтын оқшаулау күйінің екінші негізгі көрсеткіші болып табылады. Абсорбция коэффициенті — бұл кернеуді қолдану сәтінен бастап, 60 с. кейін мегумметрмен өлшенген Rиз 15 с. кейін өлшенетін Rиз қатынасы: Егер оқшаулау құрғақ болса, онда сіңіру коэффициенті бірліктен асып түседі. Егер оқшаулағыш ылғалды болса, абсорбция коэффициенті бірлікке жақын. Бұл құрғақ және дымқыл оқшаулаудың сіңіру қабілеттілігі кезінде уақыттың ұзақтығымен түсіндіріледіОқшаулау кедергісі және сіңіру коэффициенті температураға тәуелді болып табылады. Тұрақты ток оқшаулау кедергісі және сіңіру коэффициенті 10 ° C-тан төмен температурада өлшенбейді, себебі бұл жағдайда ылғалдың тұрақсыз мінез-құлқынан өлшеу нәтижесінде оқшаулаудың шынайы күйі көрсетілмейді. 0 ° C-тан төмен температурада су мұзға айналады, мұз - тамаша диэлектрик. Бағалы қағаздарды өнеркәсіптік жиіліктің жоғары кернеуімен оқшаулауды сынау арқылы алуға болады. Сынақтың мақсаты оқшауланған әлсіз нүктені анықтау болып табылады. Тесілген немесе күйген оқшаулау жоқ болса, өрт, түтін иісі болмаса, деңгейлер тыңдалмаса, жергілікті қызулар болмаса, амперметр (ағымдағы ұлғаюы) және вольтметр стрелкаларында ешқандай кенеттен «дүмпу» (кернеуді азайту) болмаса, сынақ нәтижесі қанағаттанарлық болып саналады болды. Бұл эксперимент үшін арнайы жоғары сынақ кернеуін орнату пайдаланылады. Ол қатты және сұйық екі диэлектрик жоғары кернеуді (трансформаторлық май) сынау үшін қолданылады.Трансформаторлардың кірістерін фарфорды оқшаулау үшін сынақтан өткізу үшін ампермерді, вольтметрді және ватт метрді пайдаланатын жанама әдісті қолдануға болады. Бұл схема қарапайым, өлшеу үшін қолайлы, бірақ көпір тізбегіне қарағанда дәлірек. Жанама әдіспен қолданылатын кернеу, ток, диэлектрлік шығындар өлшенеді және диэлектрлік шығын бұрышына тәуелді болады.Сынақтар кезінде ауа райы жағдайларын ескеру қажет, себебі жоғары ылғалдылық оқшаулағыштың бетінде оқшаулаудың қабаттасуы салдарынан сынақ нәтижесіне әсер етуі мүмкін, яғни бұл жұмыстар құрғақ ауа райында жүзеге асырылуы тиіс. Электрмагниттік кедергі өлшемінің нәтижелеріне әсерін болдырмау үшін қорғаныс өткізгіштерін пайдалану қажет.Фарфордан жасалған оқшаулау жағдайы УК-облысындағы (ультра күлгін) спектрлерде жұмыс істейтін камерамен айқын көрінеді. Жоғары кернеу астында тұрған оқшаулағыштар бір мезгілде атмосфераның әр түрлі және жер бетіндегі ластануына ұшырайды. Бұл оқшаулағыштардың тозуын тудыруға қабілетті басты және беткейлі -жартылай разрядтарға әкеледі, бұл УК-ның спектрінде оңай байқалады. Бұл құрылғы трансформаторға қызмет көрсету кезінде ыңғайлы.Егер жұмыс барысында трансформатордың кіріс сигналдарының қосылыстарының сапасын тексеру қажет болса немесе резервуардағы қосылыстарды (пісіру, дәнекерлеу) іздестіру қажет болса, онда мұндай зерттеулер үшін инфрақызыл диапазондағы термиялық бейне камера пайдаланылады. Тотығу, коррозия немесе құрастыру ақауларына байланысты электр байланысының нашарлауы оның қарсыласуының және температураның жоғарылауына әкеледі. Осылайша, инфрақызыл спектрде өте қызған контакт «сау» фон аясында жеңіл оқшауланады.Күш трансформаторларының сатыларын қарастырыңыз. Тікелей фазалау әдісі (13.5-сурет) айқын, бірақ персонал үшін қауіпті, себебі ол трансформатор қосылатын кернеуде жүргізіледі, бірақ 10 кВ аспайды. Фазалық тәртіп: өлшеу қондырғының бір ұшын трансформатордың (a1) кернеуінің екінші кернеуінің біріне қосылса, екінші жағы трансформатордың екінші орамасының қысқыштарына кезекпен тиіп кетеді; қысқыштардың бірінде (a2, в2 немесе c2) вольтметрде «0» көрсетілуі тиіс; қысқыштар арасындағы кернеу өлшемів1 — в2; в1 — с2 и с1 — с2 (қосылыстардың топтары мен дұрыс қосылған шиналау бірегейлігі үшін әр өлшемнен бір мән нөлге тең болуы керек); Өлшеудің соңында нөлдік көрсеткіштен алынған қысқыштар қосылады. Алғашқы үш өлшемнен кейін (а1 — а2; а1 — в2; а1 — с2) вольтметрдің көрсеткіші нөлге тең болмаса, бұл кернеудегі фазалық ауысудың, орамдық қосылулардың әртүрлі топтарының болуын көрсетеді.Фазалаудың жанама әдісі (13.6-сурет) кернеу трансформаторларының қосымша кернеулері бойынша орындалады, бірақ персонал үшін қауіпті емес, бірақ айқын емес. Ол қосалқы станцияларда шиналардың екі жүйесімен қолданылады. Ол үшін қосалқы жағында фазаланатын трансформатор қосалқы шиналау жүйесіне кернеусіз қосылады, ал қалған барлық трансформаторлар мен сызықтар сол кезде жұмыс істейтін шиналау жүйесінде болады.Фазалау тәртібі:■ кернеу трансформаторларын ауыстыру;■ кернеу резервтік шиналау жүйесімен ВН орамасының жағында қолданылады (фазалау жұмыс және резервтік шиналау жүйелеріне жататын НН кернеу трансформаторларының қысқыштарында орындалады);■ тікелей әдісте сияқты сол тәртіппен вольтметрмен өлшенеді,.Фазалар сәйкес келгенде, трансформаторлар параллель жұмыс үшін жабылып, шиналаудың қосқышын қосады. Үш орамдық трансформаторлардың кесілуі екі кезеңде жүзеге асырылады. Алдымен НН жағында трансформаторды қосу арқылы ВН жағынан кезең-кезеңмен шығарылды. Фазалар бірдей болған кезде, сол операция СН жағынан орындалады.Осы жұмыстардың барысында электрлік жабдықтарды сынау, сынау және сынаудың барлық нәтижелері протоколдармен немесе есеп түрінде ресімделеді. Хаттама жабдықтың жарамдылығы туралы және оны қалыпты жұмысқа қосу мүмкіндігі туралы пікірін беретін негізгі ресми құжат болып табылады. Хаттамалар бір немесе екі данада жасалады: бір данасы операциялық персоналға беріледі, ал екіншісі жұмысты жүргізетін түзету ұйымында қалады.ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КЕЗІНДЕ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІ ТАЛАПТАРЫ күштік трансформаторларды жөндеуде КЕЗІНДЕТрансформаторларды жөндейтін болсақ, барлық көтеру, көтеру және жылжыту жұмыстары ҚТЕ және зауыт нұсқауларына сәйкес орындалады. Тәркілеуді қамтамасыз етумен айналысатын персонал қауіпсіз жұмыс әдістерімен оқытылып, тікелей жұмыс орнында арнайы нұсқаулардан өту керек. Нұсқаулық белгіленген тәртіпте журналда жасалады.Трансформаторларды жөндеуге, бөлшектеуге немесе жинауға арналған жұмыс орны маймен толтырылмауы керек. Трансформаторлық цистерналарда жұмыс істеу қауіпті, себебі трансформатор майының буы улы болып табылады. Бірге жұмыс істеу керек: екіншісінің жұмысын қадағалап отыру керек.Теріге ұзақ уақыт байланысқан трансформаторлық май оны тітіркендіреді, сондықтан майдың дененің ашық бөліктеріне түсіп кетуіне жол бермеңіз.БАҚЫЛАУ СҰРАҚТАРЫ1. Трансформаторлар жұмыс кезінде неге қызады?Қуатты трансформаторлар үшін қандай салқындату жүйелері пайдаланылады?Күштік трансформаторлардың жұмыс режимдерін атаңыз, түсіндіріңіз, олардың қайсысы қолайлы және қайсысы жоқ.Сіз білетін трансформаторлардың негізгі элементтерінің сәтсіздіктерінің себептері қандай?Қуатты трансформаторларды бөлшектеу технологиялық реті қандай?Күштік трансформаторлардың негізгі элементтерін жөндеу ерекшеліктері туралы айтып беріңіз.Кептіру қуаты трансформаторларының қандай түрлерін білесіз? Олардың ерекшеліктері қандай?Күштік трансформаторлардың жөндеуін (ақаулықты), жөндеу кезінде және жөндеуден кейін сынақтарды атаңыз. 14 тарауӘУЕ ЭЛЕКТР ЖЕТКІЗУ ЖЕЛІЛЕРІНДЕГІ ЖӨНДЕУ ЖӘНЕ МОНТАЖДАУ ӘУЕ ЭЛЕКТР ЖЕТКІЗУ ЖЕЛІЛЕРІ ЖӨНІНДЕГІ ЖАЛПЫ АҚПАРАТ. ӘУЕ ЭЛЕКТР ЖЕТКІЗУ ЖЕЛІЛЕРІН ОРНАТУҒА ҚОЙЫЛАТЫН ТАЛАПТАР Әуе электр жеткізу желісі (ӘЖ) - ашық ауада орналасқан сымдар арқылы электр қуатын беру құрылғысы және инженерлік құрылымдарда (көпірлер, өтпе жолдар және т.б.) тіреулерге немесе тіректерге және тіреулерге арналған оқшаулағыштар мен арматуралармен бекітілген құрылғы . Әуе жолының өтетін жері жол сызығы деп аталады.ЭҚЕ сәйкес, жер учаскесі тұрғын, тұрмыссыз, қолжетімсіз және құрылысы салынған елді мекендерге бөлінген. Жұмыс кернеуіне сәйкес олар 1 кВ-қа дейінгі ВЛ әуе желілеріне және 1 кВ-тан астам ВЛ әуе желілеріне бөлінеді. Ресейде 1 кВ-тан астам әуе жолы 3, 6, 10, 35, 110, 220, 750 кВ кернеуіне арналған.Әртүрлі жерлерде сымдар мен қорғаныш кабельдерін, жердегі қашықтықтарды және айналасындағы объектілерді (өлшемдерді) бекіту сенімділігі тұрғысынан ВЛ-ға әр түрлі талаптар қойылады.Энергия беру желілері үшін оқшауланбаған жалғыз сымды, көпіршікті (жалаңаш) (бір металдан немесе екі металды қосқанда), қуыс, оқшауланған сымдар мен кабельдер қолданылады.Кернеуі 110 кВ дейінгі ВЛ әуе желілері үшін қолданылады:■ М-типті мыс сымдары - бір сымды және көп сымды;■ Алюминий A және АКП маркалы - тиісінше, аралық кеңістікте, қорғалған немесе қорғалмаған бейтарап майлауышпен көп сымды; ■ ПС - болат көпсымды;■ AC - болаттың өзегі бар болат-алюминий;■ АСК - пленкамен жабылған ядросы бар болат-алюминий;■ АСКС - бейтарап майлаумен қорғалған болат-алюминий;■ АСПК - бейтарап жағармаймен қорғалған ядро, қорғалған пленкамен және көпсымды кеңістіктегі болат-алюминий. ВЛ құрылысы бойынша жұмыстар кешені дайындық, құрылыс, монтаждау және іске қосу-баптау жұмыстарын қамтиды және желіні пайдалануды қамтиды. Технологияның бұзылуы қажетсіз шығындарға әкеледі және жұмыстарды өндіруді кешіктіреді.ВЛ желілерін салу үшін әр жұмыс түрі (технологиялық операциялар) әуе желісінің жекелеген учаскелерінде біртіндеп жүзеге асырылады, бұл алдыңғы бөліктерге арналған, олар кем дегенде ұзындығы сымдарды көтеру және кернеу толығымен аяқтау үшін болуы тиіс. Әдетте бір-біріне қарай немесе жолдың шетіне дейін ортасынан бағытталған жұмыстың екі ағындарын ұйымдастырады. Жұмыс жасау үшін қажетті машиналар мен механизмдерді білікті жұмысшылар жүзеге асырады. Әуе желілері құрылысының дайындық кезеңінде жұмыс жобалау ұйымынан және әуе желісінің өнеркәсіптік пикет желісінің тапсырыс берушісінен облыстағы барлық тіректердің орналасқан жерін белгілеу арқылы қабылдаудан басталады. Кесу кесіледі, жолға кірулер үшін дайындық жасалады, тіректер жинайды. Бригада даярланып, жұмыс кестесі жасалады.Құрылыс жұмыстары маршруттағы ось бойымен тірек тіреудің дәлдігін тексеру арқылы геодезиялық құралдарды (теодолиттер, буссольдер және т.б.) пайдалана отырып, ВЛ бағытының осін анықтау арқылы жүзеге асырылады. Шұңқырлардың осьтерін тіректің астында белгілейді, олардың контуры бұрышпен А-әртүрлі тіректен жасалады. Топыраққа және тіректерге механикалық жүктемелерге байланысты тіректерді орнату үшін шұңқырлардың тереңдігі жобамен анықталады. Шұңқырлар бұрғылау машиналары мен қазбалау механизмдерімен (жол немесе тракторлық жүгірістегі ямобурлар) немесе бір-шелек экскаваторлармен қазылып, ал таулы жердерде жарылыстың көмегімен алынады. Крекше жағдайларда ғана қолмен жұмыс жасалады.Келесі кезеңге тіректерді орнату, сымдар мен кабельдерді бекіту, жерлендіруді орнату, асқын кернеуден қорғану құрылғыларын орнату, жобаға байланысты сымдарды жылжыту кіреді. Арматура және оқшаулағыштар жолға экспорттамай тұрып мұқият тексеріледі, олар әр қолдау үшін жасалады, олар гирляндаларда бұзылып, контейнерлерде жолға жеткізіледі.Фазалық өткізгіштерді тіректерге орналастыру кез келген болуы мүмкін, бірақ нөлдік сым міндетті түрде фазалық өткізгіштердің астында орналасады. Тірек пен аралықта орналасқан сымдар арасындағы қашықтық әуе желісінің сырғуы мен кернеу аймағына байланысты ЭҚЕ арқылы белгіленеді. Бөлмелерге кірулер оқшауланған сымдармен толтырылады. Құрылыс-монтаж жұмыстарын аяқтағаннан кейін әуе желісі тапсырыс берушіге «Құрылыстағы аяқталған кәсіпорындар, ғимараттар мен құрылыстарды қабылдау» құжаттарының талаптарына сәйкес пайдалануға қабылдау үшін ұсынылады. «Негізгі ережелер», «Электр құрылғылар» және ЭҚЕ. Шиеленістің астында жұмыс істейтін персонал құрылыс компаниясынан жазбаша хабарлама алғаннан кейін, оның қызметкерлері желіден шығарылып, алдағы уақытта енгізу туралы ескертіледі. Электр беру желісінің жұмысын үзіліссіз қалыпты жағдайда іске қосқаннан кейін 24 сағат ішінде Мемлекеттік қабылдау комиссиясы желіні пайдалануға беру актісін шығарады. ВЛ АҚАУЛАРЫН ТАЛДАУТексеру мен қарау барысында анықталған ВЛ әуе желілеріндегі ақауларды жою (әуе желілері) үшін, жұмыстарды жүргізу үшін желілерді ағыту бойынша кесте құрылады. . ВЛ желісіне зақым келтірген ақаулар іс жүзінде бірдей, тіректердің конструкциясы мен материалына байланысты кейбір кемшіліктерді қоспағанда. Мысалы, тігуді және орамды бекіту, деформацияларды бұрылысы, сым үзілістері, сымның кептелуін, күшті кернеуді немесе сымдардың салбырауы, бетон негіздерінің, чиптердің, сызаттардың, оқшаулағыштардың бұзылуының барлық түрлеріне тән (ағаш, темірбетон, металл)«Ресей Федерациясының электр станцияларын және желілерін техникалық пайдалану ережелері» талаптарына сәйкес және ұйымның жұмыс істеп тұрған электр желілерінің техникалық директорының шешімімен темір бетонды және металл тіректермен ВЛ желілерінде күрделі жөндеу жұмыстары кем дегенде 12 жылда бір рет жүргізіледі - кемінде 6 жылда бір рет. Бұл мерзімдер желінің күйіне байланысты.Жөндеу жұмыстары өнеркәсіптік кәсіпорындардың қалыпты электрмен қамтамасыз етілуіндегі үзілістерді азайту мақсатында электр тұтынушыларын күрделі жөндеуден өткізуге тырысады. Ерекше жағдайларда, жөндеу жұмыстары төтенше жағдайдан туындаған кезде.Желілерде төтенше жағдайда болған кезде келесі жұмыс түрлері орындалады:■ тіректерді ауыстыру және теңестіру;■ өгейлерді, тіректерді, айналып өтуді және бірнеше антисептикалық тірек бөліктерін ауыстыру;■ темірбетондардағы жарықтар бекіту;■ сымдарды ауыстыру немесе жөндеу;■ салбыраған жерлерді реттеу;■ зақымдалған оқшаулағыштарды және желілік арматураның бөліктерін ауыстыру.Аталған ережелерге сәйкес әуе желілерінің жұмыс қабілеттілігін қамтамасыз ету және төтенше жағдайды жою үшін ВЛ желілеріне бақылауды жүргізу қажет (14.1-кесте).Сым үзілісімен, жартастың сипатына қарай іріктеу әдісі таңдалады. Толығымен сынған кезде сол сияқты сым орнатылады. Егер сыну аймағында венаның кішкене бөлігі зақымдалған болса, сым байламы қолданылады (ол ары қарай тарамдағы тарамдануды болдырмайды, бірақ бастапқы күшін қалпына келтірмейді). 14.1-суретте сымдардың кабельдерін қосудың түрлі жолдары көрсетілген.Жеке сымдардың үзілісіне ие сымдар (ағымдағы ток өткізгіш сымдардың жалпы санының 34% -нан аспайды) жөндеу үшін гидравликалық баспаларды басу арқылы орнатылатын жөндеу қысқыштары қолданылады. Ұңғыма сымдарының санына байланысты қысқа және ұзын қысқыштар қолданылады. 14.1 кесте. ВЛ тексеруді бақылау шарттарыТексеру түріМерзімдерМеталл тіректердің антикоррозиялық жабыны3 жылда 1 ретАғаштан жасалған ыдырауды бақылауСоқпақтың енін өлшеуТопырақтың селективті ашылуымен сақиналардың тіректерінің және тіректердің металл тіректерін тексеру6 жылда 1 ретТемірбетон бағандар мен тіректердің жай-күйін тексеруБекіту бұрандаларын және анкерлік бұрандамаларды тексеруСым жебелерінің салбыруын өлшеуҚажеттілік бойынша   Егер нормалармен рұқсат етілген сынған сымдардың саны болса, онда сымнан асатын сымдар жаңадан ауыстырылады.Салбырау жебелерін тексергенде, оларды өлшеудің әртүрлі әдістері пайдаланылады: теодолиттің көмегімен немесе тірекке лифтпен, іргелес аралықтармен салбырау жебелері салыстыру. ЭҚЕ-не сәйкес, салбырау жебелерінің қалыпты мәндері бар.Сымдар мен кабельдерді жерден оқшаулау және тіректерге бекіту үшін фарфордан және шыныдан жасалған оқшаулағыштар қолданылады. Қолдауға бекіту әдісіне байланысты оқшаулағыш ілгектерге немесе түйректерге бекітілген қадаларға бөлінеді (14.2-сурет); қосақталған арматурада гирляндаларда жиналған және тірекке бекітілген (14.3-сурет). 35 кВ кернеуінде қада және ілінген оқшаулағыштарды қолданады.Оқшаулағыштар ВЛ желілерін пайдалану кезінде жойылуына бейім. Олар сымның тартылуына байланысты механикалық кернеу сияқты факторларға ықпал етеді; әсіресе көктем мен жаз мезгілінде (бір жағынан күн өте жылы болғанда, екінші жағынан) температураның төмендеуі, екінші жағынанжел соғады), ұзақ қызмет мерзімі, желілердегі жоғары кернеу. Фарфордан жасалған оқшаулағыштың бетіне жарықшақтар пайда болған кезде ылғал жиналып, төменгі (түнгі) температура кезінде мұзға айналады. Мұз көбейгенде, жарықтың мөлшері ұлғаяды, процесс үдетіледі және оқшаулағыш керілгенше соғылады.ВЛ сымдарды 1 000 В-ге дейін бекіту үшін екі оқшаулағышпен жүргізіледі: басына тоқу және мойынға тоқу. Жолдың соңында байланыстырушы бітеуіш жасалады.Ауыстыруға арналған жаңа фарфорды оқшаулағыштар оның тұтастығы мен тиімділігіне сенімді болу үшін жоғары кернеулі электр зертханасында сынақтан өтуі керек. Жұмыс орнында олар арнайы контейнерлерде (түйреуіш оқшаулағыштарында) немесе ағаш кесектерімен толтырылған жылжымалы бөлшектерде (ілінген оқшаулағыштарға) жеткізіледі. Ілінген оқшаулағыштар әдеттегідей гирляндада алдын ала жиналып, өйткені барлық гирляндаларды ауыстыру қажет. Кейбір жағдайларда бүлінген оқшаулағыштарды ғана өзгертуге болады. Жоғары кернеулі желілерде қарқынды ластану жағдайында арнайы немесе арматураланған оқшаулау пайдаланылуы керек және қажет болған жағдайда оқшаулағыштарды тазалау (жуу) қажет. Ол үшін щеткамен, оқшаулағыш штангамен, сабын ерітіндісімен және ерітіндімен қамтамасыз ететін сорғымен жабдықталған арнайы құрылғылар бар.Гирлянданы құру үшін, мырышталған болаттан жасалынатын арматураны қолданады. Бұл гирлянданың оқшаулауын жеңілдетеді және оқшаулағыштардың қызмет мерзімін ұзартады, себебі бұл өнімдер іс жүзінде коррозияға ұшырамайды. Пайдалану процесінде қызметші персонал ВЛ өткізгіштерін дірілден (150-ден 500 м) үлкен ұшақтардан ұшудан қорғау үшін пайдаланылатын құрылғылардың күйін бақылауы керек (14.4-сурет).Ілмектің бір шеті (сурет 14.4, а) бекітуден және ілмегінен босатылуы мүмкін. Бұл цикл цилиндр желден босатылған және тұрақсыз (қайталанатын) қысқа тұйықталу циклдарында фазаларда бір-біріне қайшы келуі мүмкін. Бөгетінің қосылуы әлсіреген кезде (сурет 14.4, б), ол аралықтың ортасына қарай сырғитын болады. Бұл сымның жай-күйін қиындатады. Сымнан сым ұстағышынан сым ұстағышынан 75 ... 100 мм қашықтықта орналасуы керек (14.4-сурет, в).ВЛ желісінің операциялық персоналының назарын аудару қажет болған жағдайда түтікше ажыратқыштарды талап етеді, олар сымға және тіреуішке қатысты өз орындарын өзгерте алады, бұл ретте тіреуіш жұмыс істеп тұрған кезде жанармай газының бағытына қарай жанармай газын жіберуге байланысты қолдаудың тұтануына әкеледі. Тағы бір кемшілігі - сыртқы ұшқынның сымға алшақтықты тікелей жабуы немесе сым мен сыртқы ұшқынның арасындағы алшақтықтың артуы (бұл құбырлы артерияның пайдасыздығына алып келеді). 14.4-сурет. Сымдардағы дірілдеу сөндіргіштері: а — түйін түріндегі тербелмелі басқыш; б — демпфер: 1 — болт; 2 — тәркілеу; 3 — трос; 4 — жүк; в —демпфердің сымға бекітілуі: 1 — оқшаулағыштардың гирляндасы; 2 кернеу қысқышы; 3 — сым; 4 — демпфер АҒАШ ТІРЕТКЕРДЕ ЖАСАЛҒАН ВЛ ЖӨНДЕУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІТіректердің зауыттық жолмен дайындалғанына қарамастан, ағаштың қызмет ету мерзімін 25 жылдан асатын мерзімге дейін ұлғайтуға қарамастан, қоршаған орта әсерінен шіруге ұшырауы мүмкін. Қолдаушы бөліктерді қиылысу орындарында, көлденең жолақтарда, ағаштың ең қарқынды ыдырауы қолдаудың жер асты бөлігінде орын алады. ВЛ желілерін орнату үшін ағашты пайдаланудың негізгі артықшылығы - бұл табиғи диэлектрик (қарағай, қарақұмық, шырша), жеткілікті күшті материал, біртекті, пайдалану үшін оны дайындау кезінде жоғары шығындар қажет етпейді. Ағаш тіректерді кез келген кернеулер үшін пайдалануға болады. Діңгектің ұзындығы биіктіктен шектелгендіктен қалыпты желінің өлшемін қамтамасыз ету үшін өте күрделі құрылыстың жоғары вольтты тіректерін салу қажет. Бұл жоғары кернеулерді пайдалануды шектейді.Шаруа қожалығында ВЛ жолдарындағы ақаулықтарды жылдам жою үшін тез арада пайдалану үшін дайындаған тіректердің болуы керек. Зауыттық әдіспен тазартылған ағаш белгілі бір уақытқа жоғары қысым сақтайтын креозот пен мазут ерітіндісімен камерада орналастырылады. Мұндай тіректердің қызмет мерзімі 20-25 жыл немесе одан көп.Диффузиялық әдіспен ылғалды ағашты тегістеп, қылшақпен арнайы фабрикада немесе арнайы рецепт бойынша дайындалған арнайы антисептикалық паста қолданылады, ол ағашқа еніп, саңырауқұлақты өлтіруге себеп болады. Сыланған бөренелерді брезентпен немесе басқа тығыз материалдармен 3 ай бойы жабады (ағаш жедел қажет болған жағдайда 2-3 күн). Паста кепкеннен кейін ағашқа гидрооқшаулау қабатын жасайды. Бірден жаңа беткейге құм (жағады) себеді, бұл гидрооқшаулағыш қабаттың беріктігін арттыру үшін қолданылады. Жерде болатын тірек бөлігі гидрооқшаулағыш қабатын қорғау үшін рубероид қабатымен оралады. Құрғақ ағаш (20% ылғалдылығы 20%) бұл әдіспен өңделмейді! Антисептикалық пасталар құрамына адамның тірі ұлпаларын бұзатын өте улы материалдар кіреді.Паста құрамын әр түрлі, мысалы: 36% натрий фторы, 10% динитрофенол, 12% сода күлі, 7% сульфидті ерітінді (35% - басқа). Сығындысы ыстық суда ерітіледі, құрамдас бөліктер қосылады. Неғұрлым тығыз, өткір емес паста алу үшін майлы сазды қосады.Гидрооқшаулағыш дайын қосылыстар бар, бірақ олардың кейбіреулерін ағашқа басу үшін 180 ° С температураға дейін қыздыру қажет, мысалы, олар битумды жатқызады, ол 2 ... 3 сағат кебеді. Көміртасты лак суық күйде қолданылады. Ол 12 ... 24 сағатта құрғайды, битум эмульсиясы суық жағдайда қолданылады және 2-3 сағат кебеді.Антисептикалық бандаждарды орнатудың технологиялық дәйектілігі: тіректі 30 ... 40 см қазады, түбін ластанудан және шіріктен тазаланғаннан кейін, ені 500 мм рубероидқа антисептикалық пастаны жағады, белдікті тірекке (сымға немесе тырнаққа) майлайтын жағымен қосыңыз ағаштан, бандаж және тірекпен 10-20 мм-ге дейін тіреуіш қызған битуммен жабылған, сондықтан жануарлар антисептикпен уланбайды және тіректі көміп тастайды.Антисептикалық паста құрамына агрессивті заттар кіргендіктен, антисептиктерді қолданғанда ҚТ талаптарын қатаң сақтау қажет. Пастаны шашыратуға болмайды, оны тек қана жағаға, тек ашық ауада ғана қолдануға болады, барлық нәрселерден бөлек сақталатын арнайы киімді ғана пайдаланады, жеке тыныс алу органдарын қорғауды және көруді қолданады және қолды сабынмен мұқият жуу керек.Шылым шегу мен тамақтануға қатаң тыйым салынған!МЕТАЛЛ ЖӘНЕ ТЕМІР БЕТОН ТІРЕКТЕРІНДЕ ЖАСАЛҒАН ВЛ ЖӨНДЕУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ Металл және темірбетонды тіректердің қызмет ету мерзімі, атмосфера өте агрессивті болған жерлерден басқа, химиялық зауыттар, метал коррозиясын тудыратын қыздырғыштар немесе кептіру температурасының күрт өзгеруі жағдайларын қоспағанда, іс жүзінде берік болып табылады. Мұндай қолдаулардың ең көп кездесетін ақаулары: дәнекерлеудің, бүктелудің, бұрылыстың, оқшаулағыштардың, желілік арматураның, байланыстырушы арматураның, бетон тіреулердің механикалық зақымдалуының, металлдың шаршауының бұзылыстары болып табылады.Дәнекерлеу ақаулары болған жағдайда, әсіресе -40 ° C-тан төмен температурада, тіреуіш белдерінен тордың бұрыштарынан үзілуі мүмкін,тіреуіштерден және басқа да маңызды элементтерден тұратын оқшаулағыштардың гирляндалары айтарлықтай ауырлыққа жолығады. Мұның себебі - дәнекерленген жіктердің және жарықтардың жеткіліксіз биіктігі. Мұндай зақымды жою кезінде шеберханада қажетті ұзындық пен қалыңдықтың металл бөліктері дайындалады. Жұмыс орнында олар ақаулы немесе бұрандалы емес, дәнекерленген. Дәнекерлеу тігістері қабыршақтан тазартылып, боялады.Темірбетонды тіреулерге механикалық зақым келтірген жағдайда келесі операциялар орындалады:■ полимер бояуларымен немесе ерітінділерімен тіреулердің беттерін жабу;■ полицементті ерітінділермен раковиналар және жарықшақтың тығыздалуы;■ темірбетонды тіректерді бандажбен нығайту.Темірбетонды тіреулерге арналған жарықшақтар, раковиналар, жарықшақтар олардың мөлшеріне және тереңдігіне қарай әртүрлі жолмен тығыздалуы мүмкін. Кішігірім ақаулар полисантикалық ерітінділермен жабылуы керек, кейде кез-келген композицияның гидрооқшаулағыш қабаты ғана болуы керек. Бұл операциядағы басты мақсат - ылғалдың әсерінен кейінгі жоюды болдырмау. Жазғы / көктемгі кезеңде темірбетон тіректерінің тұтастығын қалпына келтіру үшін қоршаған ортаны температурасы нөлден төмен болмаған жағдайда жасау керек.КЕРНЕУМЕН ЖҮРГІЗІЛЕТІН ВЛ ЖӨНДЕУ ЖҰМЫСТАРЫ Қауіпсіздік талаптары бойынша ВЛ желілерінде барлық жұмыстар кернеуді жою арқылы жүзеге асырылуы тиіс. Бірақ жөндеу жұмыстарының кейбір түрлері кернеусіз немесе фазалық кезеңдерде жүргізілуі мүмкін. Өйткені электр тұтынушыларды электрмен жабдықтаудан ұзақ уақыт бойы ажыратуға болмайды. Бұл жағдайда арнайы машиналарды, механикаларды, жабдықтарды, құралдарды, аспаптарды, қорғаныс құралдарын пайдалану қажет. Көтергіш механизмдер жерден сенімді түрде оқшаулануы тиіс, жұмысқа кіріспес бұрын тексерілген қорғаныс жабдығы тексеріледі. Сонымен қатар, ауа-райы жағдайлары ескеріледі: түнде, жаңбыр, қар, тұман және жел күші 3 м/с-ден асқанда, жұмысқа қатаң тыйым салынады. Жөндеу жұмыстарын жүргізілетін бригадалар тиісті деңгейдегі жөндеу және өндіріс базалары мен диспетчерлік органдарымен байланыс құралдарымен жабдықталуы тиіс.Кернеуге ұшыраған ВЛ желілеріндегі жөндеу жұмыстарының ерекшелігі жөндеу қызметкерлерінің сымдар мен тірек бөліктерінен салыстырмалы түрде жақын жерде орналасуы мүмкін, оларға тиіп кету қаупі бар. Жөндеу жөніндегі персоналдың қате әрекеттері қалпына келтірілген желінің үзіліспен авариялық ажыратылуына әкелуі мүмкін. Рұқсат етілген жұмыстың сипаты орындаушылардың ВЛ желілерінің қауіпті бөліктеріне тигізу мүмкіндігін азайту керек. Осыған байланысты кернеу жағдайында жүргізілетін жұмыстардың түрлері қатаң түрде реттеледі:■ 110 кВ-ға дейінгі кернеуі бар ВЛ желілерінің П-тәрізді траверстерге ағаш аралық тіректерінің қиылысуы;■ кернеуі 110 кВ дейінгі ВЛ желілерінің аралық П-тәрізді траверстерінің қозғалысын өзгерту;■ шірік ағаш тіректерге антисептикалық бандаждарды қолдану;■ «өгейлерді» ауыстыру және орнату;■ 3 метрден астам биіктікте созуды нығайтуды қажет етпейтін тіректерді қолдау;■ оқшаулағыштарды ауыстыру;■ гирляндадағы оқшаулағыш қарсылығын 110 кВ-қа дейінгі ұшқын аралығымен оқшаулағыш тангамен өлшеу;■ жарылған бандаждарды нығайту және күшейту;■ 3 метрден аспайтын биіктікте темірбетон тіреуінің тұтастығын қалпына келтіру;■ жазбаларды және тыйым салу белгілерін қалпына келтіру. Кернеу астында ВЛ желілерінің жөндеу жұмыстарына арнайы рұқсат алу қажет. Тікелей сыммен тікелей байланыста жұмысқа адам оқшауланған құрылғылар арқылы жерден оқшауланған жағдайда рұқсат етіледі: оқшаулағыш байланысы бар телескопиялық мұнара, оқшаулайтын платформалар, баспалдақтар және т.б. Гирляндадағы жұмысқа кіріспес бұрын, фарфорды оқшаулағыштың дұрыстығын және арматурадағы барлық всех шплинттер мен құлыптардың болуын тексеру қажет.Гирляндияда немесе оқшауланған құрылғыда немесе сымдарда жұмыс істейтін изоляторлардың саны сығымдалу құрылғысы мен сымның арасында кемінде бірдей болған жағдайда, гирляндамен байланыстыру, жеке оқшаулағыштарды, монтажшылардың оқшауланған құрылғыларға немесе қиылысатын жерлерге ауыстыруына рұқсат етіледі.■35 кВ — 2 дана;■110 кВ — 4 дана;■220 кВ — 10 дана;■500 кВ — 15 дана;■750 кВ — 20 дана.Траверсте жасалатын гирляндаларды қайта ілгенде, гирляндаға қажетті құрылғыларды орнатып, оны диэлектрлік қолғаптардағы қиылыстардан ажырату керек. Сонымен қатар, бірінші изолятордың қақпағына дейін галлерде екі жұмыс істейтін оқшаулағыштармен, 110 кВ әуе желілерінде және одан жоғары бірінші және екінші изоляторлардың қақпақтарына 35 кВ ВЛ желісіне қолдануға рұқсат етіледі. Оқшаулағыштардың есептеулері траверске байланысты.Сымның әлеуеті астындағы оқшаулағыш құрылғының учаскесінен жұмыс істеген кезде сымнан басқа әлеуетке ие гирляндалардың оқшаулағыштарына және гайкаларына тиюге, сондай-ақ бір сайтта жоқ адамдарға құралдарды немесе құрылғыларды беру немесе қабылдауға тыйым салынған.Оқшаулағыш құрылғыдан оның жұмыс алаңына және артқы жағына өтуге жұмыс платформасынан әлеуетті алып тастағаннан кейін және жерді сымнан электр қуатынан 110 кВ-ға дейінгі ВЛ жолында 0,5 м-ден астам қашықтықта алып тастағаннан кейін ғана рұқсат етіледі, ВЛ 150 - 220 кВ - 1 м, ВЛ 330 кВ үшін - 1,5 м, ВЛ 500, 750 кВ үшін - 2,5 м.35-110 кВ ВЛ желілеріндегі түтікше ажыратқыштарына кернеу астында орнатуға арналған оқшаулағыш штепсельдерді пайдалану жағдайында рұқсат етіледі, бұл электр өткізгіштің сыртқы электродына сымға сымға жақындағаннан аз қашықтыққа келу мүмкіндігін жоққа шығарады. ВЛ ЖӨНДЕУ МЕН ТЕКСЕРУДЕ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІ ТАЛАПТАРЫ Қауіпсіздік тұрғысынан желілік жұмыс келесі себептерге байланысты қиын:■ жұмыс орны күн сайын, кейде күніне бірнеше рет өзгереді;■ жұмыс орны әрдайым инженерлік-техникалық қызметкерлердің қауіпсіздік ережелеріне сәйкестігін бақылауды қиындататын жөндеу және өндірістік базадан алынады;■ кернеу астында орналасқан желілерде жұмыстың алыстығы кернеу сымдар мен бөліктердің тікелей жақын орналасуы салдарынан аса сақтық шараларын қадағалаумен байланысты;■ ажыратылған сызықтармен жұмыс істеу кезінде мұқият болыңызкернеудің істен шығуын және жерге сым желілерінде тұйықталуын тексеріңіз;■ жұмыс, әдетте, үлкен биіктікке ұласумен байланысты;■ жұмыс торабындағы сызық бригадалары жұмысқа қол жеткізуді жүзеге асырады және жұмыс орнын анықтайды. Осыған байланысты, бригадалардың әрбір мүшесі ерекше назар аударуды және барлық қауіпсіздік талаптарын қатаң сақтауды талап етеді. ВЛ желісін тексеру кезінде кез-келген жұмысты орындауға қатаң тыйым салынады, әсіресе қолдауды көтеру. Таспаларды пайдаланып тіректердегі жазуларды қалпына келтіруге рұқсат беріледі.Қауіпсіздік шаралары тұрғысынан ВЛ бойынша жұмыстар келесі үш санатқа бөлінеді:1) басқа желілерден ажыратылған сызықтармен жұмыс жасау;2) 1000 В жоғары кернеумен жұмыс істейтін желілердегі ажыратылған желілердегі жұмыс;3) кернеу сызықтарымен жұмыс істеу.Жұмыстарды шығаруға тапсырыс беру немесе тапсыруға рұқсат беру қажет; желілердегі жұмыс жердегі деңгейден 3 м артық емес тірекке көтерілуімен және тіректің құрылымдық элементтерінің бөлшектелуімен байланысты емес жұмыстардан басқа, кем дегенде екі адаммен жүргізілуі тиіс.Жөндеу жұмыстарына кіріспес бұрын, оқшаулағыш жолақта орнатылған кернеудің индикаторын, кернеудің кернеудің болмауын тексеріп, екі жағынан желіден екі сымнан аспайтын жердегі жерге қосуды орнатыңыз.Жер үсті өткізгішін жерге қосу үшін жерлендіргіші жердің электродына қосылады, содан кейін арнайы қысқыштар арқылы сымдарға бекітіледі. Жұмыстың соңында бұл операция кері тәртіпте жүзеге асырылады.Ағаш тірекке көтерместен бұрын, оның күшіне сенімді болу керек. Ағаш тіреулерге тырнақтардың көмегімен және темірбетонға лаз арқылы ғана көтеріледі. Тырнақтарда ілінетін және өкшелік белдіктер болуы керек, олармен аяқтарға мықтап бекітіліп жатыр. Екі аяғыңызда тұрып ғана тұрып жұмыс істей алуға болады.ВЛ желісі бойынша жөндеу жұмыстарын жүргізгенде, жұмыс жүргізілетін қолдау аясында ешбір адам болмауын қадағалау керек (объектілер үстінен құлаған жағдайда). Сәйкес жағдайдажөндеу жұмыстары бойынша найзағайлар тоқтатылуы керек, ал қызмет көрсету персоналы жолдан шығып кетуі керек!Биіктен құлаудан қорғайтын басты қорғаныш белдеу болып табылады. Тірекке жұмысқа кіріспес бұрын, қауіпсіздік белдігімен крюк оқшаулағыштың немесе көлденең қимасының төменгі жағындағы тірекке белбеу еркін өтпеуі үшін бекітіледі. Траверске өтуге дейін ұстаушы қауіпсіздік белбеуін тіректің жоғарғы жағына бекітеді. Қажет болса, ұзартқыш сым қолданылады: қосымша тізбек, белдік немесе арқан.Қолдауыштар керісінше бағыттар бойынша екі жақты шиеленіс жағдайында жердегі сымдар мен кабельдерді ұстауға арналған. Сондықтан, сымдар мен кабельдер бір жағынан, содан кейін сызықтың басқа жағынан, уақытша тартулармен немесе бүйірлік жақтаулармен, керісінше тартпаны бекітетін, қиыстырылып, ауыстырылады. Қолдау тетіктері арқылы көтеріледі: лебедкалар, крандар, блоктар немесе арнайы техника. Орнатылған металл және темірбетонды тіректер, металл конструкциялар, сондай-ақ көтеру механизмдері мен тұтқыштарының корпусы жерге тұйықталған.Сымдарды ескі тіреуден жаңаға ауыстыру арқылы сіз жаңа тіректердегі кілттерге тұруыңыз керек. Сымдар кезекпен ауыстырылады. Сымдарды бұрғылау кезінде тіректер алдын ала бекітіліп, сымдар бұрын босатылған жағында бекітуші немесе балғалары бар. Соңғы сымды алып тастамас бұрын, іргелес тіректерді алдын ала бекітіңіз, содан кейін тартқыштарды үш-төрт жаққа орнатыңыз. Тіреу тірекке орнатылған кезде, сызбаларды қатайтуға және босатуға, сайып келгенде,тыйым салынады. ЖҮККӨТЕРГІШ МАШИНАЛАР мен МЕХАНИЗМДЕРДІ ҚОЛДАНУМЕН ВЛ ЖҰМЫСТАРЫ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ШАРАЛАРЫ Әуе желісінің күзет аймағының шегінде жоғары өлшемді жүк көтеру машиналары мен механизмдерінде (крандар, бұрғылау машиналары, экскаваторлар, телескопиялық мұнаралар және адамдарды көтерудің басқа механизмдері) біліктілікпен жоғары өндірушінің басшылығымен ІV кем емес кәсіби топ жұмыс жасауы қажет.Жұмыста машинаның түрін және көтеру немесе ұзартқыш бөлігін көрсете отырып, көтеру машиналарын пайдалану туралы деректер болуы тиіс«Бригада мүшелерімен» бағанындағы киімдегі кранға қатысты бригаданың қай мүшесінің кран операторы екенін және матаушы болып табылатындығын көрсету қажет. Қолданылатын көтергіш машиналардың құрамының өзгеруі кестедегі жүктелімде жасалады.Жұмыстың өндірушісі сызық астындағы көтергіш машиналардың өтуін тікелей бақылап, кернеу астында желінің күзет аймағында жұмыс жасайды. Сонымен бірге, жұмыс кранға иелік ететін кәсіпорын тағайындаған инженерлік-техникалық қызметкердің тікелей бақылауымен жүзеге асырылуы тиіс және кран операторына кранның қауіпсіз жұмыс жағдайын анықтайтын тәртіпке рұқсат беру қажет. Жүктелім-рұқсатқа кранның иесі - бас инженер немесе кәсіпорынның бас энергетик қол қоюға тиіс. Ол крандар арқылы тауарлардың қауіпсіз жүруіне жауапты инженерлік-техникалық қызметкердің атауын көрсетуі керек. Энергетикалық жүйелердің кәсіпорындарында орналасқан жүк көтергіш машиналардың жүргізушілері ІІ санаттан кем емес біліктілік тобына ие болуы керек. Жүк көтергіш машиналарды кернеу желіде немесе жақын жерде пайдалану, ең үлкен рұқсат етілген құрылысты, көтеруді немесе көтеруді қоса алғанда, кез келген ұстанымға көтеру немесе алып тастау бөлігінен қашықтықты (ауада) жақын арада тірі сымға жанармай кетуі кемінде 1,5 м - 1 кВ-ға дейін; 4 м - 35 - 110 кВ; 6 м - 220 кВ; 9 м - 500 кВ.Ерекшелік - бұл кернеуі 20 кВ және одан төмен, телескоптық қару-жарақтармен және адамдарды көтерудің басқа механизмдерімен жүргізілген желідегі жұмыс. Желде жүк көтеру машиналарын қолданбаңыз, бұл қауіпті қашықтыққа ауытқу (жүктемесіз) кабельдер мен арқандардан ауытқу, бұл жүктемені көтереді. Қараңғыда, жүк көтергіш машиналармен жұмыс істеу тек жұмыс орнының тиісті жарықтандырылуымен жүргізілуі мүмкін.Жұмыстың басталуына дейін әр кезде жұмыс өндірушісі өндіріс жұмысына қажетті жүк көтергіш және тартқыш машиналар мен олардың қосалқы бейімделуін (блоктар, арқандар және т.б.), тіректерді көтеруге арналған жебемен, тірекке көтеру үшін түзетулерді қамтамасыз етуі керек биіктікте жұмыс істейді. Жүктің көтерілуіне немесе шиеленіс тудырмас бұрын, жұмыс өндірушісі адамдарды жүктемені түсіру, газ құбырындағы үзіліс немесе тартқыш құрылғылардың тұтастығын бұзу жағдайында зияндық келмеуі керектей реттеу керек. ВЛ ЖОЛДАРЫН БҰТАЛАРДАН ТАЗАРТУ ВЛ бағыттарындағы өсімдіктердің болуы құбырдан жерге дейінгі қашықтықты төмендетеді, желінің жұмыс жағдайын нашарлатады, өрт қаупін тудырады. Көшеттерден тазарту жолдары - ВЛ орналасқан электр қуатын беретін кәсіпорынның міндеті. Бұл үшін қуаты жылжымалы электр станциясынан өндірілетін тізбекті немесе айналмалы арамен электронды кескіш қолданылады. Сонымен қатар, егер әуе жолдарының өлшемдері рұқсат етілсе, бульдозерлер және басқа да жол көлік құралдары пайдаланылуы мүмкін. Гербицидтерді қолданумен химиялық тазарту да баршылық. Ұзартылған 330 - 750 кВ ВЛ желілері ұшақтар мен тікұшақтардан өңделеді. Халықты алдағы уақытта қайта өңдеу туралы ескерту керек. Ағаштан ВЛ маршруттарын қолмен тазартуды қарастырайық. ВЛ жол бойында ағаштарды кесіп тастау бойынша жұмыстар жүргізілуде. Бағытты тазалау бойынша барлық басқа жұмыстарды ауызша рұқсат арқылы жүзеге асырады. Бұл жағдайда, өндіруші ІІІ кем емес білікті топты жасақтау керек. Ағаш кесу, ағаштармен жұмыста жеке топ жұмысшылары арасындағы қашықтық 50 м-ден кем емес болуы керек. Тұман, жел және тыйым салынған күні, түнгі уақытта ағаштарды кесуге тыйым салынған. Қыста, ағаш кесу басталғанға дейін ұзындығы 4 - 5 м екі жолды, құлау кезінде 45 ° бұрышқа дейін құлаған кезде бағытта тез ағып кету үшін ағаштың құлауына қарама-қарсы бағытта қар тазалануы тиіс.Ағаштарды қолмен кесуге тыйым салынған кезде алдын ала арамен кесілген. Сымдардағы ағаштарды құлатуды болдырмау үшін, тартқыштарды сымдарға қарама-қарсы жаққа қолданыңыз.Жұмыс сызығының сымдарына түсетін ағаштан желінің кернеуінен 5 м-ден аз қашықтықта ағашқа жақындауға тыйым салынады және құлаған ағашты сымдардан тазарту үшін барлық шараларды қолдануға тыйым салынады. БАҚЫЛАУ СҰРАҚТАРЫ Әуе электр жеткізу желілерін монтаждау әдістерін түсіндіріңіз.Ағаш тіректерді қалпына келтіру әдісі туралы айтып беріңіз.Осы жұмыстарда кернеу мен қауіпсіздік ережелері бойынша ВЛ желілеріндегі жұмыстың түрлерін көрсетіңіз.ВЛ желілерді ағаштан тазартуда қандай қауіпсіздік шаралары көзделген?15 ТАРАУКАБЕЛЬДІК ЖЕЛІЛЕРДІЖӨНДЕУ, ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ, МОНТАЖДАУ КАБЕЛЬДІК ЖЕЛІЛЕРДІ ЖӨНДЕУ МЕН МОНТАЖДАУ КЕЗІНДЕГІ ШАРАЛАР Кабель желілерін (КЛ) орнату мен жөндеудің негізгі шаралары мыналар болып табылады: маршрутты дайындау, кабельден жылжыту, соңғысы және жалғастырғыш муфталарын орнату, кабельді фазалау, 1000 В жоғары кернеулі кабельдер үшін жоғары кернеулі сынақтар.Егер жұмыс қыс мезгілінде жүргізілсе, кабельді төсемей тұрып, оны кез келген әдіспен жылыту керек, оны зақымдамау керек. Кабель қыздырылған бөлмеде немесе екінші реттік орамдағы кернеуді өзгерту арқылы қыздыру тоғын реттеуі мүмкін арнайы трансформаторлар арқылы қызады.Кабель желісінің жолын ең кіші кабельдің енуін ескере отырып, механикалық бүлінуден, коррозиядан, дірілден, қызып кетуден және кабельдердің бірінде қысқа тұйықталу жағдайында электрлік доғасымен көрші кабельдердің зақымдануынан қорғауды қамтамасыз ететіндей етіп таңдайды. Кабельдік маршруттарды бір-бірімен және құбырлармен қиылысудан аулақ болу керек. Монтаждау және пайдалану барысында, жол салған кезде қауіпті механикалық кернеулердің пайда болуы және олардың бүлінуіне жол бермеу керек.Осы мақсатта кабельдер кабельдердің өздері де, олар төселген конструкцияларының ықтимал топырақты қондырғыларын және температура деформацияларын өтеу үшін жеткілікті ұзындықтағы («жылан») шетімен оралады.Кабельдер құрылыста, баспалдақта, төбелерде және басқа жерлерде көлденең орналастырылады, соңғы нүктелерде қатаң бекітілген, біріктіру және құлыптау муфталарының бұрылыстарының екі жағында да тікелей артқы өңдеу. Конструкцияларда тігінен орналасқан кабельдер қабықтың деформациясы жол берілмейтін етіп орнатылады және сымдар мен муфталардың қосылымдары кабельдің өз массасының әсерімен бұзылмайды.Ішкі ғимараттарда кабельдер ғимараттарды (ашылған науаларға, қораптарға, құбырларға), арналардағы, блоктарда, туннельдерде, құбырларда (қабаттар мен төбелерде жасырын), шахталар, кабельдік қабаттар мен екі қабатты едендер бойымен тікелей салынады.Әрбір жерасты немесе суасты кабель желісінің бағыты жоспарда көрсетілген, ол оның негізгі координаттарын көрсетеді. Сол жазықтықта кабельдік буындардың орналасуы көрсетіледі.Траншеяға кабель желісін салған кезде, транштың ені аралықтар арасындағы қашықтықта ЭҚЕ рұқсат етілген кабельдердің саны мен түріне байланысты анықталады. Траншея түбіне теңестіріледі, кем дегенде 100 мм («жастық») тастар жоқ жұмсақ топырақ немесе құмға шашылған. Кабельді жолдың маршрут бағыты бойынша айналдыру керек. Жұмсақ топырақ немесе құм (100 мм) қабатымен тығыз, ықшам, қызыл кірпіш немесе темірбетон плиталарын (қалыңдығы 50 мм) жауып, шұңқырды топырақпен толтыру қажет.10 кВ дейінгі қорғасын немесе алюминий қабығындағы қуатты брондалған кабельді крансыз төсеу кабельдік қабаттардың арнайы қозғалмалы немесе қозғалмалы тартқыш механизмдерінен жер бетінің деңгейінен 1,2 м тереңдікке дейін шығарылады. Төсеу кезінде, барабандардағы кабельдің құрылыстық ұзындығын ескере отырып, қосқыштар орнатуға және пайдалануға ыңғайлы жерлерде, сулы-батпақты жерлерде, жыраларда және т.б. болу керек.Туннельдерде кабельдер науаларға немесе арнайы бекіткіштерге салынады. Бұл жағдайда тұтанғыш қабықшалар мен қорғаныс қақпақтары бар кабельдер қолданылады. Басқару кабельдері қуат кабельдерінің үстінде немесе одан төменінде орналасады, оларды бүкіл ұзындығы бойымен көлденең емес көлденең бөлікпен бөледі. Жұмыс және резервтік кабельдер жанармайсыз бөліктермен немесе қарсы қабырғалармен әр түрлі көлденең деңгейлерге қойылады.Туннельдер өрт дабылы, дренажом, жарықтандыру және кеңейтілген тоннельдермен жабдықталуы керек - автоматты түрде өрт сөндіру құралдарымен өртке қарсы бөлімдер арқылы бөлек жабық жерлерге бөлінеді. Кабельдік желілерге соңғы және қосқыш муфталарды орнату Муфтаны орнату әдісі муфта түріне байланысты: шойын, қорғасын, шөгілетін немесе эпоксидті. Муфта түрі кабельдің құрылымына, кернеуге, төсеу әдісіне байланысты таңдалады. Кабель массасының құрамы жергілікті жағдайларға байланысты бірдей таңдалады. Барлық муфталар дайындаушы алдын ала оралған нысандардағы материалдармен толық жиынтықта жеткізіледі. Кабельдерді кесу кезінде кабельдерді жалғау және тоқтату кезінде кабель оқшаулаудың әлсіреуіне әкелуі мүмкін және ең нашар жағдайда оны бұзуына әкелуі мүмкін. Сонымен қатар, кабельдің ұштары жақсы және жақсы кесіліп, кабель жұмыс істей бастайды. Сондықтан кабельдік муфталар мен бітемелерді орнату білікті мамандармен өте мұқият және нақты және технологиялық нұсқаулықтардың тиісті нұсқауларын сақтай отырып жүргізілуге тиіс. Кабельдік корпусқа кірмеу немесе ылғал немесе ластануды болдырмау үшін оператор қолдың, муфталардың, арматура мен құралдардың тазалығын мұқият қадағалап отыруы керек.Кабельдік муфталар және аяқталатын арматураларды орнатудың бүкіл процесі жұмыстың аяқталуына дейін және кәбілшінің және оның көмекшісінің бірімен жасалуы керек.Термо берік муфталар жақсы гидрооқшаулауды қамтамасыз етеді және кабельді қалпына келтіру уақытын айтарлықтай азайтады, өйткені ол қосылуларды пайдалануды қажет етпейді. Оны орнатқан кезде, кабельдің оқшаулауына зақым келтірмеу үшін және сыртқы раковиналарды жою үшін ортасынан шетіне дейін жылу үшін, қыздыру температурасын дұрыс таңдау керек. Байланыстыру кабельдің құрылымдық бөліктеріне сəйкес келеді.Кабельді жөндеудің технологиялық дәйектілігі келесі негізгі кезеңдерді қамтиды:■ кабельді муфталармен кесу үшін орнату;■ кабельді кесу;■ кабельдің бір ұшынамуфта кигізу;■ кабельдің ұштарын кесу;■ өткізгіштердің қосылатын жерін қосу және оқшаулау;■ муфтаны монтаждаау;■жоғары кернеу орнату арқылы сапасын бақылау;■фазалау.Кабельдердің қосылын қорғасын муфталарды қолданып қарастырамыз. Кабельдердің ұштарын кесу қатаң технологиялық тәртіпте өлшемдердің сақталуымен жүзеге асырылады (15.1-сурет).А өлшемі біріктірудің жартысына сәйкес келеді, бұл кабельдің сыртқы қабаты, яғни мықты жабын. Оны алу үшін қорғаныс қақпағының шетін жіңішке бұралған шпагаттан бандажбен бекітіп, шеңбер бойымен және кабельдің шетіндегі пышақпен кесу керек. Джуттың жиектерін бүгіңіз, біртіндеп оны біріктіріңіз. Бұл әрекетті жеңілдету үшін, егер ашық отты пайдалануға рұқсат берілсе (ашық отты туннельдерде оны пайдалануға тыйым салынады), алдын ала қыздыру қажет. Ол құралдарды, құралдарды және жеке қорғау құралдарын қолдануға назар аудару керек.В белгісінде болат сымның бандаж қойылады, брондалған таспалар брондалған жолақ арқылы брондалған белбеулерді кесіп тастайды және оларды тегістеуішті араластырып, оларды тартып алады. Қолыңыздың зақымдануына жол бермеу үшін абай болыңыз және қорғаныш немесе қолғаптарды қолданыңыз, әсіресе бронь болат сымнан жасалған болса. Сым серіппелі және «желдеткіш» ретінде тарқатылуы мүмкін.Брондауда O белгісіне алып тастағаннан кейін, герметикалық жапсырылған конвертті кескішті арнайы құрылғы арқылы кесіп, оның жүзі тереңдікте реттелуі мүмкін. Бұл кескіш құрал жабық кабель қаптамасына бекітіліп, айналдыра айналады. Пышақты оның астындағы қағаз белбеу оқшаулауына зақым келтірмейтіндей реттеуге тура келеді (сақина кесу тереңдігі қорғасын қабының қалыңдығына тең болуы керек). Содан кейін герметикалық қабықтың екі параллельді кескіштің бойымен кесіледі (арнайы пышақ ыңғайлы, себебі ол қорғасын қабығынан тура кеседі және қатал параллельді кескіндерді қалыптастырады), нәтижесінде пайда болған тар сызықшаны тегістеуішпен бүктеп, оны абайлап алып тастайды. Осыдан кейін, қабықтың қалған бөлігін қолымен бүгіп, белдік оқшаулауын зақымдамауға тырысу керек.Қорғаныш қабығы кабель қағазымен жабылғаны жиі кездеседі. Бұл жағдайда қыздырудан кейін алынып тасталады, содан кейін қорғасын қабығын бензинге ылғалданған матамен мұқият тазалау керек. Қорғасын қабығын алып тастағаннан кейін, қолдарыңызды мұқият сүртіп, бүкіл құралды бензинмен ылғалданған шүберекпен сүрту керек.Белдік оқшаулағышын (П өлшемі ) бандажбен байлап, ораммен жылтыратылады, ал оны парафинмен 150 ° C-ге дейін қыздыру үшін тексеруге тура келеді. Қағаз сипатына сай ерекшеленеді және көбік парафин бетінде шығарылады. Ылғалды сынаудың тағы бір тәсілі бар: ылғалдың пайда болуы, күйіп қалуы, жарылуы және көбік шығаратын қағазды жарықтандыру. Оқшаулағыш таспаның көмегімен сөрелерде кабель қаптамасында уақытша бекітіледі.П қашықтықтағы сақиналық белдік кейінірек, кабельдің соңына дейін, мысалы, қосылыс немесе шұңқырда жойылады, себебі ол кесудің ең маңызды бөлігінде оқшаулаудың сақталуын қамтамасыз етеді, қабығы деп аталатын қадаларды тарату жерінде. Әрбір қаданың оқшаулануында осындай операция орындалады және (И өлшемі) оны ылғалдылыққа тексереді. Содан кейін кабельдің бөлінбейтін бөлігіне қарай перпендикуляр емес, қаданың бойымен бағытталуы керек пышақпен ішкі кабель толтырғыштарын кеседі. Толтырғыштард өткір тістеуіштермен алып тасталуы мүмкін. Босатылған шиыршықтар қолмен немесе арнайы үлгілер арқылы өсіріледі. Қадалар өткір сынықтарсыз біркелкі иілу керек.Г мөлшері гильзаның жартысына сәйкес келеді, оған алдын ала тазалаудан кейінгі кабельдік ядросы салынған, сымдарды қосу немесе дәнекерлеу үшін сымдарды қосу әдісі қолданылған.Кабельдердің шеттерін олардың ұштарынан қосу үшін, 10 кВ кабельдер үшін 24 мм және 6 кВ кабельдер үшін 16 мм-ден қолданылады.Кабельдердің өткізгіштерін қорғағыш муфталармен байланыстыру термиттің көмегімен немесе дәнекерлеу арқылы орындалады. Қадалардың және тамырдың оқшаулауын кесудің түбіріне қосылу орындары мөрленген металл ыдыстарда монтаж алаңына жеткізілген қағаз сымдар роликтері арқылы бөлінеді. Банкалардағы роликтер мыс немесе алюминий сымынан жасалған металдан жасалған ілмекпен шығарылады. Бұл кір және ылғалды көп мөлшерде сақтау мүмкіндігін жоққа шығарады. Оқшауланудың соңында тамырлар 50 мм роликтің байланысы арқылы бекітіліп, оның үстіне оның орамасы жұқа бұралған талшықтан қойылған, қағаз орамдары сияқты бірдей банка түрінде беріледі. Содан кейін оған кабельдің ұштарының біріне алдын ала қорғасын муфтаны итереді. Байланыстың жиектері ағаш роликтің көмегімен конустың үстіне бекітіледі, содан кейін муфта қосылыс қосылған кабельдердің қабырғасына дәнекерленеді.Муфталар битум негізіндегі құю массасына толтырылады, қыздырусыз толтырар алдында дайындалған шамамен 100 ... 130 o С дейін немесе эпоксидті шайырмен қызады. Құю екі саңылау арқылы жүзеге асырылады, байланыстың екі ұшынан да ағзаға кесіледі. Құрғақ ағаш ағызып, ауа көпіршіктерін құрмау үшін, дайындалған қосылысты баяу құяды. Битум негізіндегі құю массасы шөгуді береді, сондықтан 2-ден 3 рет толтырылады. Қаттылдау уақыты үшін саңылаулар тығыздалған таспамен тығыздалады, сондықтан ылғал ұсталмайды. Толтыру аяқталғаннан кейін тесіктер мөрленеді.Байланыстыру икемді мыс өткізгішті кем дегенде 16 мм2 көлденең қимаға негізделген, ол герметикалық қабықтың және қосылыстың ұштарын сенімді түрде байланыстыруға тиіс. Өткізгіш алдымен брезентпен сауыттармен, кабельдердің гереметикалық қабығымен және қосылыс ортасында бекітіледі, содан кейін пісіргіштің көмегімен пісіруге болады. Ағын ретінде, мыс сымдарын пісіру үшін пайдаланылатын пісіру пастасын пайдаланады. Жерге қосу өткізгішінен бұрын қорғасын қабығы мен броньды мұқият тазалап, қару-жарақ да сәулелендірілуі керек.Құюдан кейін муфталар асфальтты лакпен боялады және механикалық бүлінуді болдырмау үшін қорғаныш болат шинаға орналастырылады.Шойын муфталар жерге төселген қағаз оқшауламасы бар кернеуі 1 кВ дейінгі кабельдер қолданылады. Олар екі бөліктен тұрады: жоғарғы және төменгі, болтты қысқыш арқылы қосылды - және қосылыстар толтырылған. Осы қосқыш муфталардың артықшылығы олар механикалық жүктемелер бастап орын қосқыш кабель жақсы қорғалған болып табылады. Олар барлық операциядан кейін қадаларды және олардың оқшаулауын қосу үшін орнатылады. Көптеген кемшіліктер (герметикалық үшін мұқабасына периметр бойынша компаундты құю) бар, өйткені кемшілігі, экологиялық ортаға байланысты саңылаулар көбейеді. Сондықтан, «Соңғы және қосқыш муфталарды монтаждау ережелері» шойын муфталарға сәйкес одан әрі алынбалы металл қосылыстар нысандарын және компаундпен құюды талап етеді.Бұрын айтылғандай, тамырдың буындары термопротезде дәнекерлеу арқылы немесе кептіру арқылы жасалады. Қалай болғанда да, қаданы оксидті пленкадан алып тастау керек.Алюминий үшін жеңтің бір жағында кем дегенде екі шегені болуы керек. Қаданың қимасының беріктігін және қалыңдығының (h) қалыңдығын қамтамасыз ету үшін қаданың қысылуын дәл орындау қажет. Қалыңдығын штангенциркульмен өлшеу керек (15.2-сурет).Корпустардың қосылуы - орнатудың талаптарына сай әртүрлі әдістермен жүзеге асырылатын өте маңызды технологиялық операция (15.3-сурет).Ұңғымаларды оқшаулау бастапқы материалмен жүзеге асырылады: кабельдік қағаз, ПВХ оқшаулағыш лента немесе өзіндік желім - ЛЭТСАР. Қадалардың бір-біріне тиіп кетпеуі үшін фарфор қыстырғыштарын орнату керек. Кіріктірмелі бөліктерді қадалармен қосылуға дейін кию керек. Бұл монтаждау кезінде кейбір қолайсыздықтар туғызады. P белгілерінің белгілері қадаға оқшаулау қолданылғаннан кейін орнатылады. Соңында муфталарды монтаждау кезінде олардың әртүрлілігін ескеру қажет. Орнату алаңына, кернеудің шамасына, жүктің мәніне, қоршаған ортаға және басқа да себептерге байланысты орнатудың әр түрлі құрылымы мен талаптары бар. Негізгі ақаулар пайдалану кезінде муфталардың соңында: шұңқырдағы жарықтар пайда болуы; оқшаулау белдеулерінің әлсіреуі; қадалар мен кеңестердің қосылу сапасын әлсірету; шұңқырдағы тесіктерден оқшаулаудың тозуы және т.б. Барлық жоғарыда көрсетілген ақаулар оңай жойылады. Сонымен қатар, бірдей орнату әдістері муфталарды орнату үшін қолданылады. 1000 В дейінгі кабельдер және 1000 В жоғары кабельдер үшін құрғақ аяқтау мерзімі аяқталады. Құрғақ тоқтату поливинилхлоридті оқшаулау таспа (сур. 15.4), резеңке қолғап немесе қызуға қарсы қолғап (сур. 15.5) пайдаланылады. Резеңкелерді пайдаланудың артықшылығы және қолғаптарды қысу - кабельді кесу үшін қабықтың арқасында ылғалдың енуіне жол жоқ. Қолғап астында ауаның көпіршіктері пайда болуына жол бермей, жылудан сығылатын қолғаптарды ортасынан шетіне дейін қыздыру керек. Соңында арматуралар мен муфталардың ерекшелігі - бұл қадалардың әртүрлі ұзындықтары болуы мүмкін, муфталар қапсырмамен емес, қысқышпен арнайы тірек құрылымына мықтап бекітілуі керек.Кабель тарамдарын ұштау кабель тарамдары мөлшерінен, тоқ жүктемесінен және тарам құрылғысынан тәуелді орындалады (бір сымды немесе көп сымды). 16 мм2тарамды тілген кезінде: бір сымды тарамдар үшін сақина, көп сымды тарамдар үшін қалайыланған сақина немесе пистондағы сақина орындалады. 16 мм2тарамды тілу үшін - түтікті (қысыммен тексеру) немесе құйылған (дәнекерлеу) ұштықтар.  Кернеуі 6 — 10 кВқұрғақ үй-жайлар үшін кең тараған шеткі бітеу эпоксидті бітеу пайдаланылады (15.6-сурет). Бұл үшін құю массасы ретінде эпоксидті шайыр пайдаланады. Мұндай бітеуді монтаждау кезіндекомпаунданы жақсы нығайту және муфтаны қажетсіз қимылдатпау керек. Эпоксидті муфта кабельдің жұмыс кернеуіне жақсы шыдайды, бірақ механикалық қозғалыс және шаң мен ылғалдың жинақтауы тарамдар арасындағы қысқа тұйықталуынан оның бұзылуынаәкелуі мүмкін.Кабельді бітеу түрін қолданады жылытылатын және жылытылмайтын, құрғақ және дымқыл үй-жайларда ауаның ылғалдылығы 95% - ға дейін кернеу кезінде 10 кВ дейін. Осы түрдің кабельдік бекітілімдері кернеуі 10 кВ дейін кезінде ауаның ылғалдылығы 95% - ға дейінжылытылатын және жылытылмайтын, құрғақ және дымқыл үй-жайлардақолданады. Кабельді тарқату үдерісінде оның қабықшаларына жерлендіруші өткізгішін жапсырады, содан кейін тарамдарға ұштықтар басылады. Ұштықтардың цилиндр бөлігін, қорғасын немесе алюминий қабықшасын және кабель тарамдарының жалаңаштанған телімдерін мұқият тазартады және ацетонға немесе жанармайға батырылған шүберекпен сүрте отырып, майсыздандырады. Ұштықтарцилиндрлік бөлігініңбүйір шеттеріне және тарамдардың жалаңаштанған телімдеріне компаунда жағылады. Ұштықтар шетжағы және тарамдық оқшаулау арасын кипер таспасынандеңгейлестіруші оралу салынады, оның әрбір қабықшасы компаундамен жабылады. Содан кейін тарамдық оқшаулауын, белдеулік оқшаулама сатысын және қорғаныс қауасын компаундамен да майлайды. Оның үстіне ені 15 ... 20 мм кипер таспасынан оралудың үш қабаты салынады, әрбір қабатына қайтадан мұқият компаунда жағылады. Бұл ретте таспаның бірінші қабатын белдеулік оқшауламаға ұштықтыңцилиндр телімінен бағытында салынады.15.6-сурет. Мақтадан істелген таспасы тарамында оралумен10 кВ дейін кабельдер үшін эпоксидті шеткі бітеулер:— әрбір бұранданың эпоксидті компаундамен майлап шығумен мақтадан істелген таспасымен оралуы;— эпоксидті компаундакорпусы; 3 — найрит резеңкеден түтікше; 4 — кабель қабықшасындағы кесік;5 — жабысқақ поливинилхлорид таспасынан оралу; 6 — жерлендіруші сымБелдеулік оқшауламада таспаны орау бағыты керісінше ауыстырады. Үшінші қабатты салған кезінде орау қабаты бірінші қабатты салған сияқты болады. Таспаның үшінші қабатымен белдеулік оқшауламаны және қорғаныс қабықшамен орайды. Бітеудің аса сенімді герметизациясы және оның сыртқы түрін компаундамен киперлі таспаны майлау кезінде жақсарту үшін жоғары тұтқырлық компаундасын қолдану ұсынылады. Мұндай компаунда тұтқырлығықоршаған ауаның температурасы 20 ... 25 °Сжәне 1 сағаттан соң температурасы8 ... 15 °С кезінде тығыздағышты қатайтқышпен араластырған соң 20 минуттан соң басталады. Кипер таспасын компаунданың үздіксіз қабатымен жабылуы қажет, өйткені компаундамен жабылмаған телімдердің бар болуы, бітеудің электрикалық төзімділігін төмендетуге және оның бітеулігі бұзылуына әкеп соғады.Ұштықтардың цилиндрлік бөлігіне салынған ораудың сыртынан шпагаттан бандаж орындайды. Бандаждың үстін компаунданың қабатымен жабады. Бітеудің түбіртегіне картоннан жасалған салмалы құйылмалы нысанын кигізеді, оның ішкі бетін орнату алдында трансформатор майымен жағады (кейіннен нысанын оңай алып тастау).Компаунда нысанын құю алдында мұқият араластырады және кабельдегі нысан ережелері дұрыстығын тексереді: кабель желілері оның шеттерінен бірдей қашықтықта болуы тиіс. Компаунданың температурасы 10 °С төмен емес нысанға құяды. Қоршаған температураның 8 °С бастап және жоғары кезінде құрамы қатаяды және нысаны құюдан бастап 1 тәуліктен соң алынып тасталуы мүмкін. Кабельді кернеу астына нысан алынғаннан кейін температурасы 5 °С жоғары 3 тәуліктен соң және температурасы 15 °С кезінде 6 тәуліктен соң қоюға болады. Нысанын алардың алдында дәнекерлеуші шамның жалынына аздап қыздыру жөн. Бұл ретте компаунда жанғыш материал болып табылатындығын есте ұстау қажет. Дымқыл үй-жайларда кернеуі 6 — 10 кВ кабельдер үшін болат сопақ құйғышта шеткі бітеу пайдаланылады (15.7-сурет).Ұқсас шеткі муфта конструкциясының ерекшелігі оның нысаны алынбайтын болып табылады, болат қақпағы бар және тарамдардың муфтадан шығу аймағындағы бітеулік фарфорлы төлкесімен орындалады. 15.7-сурет. Кернеуі 6 — 10 кВ кабельдер үшін болат сопақ құйғыштағы шеткі бітеу:1 — құйғыш; 2 — қақпақ; 3 — фарфорлы төлкесі; 4 — құйылмалы тесік; 5 — жерлендіргіш болат қапсырма; 6 — бұрандама; 7 — оқшаулау таспасын орау; 8 — жіңішке болаттан қамыт; 9 — жерлендіргіш сымы Сыртқы орнату үшін муфта корпусына бұрышындағы тарамдар шығуы бар шеткі муфталар қолданылады (15.8-сурет). Мұндай құрылым муфтаға ылғалдың тиюін болдырмайды. Құю үшін географиялық орналасуын есепке алумен битум негізінде компаунда пайдаланылады, яғни төменгі температурада және жоғары температурада жабысқақтық азаюы кезінде компаунда жарылуына жол бермейтін материалдарын қосумен. Діңгекті муфталарын монтаждау жерде жүргізеді және компаунда толық қатайған соң қоса құйылған соң тіреуде бекітеді.15.8-сурет. Үш тарамды кабель үшін шеткі діңгекті қорғасын муфта:1 — мастиканы құюға арналған тығын; 2 — қақпақ; 3 — қорғасын корпусы; 4 — фарфорлы өтпелі ажыратқыш; 5 — біріктіретін білік; 6 — корпус фланеці; 7 — толтыру; 8 — алюминий немесе мыс ұштықКАБЕЛЬДІҢ БҰРЫШТЫ ЖАМЫЛҒЫСЫ БҮТІНДІГІН ҚАЛПЫНА КЕЛТІРУЖерге салынған кабель желілері электролиттік және электрохимиялық коррозияға ұшырайды. Электрохимиялық коррозия топырақ басқыншылығын туғызады. Электролиттік коррозия «жылжымалы» тоқпен туғызылған. Егер телімнің жанында тоқ жүретін металл қабықтағы кабельдер орналасқан жағдайында, онда «жылжымалы» тоқтың бір бөлігі айырылып қалуы мүмкін және параллель салынған жолсерігі бойынша кабель қабығы бойынша өтеді. Бұл ретте, рельстер мен қабығы — электродтар, ал ерітілген тұздар және қышқылдармен жер телімінің ылғалды аймағы — электролит (катодты аймақ). Рельстердің әлеуеті кабель қабығынығ әлеуетінен жоғары. Қабық қарқынды бұзылуы үшін, потенциалдар айырымы AU= 0,1 ... 0,2 В болуы жеткілікті, ал жерге қабықтан өткен ток тығыздығы — 15 мА/м2, , ол кабель үшін қауіпті болып саналады. Сыртқы әсерден қорғау әр түрлі тәсілдері бар:дренаж - металл бөгеттерді орнату арқылы кабель қабығында оң әлеуетін төмендету (олардың көмегімен жылжымалы токтар кабель қабықтарынан тікелей рельстерге бөлінеді);катодты поляризацияны қолдану, яғни тұрақты ток бөгде дереккөзінен теріс әлеуеттен кабель қабықшасына беруге арналған;оқшаулағыш кәрізде кабельдер төсеу (блоктар, коллекторлар);кабельдерді коррозияға қарсы жабынын қолдану;жылжымалы тоқты жүйелі түрде өлшеу және фаза ілмегі қабығының кедергісінің мөлшері — нөл;жер сынамасын талдауға алу.Кабельдердің металдан жасалған қабықшасы механикалық бүлінуден кабель қорғау рөлін ғана орындамайды, бірақ табиғи жерге қосу ретінде пайдаланылады. Сондықтан олардың жай-күйін үнемі қадағалап отыру керек. Металл қабығы бұзылуын анықтау оның кедергісінің фаза ілмегі бойынша өлшеуге болады – нөл. Бұл әдістеме қуат беретін трансформатордың жерге мықты қосылған бейтарап нүктесімен кернеуі 1 000 В дейін электр орнатқыштарда бір фазалы қысқа тұйықталу туындаған кезде, электр қауіпсіздігі, өрт қауіпсіздігі қамтамасыз ету мақсатында қорғаныш аппаратурасын (сақтандырғыштар, автоматты ажыратқыштар) іске қосу тексеру және таңдау үшін қажет.Егер өлшеу кабельдің металл қабығының қарсылық жайының қанағаттанарлықсыз нәтижесін көрсеткен жағдайында, онда кабель желісі телімдерін бақылау ашу керек. Металл қабығының күшті коррозиясы анықталған кезде болат сымнан бандажын тұтас бронь шетіне салып, кабель тоттан тазартылады. Тұтас бронь шетінің бетін және герметикалық қабығы майсыздандырады, бронь шеті қалайыланады және бронь шеті мен герметикалық қабыққа мыс жалаңаш жолсерігін жапсырады. Барлық қалпына келтірілген телімге асфальт лак жағылады, қаппен оралады. Оны болат сым көмегімен бекітеді және екі-үш қабатпен жылытылған битуммен жабады. Битум қатайған соң кабельді траншеяға төсейді және топырақ төгіледі. КАБЕЛЬДЕРДІ СЫНАУ ЖӘНЕ ФАЗАЛАУМонтаждау және жөндеуден кейін кабельдік желіні тарамдар бүтіндігіне, тарамдарды оқшаулау қарсылығына, жоғары кернеумен кабельді оқшаулаудың беріктігіне және фазалардың сәйкестігіне сыналады. Кабель тарамдарының бүтіндігін мегомметрмен 1 000 — 2 500 В кернеуге, ал аккумулятордан қоректенуін алатын қыздыру шамдары (қалта) көмегімен қондырғыларда 380 В тексереді. Қалтаны пайдаланған кезде бір соңында барлық кабель желілерін бір-бірімен біріктіру керек, ал басқа соңына кезекпен екі тарамға тие отырып, өлшеуді жүргізу. Егер шам жанса, онда тарамдар бүтін, егер жанбаса, үзілген тарамды іздстіреді. Кабель тарамының ом кедергісі шамасын көрсететін, мегомметр пайдалану кезінде, егер аспап шексіздік көрсеткен жағдайында, онда үзілгендігін білдіреді. Тарамдар арасындағы көрсеткіштер айырмасы бар болуы қосылу орындарында үлкен өтпелі кедергі үшін кабель желісі симметрия еместігіне көрсетуі мүмкін (кабель ұштарында немесе біріктіргіш муфтада). Сондықтан бұл сынақты өткізгенде кабель тарамдарын аспапқа қосылу орындарын мұқият тазалау керек. Кез келген кернеу кабель тарамының оқшаулау кедергісін өлшеу сондай-ақ мегомметр көмегімен жүзеге асырылады. Бұл ретте барлық тарамдардың сондай-ақ әрбір тарам және жер өзара оқшаулауын тексереді. Кернеуі 1 000 В дейін кабель тарамдарын жоғары кернеумен сынау міндетті емес болып табылады, ал 1 000 В жоғары кабельдер үшін бұл қажет. Сынақ мақсаты — орындалған монтаждау немесе жөндеу-қалпына келтіру жұмыстарының сапасына көз жеткізу және кабель желісін пайдалану мүмкіндігі. Кезекті және кезектен тыс сынақтар КЖ жанындағы жер жұмыстарын жүргізілгеннен кейін, топырақ және т. б шайылып кеткен соң өткізіледі. КЖ пайдалануда тұрақты токпен профилактикалық сынақтар ұшырайды, өйткені айнымалы токпен сынау үшін сынақ қондырғыларының жоғары қуаты талап етіледі. Сынау мақсаты — кабельдің істен шыққан авариялық шығуын алдын ала, оқшаулаудың тесуге дейін әлсіз орындарын жеткізу. Сынау кезінде КЖ ажыратылады және жерге қосылады, кабель тарамдары кезекпен жерден босатады, түзеткіш орнатуға қосылады, сынау кернеуін береді, нәтижесін кабель желісі паспортына және сынақ хаттамасына жазады. Сынақ нәтижесі қанағаттанарлық болып саналады болды, егер оқшаулауды тоқтату немесе жабу болмаса, микроамперметр (ұлғайту) және вольтметр (төмендету) тілдерінің күрт "дүмпулері" болмаса, түтін, иіс және күйік болмаса, разрядтар бітпесе, жергілікті жылулар болмаса. Егер кабель жөнделген болса, онда токтың ағылуы алдымен кабель сыйымдылығы зарядының есебінен күрт өседі, содан кейін тез құлайды. Токтың шамасы нормасы 6 — 10 кВ кабельдерде нормасы 500 мкА деп саналады, 20 — 35 кВ — 800 мкА. Егер кабель ақаулары бар болса, онда ток баяу ағып басылып келеді немесе керісінше өседі.Фазалау былай жүргізіледі: кабельді параллельдік жұмысқа қосу алдында, монтаждау және жөндеуден кейін. Егер кабель ұштарының біреуіне қандай да бір тарам А-фазасына қосылса, онда басқа соңында ол сол фазаға қосылуы қажет, және т. б. Іс жүзінде фазалаудың әр түрлі әдістері пайдаланады: телефон тұтқасы көмегімен тексеру (қорек дереккөзі — аккумулятор батареясы), мегомметр көмегімен тексере, вольтметр арқылы тексеру (жұмыс кернеуінде).Жұмысқа қосар алдында алдын-ала сыңғырлатудан кейін (жұмыс кернеусіз) кабель желісі кернеуде фазаланады. Бұл ретте вольтметр түрту арқылы пайдаланылады (15.9-сурет), кернеу трансформаторы арқылы қосылған (желісінде 1 000 В жоғары). Егер бір аттас фазалар арасында потенциалдар айырмасы болмаса (AU= 0), ал әр түрлі аттас арасында кернеуі бар және шамамен бірдей мәнге тең, онда мұндай кабельді жұмысқа қосуға болады. 15.9-сурет. Төменгі кернеудегі күш кабельдерін фазалау жүйесі Индукциялық фаза көрсеткішін пайдалану кезінде фазалардың кезектесу реттілігі тексеріледі. Егер тексерілетін фаза таңбаланған фаза көрсеткішіне сәйкес келсе, онда диск оң жаққа айналатын болады (тіл бағытымен). Бұл фазалардың тура кезектесу реттілігі: А, В, С. Егер тексерілетін фаза таңбаланған фаза көрсеткішіне сәйкес келмесе, онда диск сол жаққа айналатын болады (тіл бағытына қарсы). Бұл фазалардың кері кезектесу реттілігі: С, В, А. Аспап 50 бастап 500 В дейін кернеуге есептелген және 3 ... 5 с аспайтын жұмыс жасауы қажет. КЖ БҰЗЫЛУЛАР ТҮРЛЕРІКабель желілерін жөндеу айрықша ерекшелігі, жөндеу электр цехында орындалмайды, ал тікелей зақым пайда болған орнында болып табылады (ТҚ-да, басқару қалқанында, кәсіпорын аумағында, кабель трассасында және т. б.).Кабельдің зақымдануы тұтынушылардың үлкен санын электрмен жабдықтауда үзілісін тудырады, ал кейде толығымен кәсіпорын жұмысын тоқтатады.Бұл мән-жайлар жақсы жұмыс орнын дайындау кезінде, кез келген ауа райы жағдайларында және өте қысқа мерзімде кабельдерді жөндеу бойынша жұмыстардың орындалуын талап етеді. Кабель желістерінде келесі зақымдану түрлері туындауы мүмкін: зауыт, көлік, сақтау, монтаждау, пайдалану.Зауыттық зақымдануы кабельдерді дайындау кезінде жіберілуі мүмкін, оларды сынақтау кезінде байқалмаған ақаулар (әркелкі оқшаулау жағу).Кейіннен пайдалану үдерісінде бұл жерде бірқатар себептерінен: қызып кету, керу және т. б. оқшаулаудың жылдам тозуына әкелуі мүмкін. Тасымалдау және сақтау кезінде зақымдану — бұл майысқан, тесік жерлер, кабель майының ағуы, қорғаныс қабатының шытынауы немесе кабельдің тұмшаланған қабықшасы және т. б. Монтаж зақымдануы толығымен монтаждау немесе кабель бүтіндігін қалпына келтіру бойынша жұмыстарын орындағандардың біліктілігінен тәуелді. Мұндай зақымдануға:муфта мойнының нашар герметизациясы;біріктіргіш гильзаларын жаман дәнекерлеу;муфтаға толық емес немесе тым жылдам құю;ыстық герметикасын құю;монтаждау үдерісінде ылғалдылыққа тексерілмеген, шикі қағаз оқшаулау пайдалану;кабель бұрылысында тік бұралу;кабельді айналдыру, майысқан, соққы, тесік жерлер және т.б. жатады. Пайдалану зақымдану кабель желісін пайдалану үдерісінде әр түрлі себептер бойынша пайда болады. Соның салдарынан отырып қалған топырақтан кабель муфталарында алшақтық, кабель немесе кабельдік муфтадан массасының ағуы, муфтаға немесе қабығының астына ылғалдың түсуі, химиялық немесе электролиттік әрекеттерден қорғаныс қабықшасының коррозиясы, температурасының көтерілуінен (қайта тиеу) немесе жылу бөгде дереккөзден және басқалар кабельді оқшаулаудың бүлінуі туындайды. Кабель желісінде зақымдалудың қандай түрлері пайда болғанда, зақымдалу сипаты қорытуға болады: жерге қосумен немесе жерге тұйықтау бір, екі немесе үш фазаның оқшаулау сынамамен; жерге қосумен немесе жерге тұйықтау бір, екі немесе үш фазаның үзілуі. Бүлінген сипатын анықтау үшін аспаптар пайдаланады (мегомметр, омметр, төмен кернеудің қысқа телімдер үшін тексергіш, кедергі көпірлері, амперметрлер, шағын вольтметрлер), кабель фазаларының тізбегін немесе тарам оқшаулау кедергісін болуы анықтауға қабілетті. КАБЕЛЬ ЖЕЛІЛЕРІ БҮЛІНУ ОРЫНДАРЫН АНЫҚТАУ ӘДІСТЕРІ ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ МӘЛІМЕТТЕРКүштік кабель желілерін бүлінген жерін анықтау әдістері екі топқа бөлінуі мүмкін: жерден қашықтығы өлшеу орнына дейін зақымдануы анықтауға мүмкіндік беретін салыстырмалы әдістері және зақымдануы трассада орнын көрсету мүмкіндік беретін абсолюттік әдістері. Әдетте зақымданған жерді тез анықтау үшін салыстырмалы әдістер бірі пайдаланылады, содан кейін абсолюттік әдісі көмегімен трассадағы орны анықталады.Салыстырмалы әдістердің неғұрлым тарағаны импульстік, тербелу разряды, ілмектік және сыйымдылық. Абсолюттік – индукциялық және акустикалық.Импульстік әдіс электрикалық импульсті бүлінген сызыққа беруге және осы импульсті беру кезіндегі арасындағы уақыт ұзақтығына және көрсетілген импульстің келіп түсуіне негізделген. Бұл ретте бүліну орнына дейін қашықтық келесі өрнектен анықталадыƖ= 0,5 tHv, (15.1)мұндағы l— бүліну орнына дейін қашықтық, м; tH— импульстің сызық бойынша өту уақыты (бару және қайту), с; v— импульс таралу жылдамдығы, м/с.Өлшемдер аспаптармен – кабель сызықтары бүлінуін іздестірушілермен өлшенеді. Импульсті кабельге беру үдерісі аспаптың экранында көрсетіледі. Көрсетілген импульстың қарама-қарсылығы көрсету орнындағы толқындық кедергіні өлшеу сипатын көрсетеді. Жоғары қарай лақтыру толқындық кедергінің (үзіп тастау) жоғарлауына сәйкес келеді, төмен қарай лақтыру - толқындық кедергінің төмендеуіне (қысқа тұйықталу). Көбінесе импульстық әдіспен 200 Омнан аспайтын көшу кедергісімен оқшаулау тауып алу мүмкін. Осы әдістің басымдылығы оны оқшаулау бұзылған кезінде, сондай үзіп тастау кезінде пайдалануға болады (жерге қосумен немесе жерге тұйықтау). Кемістігі: әдіс қымбат тұрады, жауапты сызықтарда пайдаланады.Тербелу разряды әдісі кабельді оқшаулау профилактикалық сынақтар кезінде пайдалану үдерісінде жиірек қолданады және келесі ережеге негізделген. Егер түзету орнатқыштан бүлінген кабель тарамын ақау орнындағы тесік жерін кернеуге дейін зарядтаса, онда тесік орны кезіндегі разрядтың сөну тербелуі сипаты болады және тербелу кезеңінің (кезең жартысы) уақыты бойынша бүліну орнына дейінгі қашықтықты келесі өрнектен анықтауға болады, м,Ɩ= 40Т, (15.2)мұндағы Т— тербелу кезеңі, мкс, сынақ орнатқышына орнатылған секунда өлшеуіші бойынша анықталады.Бұл әдіс бүлінген оқшаулаумен кабель сынағы кезінде бір уақытта пайдаланады, бірден бүліну орны тіркеледі. Бүлінген кабель тарамының үзілген жері болмаған және кабельде тағы бір бүлінбеген тарам бар болған жағдайларында, өлшемді көпір ережесіне негізделген, ілмектік әдіспен бүліну орнына дейін қашықтық анықтауға болады.Ілмектік әдіс сызбасы 15.10-суретте көрсетілген. Өлшем қателігін азайту үшін неғұрлым үлкен кесу (В) тосқауыл алу және мұқият оны қосу байланысын тазарту керек. Көпір диагоналі біреуіне PG гальванометрін, екіншісіне GB батареясын қосады. Бүліну орнына дейін қашықтық келесі өрнектен анықталады, м, (15.3)мұндағы Lx — кабель ұзындығы, м; R1 жәнеR2— өлшемді көпірдің тепе-теңдігі кезінде иіндер (гальванометрдің нөлдік көрсеткіші кезінде), Ом.Сыйымдылық әдісі ауыспалы ток пайдалана отырып, жерге қосумен немесе жерге тұйықтау бір, екі, және үш тарам үзілу кезінде негізінен қолданады. Кабель сыйымдылығын ауыспалы, сондай-ақ тұрақты токта да өлшейді. Көпір иіндері реттелетін кедергілермен R1, R2, өлшемді тарам сыйымдылығымен және реттелетін кедергімен R3 эталондық сыйымдылықпен пайда болады.Көпір бір диагоналіне дыбыс жиілік кернеулігі әкелінеді (әдетте 1 000 Гц), екінші диагональге телефон немес сызықты индикатормен ауыспалы токтың үлкейткіші қосылады. Кедергілері R1, R2, R3 және сыйымдылық С1 реттей отырып, азынша естілуге (индикатор сызығының азынша ауытқуына) қол жеткізеді, бұл көпір иіндері тепе-теңдігіне сәйкес келеді. Деректер алынған соң пропорция құралады: Бұдан (15.4) Бұдан (15.5) Тексеру: (15.6) Сыйымдылық өлшеу үшін тұрақты ток әдісі кабель тарамы таза үзілу кезінде ғана қолдану мүмкін, үзілу орнындағы ауысу кедергісі 20 МОм және одан көп құраған кезінде. Индукциялық әдіс дыбыс жиілік тоғы өткізілетін, кабель үстінде магнит өрісін ұстап алу ережесіне негізделген. Бұл әдісті бүліну орнындағы кабель тарамдары арасындағы аз ауысу кедергісін ^пер< 10 Ом алу болатын барлық жағдайларында қолданады. Кабель бойынша индукциялық әдісін қолдану кезінде дыбыс жиілігі генераторынан (800 ... 1 200 Гц) ток өткізіледі. Кабель айналысында магнит өрісі пайда болады, оның мәні кабельдегі ток мәнімен бірдей. Кабель үстінде жер бетінде күшейткіш қабылдап алу шегі мен телефон көмегімен дыбыс тыңдауға болады, бұл кабель бойынша ток өту жолы бойынша таратылады. Индукциялық әдіспен кабель бүліну орны, кабель трассасы, муфталар трассада орналасу орны және кабель салыну тереңдігі анықталады. Тарамдар арасындағы тұйықталу кезінде кабель бүліну орнын келесі түрмен тауып алады. Дыбыс жиілігі генераторынан екі бүлінген кабель тарамдарына ток 5 ... 25 А беріледі. Трасса бойынша шегі, күшейткіші және телефоны бар оператор тураланған шегі мен күшейтілген ЭҚК телефондағы сипатты дыбысын ұстай отырып өтеді. Бұл дыбыс бүліну орнына дейін барлық кабель телімінде естіледі. Бір тарамнан екінші тарамға ток ауысу бүліну орны үстінде магнит өрісі күшейеді, телефондағы дыбыс айтарлықтай өседі, содан кейін бүліну орны артынан 0,5 ... 1 м қашықтықта басылады. Кейбір телімдерде нашар естушілік кабель тарамдарын дұрыс емес бұрау, бұның жату үлкен тереңдігі немесе темір құбырларын экрандау нәтижесі болуы мүмкін. Сондықтан шеткі әсеріне аса назар бөлу қажет. Егер дыбыс баяу тоқтатылса немесе білінбейтін күшейтуден үзілсе, онда кабель үлкен тереңдікте жатыр және темір құбырына салынған. Егер дыбыс күшейтілсе, онда шегі бүліну орны үстінде орналасқан.Бүліну орнындағы акустикалық әдісі кезінде күшті электрлік разрядын және сезімтал қабылдап алу құрал көмегімен жер үстіндегі дыбыс ауытқуларын тіркелуін естуге болады. Бүліну орнында разрядтар жасау үшін электр энергиясы алдын ала конденсаторларда немесе түзету орнатқыштан зарядтау арқылы кабель өзінің тарамдар сыйымдылығы жинақталады. Тесік орны кернеуге жеткен кезіндегі жинақталған энергия разряд кезінде өте қысқа уақытта шығындалады, және бүліну орнында күшті соққы болады, бұны басты телефондарына шығу арқылы күшейткіш көмегімен жер бетінен тыңдауға болады. Кабель сызығы бүліну сипатынан тәуелді өлшеудің тиісті сызбасы жиналады. Мысалы, ауысу кедергісімен 40 Ом және одан жоғары тұйықталу кезінде импульс генераторы ретінде түзету орнатқышы, сыйымдылығы 1 ... 2 мкФ(немесе бүлінбеген кабель тарамдары)конденсатор және жалынды аралық пайдаланады. Ағытылған тесік орнымен бүліну кезінде кабельге кернеу тікелей түзету орнатқыштан беріледі. КЖ ЖӨНДЕУ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ТЕХНИКА ТАЛАПТАРЫКабельдер жөндеу кезіндегі қызметкер қауіпсіздігін қамтамасыз ету маңызды талабы – наряд бойынша жұмысты орындау және екі адамнан кем болмауы.Жұмыс орнын дайындаған кезінде жөндеу жұмыстары өндірісінің толық қауіпсіздігін қамтамасыз ету қажет. Жұмыс орнына қажетті құрал-сайман, аспаптар, механизм, керекті жарақтар мен материалдар жеткізіледі. Жөндеу жұмыстарын қауіпсіз орындау үшін барлық ұйымдастыру және техникалық іс-шаралары міндетті орындалады: кабельді өшіру, кернеу жоқ болуын тексеру, жерге қосу салыну, плакат ілу «Қоспаңыз — адамдар жұмыс жасап жатыр» (бұлардың саны желіде жасап жатқан бригадалар санына тең болуы қажет), жұмыс басшысынан нұсқаулық алу.Егер топырақ ашылған соң траншеяда өткізілген бірнеше кабельдер бар болуы жағдайында, онда қай кабель одан әрі жөндеуге жатқызылатындығын біліп алу қажет. Бұл операция кабельдегі кернеудің жоқ болуы мүмкіндігін береді, бұл кабельді тесу арқылы орнатылады. Бұл тәуекелмен байланысты аса қауіпті жұмыстардың бірі. Сондықтан бұл жұмыс арнайы оқытылған және ІV кем емес (жұмыс өндірушісі) қауіпсіздік техникасы бойынша тобы бар электр монтерге – жөндеушіге және жауапты басшы (жұмысқа жіберуші) қадағалаумен тапсырылады. Қарнақтан басқа қорғаны құралдары сияқты, қорғаныс көзілдірігін, сынақталған диэлектрикалық қолғабын, резеңке аяқ киімін, резеңке кілемін немесе оқшаулау тіреуішін қолдану қажет. Егер кабель бүліну нәтижесінде барлық ток өткізетін тарамдар ашық болған жағдайында, кернеудің жоқ болуын кабельді теспей тікелей кернеу көрсеткішімен тексеруге болады. Кабель құрылғыларында (коллектор, туннел, канал және т.б.) жұмыс жасау кезінде, сондай-ақ кабель трассасын қазу бойынша жер жұмыстары кезінде бұл жерлерде газ жиналуы мүмкін. Сондықтан жұмыс басталғанға дейін, арнайы аспап қолдана отырып, газ демалу үшін зиянды болмауын орнатады. Бұлар пайда болу кезінде газ жоқ болмайынша жұмыскерлер жұмысқа жіберілмейді.Күштік кабель сынағы кезінде жоғары кернеудегі тұрақты токпен кенотрондық орнатудан бұны бөгеттеу қажет және сынақ басталғанға дейін адамдар жұмыс орнынан алып тастау. Қосудың алдында сынақ орнату жерге қосады. Кабель қосу және сынау оқшаулау негізде тұрып, диэлектрикалық қолғап кию керек. Тұрақты токпен кабель сынау аяқталған соң барлық кабель тарамдары шектелген оқшаулау арқыды жиналған электр разрядынан босатылады, бұл мақсат үшін кенотрондық орнату қарастырылған. Кабель муфталарын дайындаған кезінде кернеуі 12 В аспайтын орнын ауыстыратын шамдар пайдаланады. Егер жұмыстар көшеде өткізілсе, онда жыл мезгілінен тәуелсіз топырақты ашқан соң плащ-шатырын орнату қажет. Барлық құрал-саймандар және керекті жарақтар жөнделген және таза болуы қажет. Жөнделген дәнекерлейтін шам, газ жанарғысы және бұларды жеткілікті жанармаймен қамтамасыз ету аса назар аударған жөн. Кабель сынағы кезінде қойылатын ерекше талаптар:өлшенетін объектіде кернеудің жоқ болуына көз жеткізбей, өлшеуге кіріспеу;электродтар толтыру кезінде өлшеуді өткізу ауданынад кабель желісі өткізу сызбасымен алдын ала танысу;өлшеуіштің қорғаныс құрылғысы болуы қажет, бұны жерге қосу немесе жерге тұйықтау ақаулығы бар болу кезінде өшіретін.БАҚЫЛАУ СҰРАҚТАРЫҚандай факторлар біріктіру және шеткі муфтасы түрін таңдап алуға әсерін тигізеді?Неге кабель құрышты жамылғысы тұтастығын ұстау қажет?Қандай жөндеу соң және кабель желілерін пайдалану үдерісінде кабель сынағы өткізіледі?Қандай әдістер кабель желісі бүліну орнын анықтау үшін пайдаланады?Қандай жөндеу жұмыстары және кабель желілері сынағы кезінде қауіпсіздік техникасы шаралары қолданылады?Әдебиеттер тізімі Акимова Н. А.Монтаж, техникалық пайдалану мен электрикалық және электромеханикалық жабдықты жөндеу / Н. А. Акимова, Н. Ф. Коте- ленец, Н. И. Сентирюхи. — М. : Мастерство, 2001.Алякринский И. П. Электр машиналарын және трансформаторлар кептіру / И. П. Алякринский, С. А. Мандрыкин. — М. : Высш. шк., 1984.Анурьев В. И.Машина құрылысшының анықтамалығы. В 3 т. Т. 3 / В. И. Анурьев. — 7-е изд., перераб. и доп. — М. : Машиностроение, 1982.Атабеков В. Б.Трансформаторлар және электр машиналарын жөндеу / В. Б. Атабеков. — М. : Высш. шк., 1985.Афанасьев Н. А. Өнеркәсіп кәсіпорындарының электр шаруашылық жабдығын жөндеу және техникалық қызмет көрсету жүйесі / Н. А. Афанасьев, М. А. Юсипов. — М. : Энергоатомиздат, 1989.Волынская Е. В.Денсаулықтың тазалық негізі: метод. пособие / Е. В. Волынская. — Липецк : Изд-во ЛГПИ, 2000.Гемке Р. Г. Электр машиналарының ақаулықтары / Р. Г. Гемке. — М. : Энергоатомиздат, 1989.Девисилов В. А. Еңбекті электр орнатқышта қорғау / В. А. Девиси- лов. — М. : Форум-Инфра-М, 2006.Иванов М. Н.Машина саймандары / М. Н. Иванов. — М. : Высш. шк., 2000.Коротков Г. С.Жабдықты жөндеу және бөлу құрылғысы аппаратурасын жөндеу / Г. С. Коротков, М. Я. Членов. — М. : Высш. шк., 1990.Мусаэлян Э. С.Электр стансаларын және кіші стансаларын жөнге келтіру және сынақтан өткізу / Э. С. Мусаэлян. — М. : Энергоатомиздат, 1986.Очакова А. И.Ғылыми ұйым және кәсіпорындарда еңбекті нормалау: учебник / А. И. Очакова. — М. : Радио и связь, 1998.Сибикин Ю. Д.Техникалық қызмет көрсету, өнеркәсіп кәсіпорындар электр жабдығын және желілерін жөндеу / Ю. Д. Сибикин, М. Ю. Сиби- кин. — М. : ПрофОбрИздат, 2001.Смирнов Е.Л.ЕҒҰ бойынша анықтамалық көмекші / Е. Л. Смирнов. — 3-е изд., доп. и перераб. — М. : Экономика, 2001.Электр желілерін жөндеу және техникалық қызмет көрсету бойынша анықтамалық / под ред. М. Е. Антипова, И. Е. Бандулова. — М., 1996.Еңбек қорғау бойынша салалар арасындағы қағидалар (электр орнатқышын пайдалану кезінде қауіпсіздік техникасы). — М. : Изд-во НЦ ЭНАС, 2003.Электр жабдығы көлемі және нормалары : РД 34.45-51.30097. — 6-е изд. — М. : ЭНАС, 1998.Құрал-сайман мен керекті жарақпен жұмыс жасау кезіндегі қауіпсіздік қағидалары. — М. : СПО ОРГРЭС, 1993.Релелік қорғаныс құралдарына, электр автоматикасына, қашықтан басқару және электр стансалары мен кіші стансаларының сигнал беру жүйесіне техникалық қызмет көрсету қағидалары 110 — 750 кВ : РД 34.35.617-89. — М. : СПО Союзте- хэнерго, 1989.Ресей Федерациясы электр стансалары мен желілерін техникалық пайдалану қағидалары : РД 34.20.501-95. — 15-е изд., перераб. и доп. — М. : СПО ОРГРЭС, 1996.Электр орнатқышын орнату қағидасы / Минтопэнерго РФ. — 7-е изд., перераб. и доп. — М. : Главгосэнергонадзор, 2002.Экологиялық, технологиялық және атомдық қадағалау бойынша Федералдық қызметін басқару құжаттары «Жүк көтеретін машиналармен жұмыс өндірісінің және жүк салатын-жүк көтеретін жұмыстар технологиялық картасы жобасын әзірлеу тәртібі туралы әдістемелік ұсынымдар» РД-11- 06-2007 (Экологиялық, технологиялық және атомдық қадағалау бойынша Федералдық қызметтің 2007 ж. 10 мамырдағы № 317 бұйрығымен бек.). МазмұныЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ ТЕХНОЛОГИЯСЫ. ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ҰЙЫМДАСТЫРУ. Электр құрастыру жұмыстарын ұйымдастыру тәртібі Электр құрастыру жұмыстарын индустрияландыруЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ МАТЕРИАЛДАРЫ, БӨЛШЕКТЕР МЕН БҰЙЫМДАР ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУШЫНЫҢ МЕХАНИЗМДЕРІ, ҚҰРАЛ-САЙМАНДАРЫ МЕН ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫСЫМДАР МЕН КАБЕЛЬДЕРДІҢ ТАРАМДАРЫН ҰШТАУ ҚАҒИДАЛАРЫ СЫМДАР МЕН КАБЕЛДЕРДІҢ ТАРАМДАРЫН ПРЕСТЕУ ӘДІСТЕРІ ЖЕКЕЛЕГЕН ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ЖҮРГІЗУ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ТЕХНИКАСЫНЫҢ ТАЛАПТАРЫЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫНА ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ МЕН ЖӨНДЕУДІ ҰЙЫМДАСТЫРУКӘСІПОРЫН ҚҰРЫЛЫМЫ ЖӘНЕ ЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫНА ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ҚЫЗМЕТІЖӨНДЕУ ТҮРЛЕРІ, КӨЛЕМІ, МІНДЕТІ ЖӘНЕ МЕРЗІМДІЛІГІ КӘСІПОРЫННЫҢ ЖӨНДЕУ БАЗАСЫНЫҢ ҚҰРЫЛЫМЫ МЕН ЖАБДЫҚТАРЫ ЖӨНДЕУ ЖҰМЫСТАРЫНЫҢ ҚҰЖАТТАМАСЫ ЖӨНДЕУДЕ ЭЛЕКТР ЖАБДЫҒЫНЫҢ ТҰРЫП ҚАЛУ НОРМАСЫ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУДІҢ ЕҢБЕК СЫЙЫМДЫЛЫҒЫ НОРМАСЫ СЛЕСАРЛЫҚ-ҚҰРАСТЫРУ ЖӘНЕ ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ КЕЗІНДЕ ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУ САНИТАРЛЫҚ ҚАДАҒАЛАУ, ОНЫҢ МІНДЕТІ ЖӘНЕ ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУДАҒЫ ОНЫҢ РӨЛІ ЖҰМЫС ОРНЫН ҰЙЫМДАСТЫРУҒА ТАЛАПТАР АДАМ АҒЗАСЫНА ЭЛЕКТР ТОҒЫНЫҢ ӘСЕРІЭЛЕКТР ТОҒЫНЫҢ СОҒУ САЛДАРЫНА ӘСЕР ЕТЕТІН ФАКТОРЛАР ЭЛЕКТР ТОҒЫМЕН ЗАҚЫМДАУДАН ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРДЫ ҚОРҒАУ ШАРАЛАРЫ ЭЛЕКТР ОҚШАУЛАУ ҚОРҒАУ ҚҰРАЛДАРЫН ЖІКТЕУ 4.7. ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРҒА ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕ ӨРТ ҚАУІПСІЗДІГІНЕ ҚОЙЫЛАТЫН ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРЗАРДАП ШЕГУШІГЕ АЛҒАШҚЫ ДӘРІГЕРГЕ ДЕЙІНГІ КӨМЕК КӨРСЕТУТАКЕЛАЖ ЖҰМЫСТАРЫНЫҢ НЕГІЗІТАКЕЛАЖ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ КЕЗІНДЕ МЕМКЕН ҚАДАҒАЛАУ ТАЛАПТАРЫКӨТЕРГІШ-КӨЛІК ЖӘНЕ ТАКЕЛАЖДЫҚ ЖҰМЫСТАР ҮШІН МЕХАНИЗМДЕР МЕН ҚҰРЫЛҒЫЛАР ЖҮК ҰСТАЙТЫН ҚҰРЫЛҒЫЛАР ҚҰРЫЛЫМЫ ЖӘНЕ ОЛАРҒА ҚОЙЫЛАТЫН ТАЛАПТАР ЖҮКТЕРДІ МАТАП-ІЛМЕКТЕУ СХЕМАСЫЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫН ҚҰРАСТЫРУ КЕЗІНДЕГІ ТАКЕЛАЖДЫҚ ЖҰМЫСТАРЖҮКТЕРДІ КӨТЕРУ ЖӘНЕ ТАСЫМАЛДАУ КЕЗІНДЕГІ КОМАНДАЛАР ЖӘНЕ БЕЛГІЛЕР ЦЕХТЫҚ ЖАРЫҚ БЕРУДІҢ ЭЛЕКТРЛІ ЖЕЛІЛЕРІ ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ МӘЛІМЕТ СЫМДАР МЕН КӘБІЛДЕРЖАРЫҚТЫҢ ЭЛЕКТР КӨЗДЕРІЖАРЫҚ БЕРУ СЫЗБАСЫҚыздыру шамын қосу сызбасы ЖАРЫҚ БЕРУШІ ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРЫН МОНТАЖДАУҒА ҚОЙЫЛАТЫН ЭОҚ ТАЛАПТАРЫ ШАМДАЛДАРДЫ, ҚАЛҚАНДАРДЫ, КІШІ ҚАЛҚАНДАРДЫ ЖӘНЕ ТАРАТУ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН МОНТАЖДАУ ТЕХНОЛОГИЯСЫ ЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫ МОНТАЖДАУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУ ЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫ МОНТАЖДАУҒА ЭҚЕ ТАЛАПТАРЫЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫҢ АҚАУЛЫҒЫН ТАЛДАУ Өлшеу құралдарын тиімді қолдану маңызды шамада олардың сенімділігінен байланысты, яғни қабілеттілігі пайдаланудың барлық кезеңі аралығында қалыпты жұмыс жасайды. Техникалық құралдардыңтоқтап қалуы тым қауіпті апаттарға әкелуі мүмкін. Электр күшін өлшейтін аспаптар сенімділігі істен шықпау, жөндеуге жарамдылық, сақталғыштық және төзімділік сияқты қасиеттермен көрінеді. 10.3.ЭЛЕКТР ӨЛШЕУ АСПАПТАРЫН ТЕКСЕРУКОЛЛЕКТОРДЫҢ, ТҮЙІСПЕЛІ САҚИНАЛАР МЕН ШӨТКЕЛЕРДІҢ ЖАҒДАЙЫН БАҚЫЛАУ ЭЛЕКТРЛІ МАШИНАЛАРДЫ КҮРДЕЛІ ЖӨНДЕУ Электрлі машиналар ақаулары ЭЛЕКТР МАШИНАЛАРЫН КЕПТІРУ ЭЛЕКТРЛІ МАШИНАЛАРДЫҢ РОТОРЛАРЫ МЕН ЗӘКІРЛЕРІН ТЕҢЕСТІРУ ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ МӘЛІМЕТТЕР ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕГІ ЖӘНЕ ЭЛЕКТРЛІК МАШИНАЛАРДЫ ЖӨНДЕУ КЕЗІНДЕГІ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІНІҢ ТАЛАПТАРЫҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯЛАРДЫҢ ЭЛЕКТР ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ОРНАТУ, ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУ. ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫ ЖӨНІНДЕ ЖАЛПЫ АҚПАРАТҚҰРАЛДАРДЫ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАРҒА АРНАЛҒАН ОПЕРАЦИЯЛЫҚ ТАЛАПТАРҚҰРАЛДАРДЫҢ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАРЫН ОРНАЛАСУҒА ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРҚОСЫМША СТАНЦИОНАРДЫҢ ЖЕР ЖАБДЫҚТАРЫҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ОРНАТУ12.5 ҚҰРАЛДАРДЫ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАУ ЖӘНЕ ЖҰМЫСЫН ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯДАҒЫ АПАТТЫ ҚҰРТУ ТӘРТІБІ БӨЛУ ҚҰРЫЛҒЫСЫНЫҢ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ҚҰРУ ЖӘНЕ РЕТТЕУ Жүктеме ажыратқыштарын жөндеу және реттеуҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯЛАРҒА ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕГІ ӨРТ ҚАУІПСІЗДІГІН САҚТАУ ЕРЕЖЕЛЕРІЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕРДІ ОРНАТУ, ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕР ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ АҚПАРАТТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫҢ ЖҰМЫС РЕЖИМДЕРІЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕРІН ОРНАТУҒА ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРКҮШ ТРАНСФОРМАТОРЛАРЫН ҚАДАҒАЛАУ ЖӘНЕ ҚАРАУКҮШТІК ТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫ ЖӨНДЕУКүш трансформаторларының кемшіліктерін талдауКүштік трансформаторларды құрғату КҮШТІК ТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫ ТЕКСЕРУ ЖӘНЕ СЫНАУТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КЕЗІНДЕ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІ ТАЛАПТАРЫ ӘУЕ ЭЛЕКТР ЖЕТКІЗУ ЖЕЛІЛЕРІНДЕГІ ЖӨНДЕУ ЖӘНЕ МОНТАЖДАУ ВЛ АҚАУЛАРЫН ТАЛДАУ АҒАШ ТІРЕТКЕРДЕ ЖАСАЛҒАН ВЛ ЖӨНДЕУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІМЕТАЛЛ ЖӘНЕ ТЕМІР БЕТОН ТІРЕКТЕРІНДЕ ЖАСАЛҒАН ВЛ ЖӨНДЕУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ КЕРНЕУМЕН ЖҮРГІЗІЛЕТІН ВЛ ЖӨНДЕУ ЖҰМЫСТАРЫ ВЛ ЖӨНДЕУ МЕН ТЕКСЕРУДЕ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІ ТАЛАПТАРЫ Қауіпсіздік тұрғысынан желілік жұмыс келесі себептерге байланысты қиын:ЖҮККӨТЕРГІШ МАШИНАЛАР мен МЕХАНИЗМДЕРДІ ҚОЛДАНУМЕН ВЛ ЖҰМЫСТАРЫ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ШАРАЛАРЫ ВЛ ЖОЛДАРЫН БҰТАЛАРДАН ТАЗАРТУ КАБЕЛЬДІК ЖЕЛІЛЕРДІЖӨНДЕУ, ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ, МОНТАЖДАУКАБЕЛЬДІК ЖЕЛІЛЕРДІ ЖӨНДЕУ МЕН МОНТАЖДАУ КЕЗІНДЕГІ ШАРАЛАР Кабельдік желілерге соңғы және қосқыш муфталарды орнату Муфтаны орнату әдісі муфта түріне байланысты: шойын, қорғасын, шөгілетін немесе эпоксидті. Муфта түрі кабельдің құрылымына, кернеуге, төсеу әдісіне байланысты таңдалады. Кабель массасының құрамы жергілікті жағдайларға байланысты бірдей таңдалады. Барлық муфталар дайындаушы алдын ала оралған нысандардағы материалдармен толық жиынтықта жеткізіледі. Слесарь жұмысына арналған құрал-саймандар және керекті жарақта.............................................................................................86ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ ТЕХНОЛОГИЯСЫ. ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ҰЙЫМДАСТЫРУ. Электр құрастыру жұмыстарын ұйымдастыру тәртібі Электр құрастыру жұмыстарын индустрияландыруЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ МАТЕРИАЛДАРЫ, БӨЛШЕКТЕР МЕН БҰЙЫМДАР ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУШЫНЫҢ МЕХАНИЗМДЕРІ, ҚҰРАЛ-САЙМАНДАРЫ МЕН ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫСЫМДАР МЕН КАБЕЛЬДЕРДІҢ ТАРАМДАРЫН ҰШТАУ ҚАҒИДАЛАРЫ СЫМДАР МЕН КАБЕЛДЕРДІҢ ТАРАМДАРЫН ПРЕСТЕУ ӘДІСТЕРІ ЖЕКЕЛЕГЕН ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ЖҮРГІЗУ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ТЕХНИКАСЫНЫҢ ТАЛАПТАРЫЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫНА ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ МЕН ЖӨНДЕУДІ ҰЙЫМДАСТЫРУКӘСІПОРЫН ҚҰРЫЛЫМЫ ЖӘНЕ ЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫНА ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ҚЫЗМЕТІЖӨНДЕУ ТҮРЛЕРІ, КӨЛЕМІ, МІНДЕТІ ЖӘНЕ МЕРЗІМДІЛІГІ КӘСІПОРЫННЫҢ ЖӨНДЕУ БАЗАСЫНЫҢ ҚҰРЫЛЫМЫ МЕН ЖАБДЫҚТАРЫ ЖӨНДЕУ ЖҰМЫСТАРЫНЫҢ ҚҰЖАТТАМАСЫ ЖӨНДЕУДЕ ЭЛЕКТР ЖАБДЫҒЫНЫҢ ТҰРЫП ҚАЛУ НОРМАСЫ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУДІҢ ЕҢБЕК СЫЙЫМДЫЛЫҒЫ НОРМАСЫ СЛЕСАРЛЫҚ-ҚҰРАСТЫРУ ЖӘНЕ ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ КЕЗІНДЕ ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУ САНИТАРЛЫҚ ҚАДАҒАЛАУ, ОНЫҢ МІНДЕТІ ЖӘНЕ ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУДАҒЫ ОНЫҢ РӨЛІ ЖҰМЫС ОРНЫН ҰЙЫМДАСТЫРУҒА ТАЛАПТАР АДАМ АҒЗАСЫНА ЭЛЕКТР ТОҒЫНЫҢ ӘСЕРІЭЛЕКТР ТОҒЫНЫҢ СОҒУ САЛДАРЫНА ӘСЕР ЕТЕТІН ФАКТОРЛАР ЭЛЕКТР ТОҒЫМЕН ЗАҚЫМДАУДАН ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРДЫ ҚОРҒАУ ШАРАЛАРЫ ЭЛЕКТР ОҚШАУЛАУ ҚОРҒАУ ҚҰРАЛДАРЫН ЖІКТЕУ 4.7. ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРҒА ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕ ӨРТ ҚАУІПСІЗДІГІНЕ ҚОЙЫЛАТЫН ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРЗАРДАП ШЕГУШІГЕ АЛҒАШҚЫ ДӘРІГЕРГЕ ДЕЙІНГІ КӨМЕК КӨРСЕТУТАКЕЛАЖ ЖҰМЫСТАРЫНЫҢ НЕГІЗІТАКЕЛАЖ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ КЕЗІНДЕ МЕМКЕН ҚАДАҒАЛАУ ТАЛАПТАРЫКӨТЕРГІШ-КӨЛІК ЖӘНЕ ТАКЕЛАЖДЫҚ ЖҰМЫСТАР ҮШІН МЕХАНИЗМДЕР МЕН ҚҰРЫЛҒЫЛАР ЖҮК ҰСТАЙТЫН ҚҰРЫЛҒЫЛАР ҚҰРЫЛЫМЫ ЖӘНЕ ОЛАРҒА ҚОЙЫЛАТЫН ТАЛАПТАР ЖҮКТЕРДІ МАТАП-ІЛМЕКТЕУ СХЕМАСЫЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫН ҚҰРАСТЫРУ КЕЗІНДЕГІ ТАКЕЛАЖДЫҚ ЖҰМЫСТАРЖҮКТЕРДІ КӨТЕРУ ЖӘНЕ ТАСЫМАЛДАУ КЕЗІНДЕГІ КОМАНДАЛАР ЖӘНЕ БЕЛГІЛЕР ЦЕХТЫҚ ЖАРЫҚ БЕРУДІҢ ЭЛЕКТРЛІ ЖЕЛІЛЕРІ ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ МӘЛІМЕТ СЫМДАР МЕН КӘБІЛДЕРЖАРЫҚТЫҢ ЭЛЕКТР КӨЗДЕРІЖАРЫҚ БЕРУ СЫЗБАСЫҚыздыру шамын қосу сызбасы ЖАРЫҚ БЕРУШІ ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРЫН МОНТАЖДАУҒА ҚОЙЫЛАТЫН ЭОҚ ТАЛАПТАРЫ ШАМДАЛДАРДЫ, ҚАЛҚАНДАРДЫ, КІШІ ҚАЛҚАНДАРДЫ ЖӘНЕ ТАРАТУ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН МОНТАЖДАУ ТЕХНОЛОГИЯСЫ ЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫ МОНТАЖДАУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУ ЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫ МОНТАЖДАУҒА ЭҚЕ ТАЛАПТАРЫЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫҢ АҚАУЛЫҒЫН ТАЛДАУ Өлшеу құралдарын тиімді қолдану маңызды шамада олардың сенімділігінен байланысты, яғни қабілеттілігі пайдаланудың барлық кезеңі аралығында қалыпты жұмыс жасайды. Техникалық құралдардыңтоқтап қалуы тым қауіпті апаттарға әкелуі мүмкін. Электр күшін өлшейтін аспаптар сенімділігі істен шықпау, жөндеуге жарамдылық, сақталғыштық және төзімділік сияқты қасиеттермен көрінеді. 10.3.ЭЛЕКТР ӨЛШЕУ АСПАПТАРЫН ТЕКСЕРУКОЛЛЕКТОРДЫҢ, ТҮЙІСПЕЛІ САҚИНАЛАР МЕН ШӨТКЕЛЕРДІҢ ЖАҒДАЙЫН БАҚЫЛАУ ЭЛЕКТРЛІ МАШИНАЛАРДЫ КҮРДЕЛІ ЖӨНДЕУ Электрлі машиналар ақаулары ЭЛЕКТР МАШИНАЛАРЫН КЕПТІРУ ЭЛЕКТРЛІ МАШИНАЛАРДЫҢ РОТОРЛАРЫ МЕН ЗӘКІРЛЕРІН ТЕҢЕСТІРУ ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ МӘЛІМЕТТЕР ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕГІ ЖӘНЕ ЭЛЕКТРЛІК МАШИНАЛАРДЫ ЖӨНДЕУ КЕЗІНДЕГІ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІНІҢ ТАЛАПТАРЫҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯЛАРДЫҢ ЭЛЕКТР ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ОРНАТУ, ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУ. ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫ ЖӨНІНДЕ ЖАЛПЫ АҚПАРАТҚҰРАЛДАРДЫ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАРҒА АРНАЛҒАН ОПЕРАЦИЯЛЫҚ ТАЛАПТАРҚҰРАЛДАРДЫҢ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАРЫН ОРНАЛАСУҒА ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРҚОСЫМША СТАНЦИОНАРДЫҢ ЖЕР ЖАБДЫҚТАРЫҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ОРНАТУ12.5 ҚҰРАЛДАРДЫ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАУ ЖӘНЕ ЖҰМЫСЫН ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯДАҒЫ АПАТТЫ ҚҰРТУ ТӘРТІБІ БӨЛУ ҚҰРЫЛҒЫСЫНЫҢ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ҚҰРУ ЖӘНЕ РЕТТЕУ Жүктеме ажыратқыштарын жөндеу және реттеуҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯЛАРҒА ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕГІ ӨРТ ҚАУІПСІЗДІГІН САҚТАУ ЕРЕЖЕЛЕРІЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕРДІ ОРНАТУ, ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕР ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ АҚПАРАТТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫҢ ЖҰМЫС РЕЖИМДЕРІЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕРІН ОРНАТУҒА ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРКҮШ ТРАНСФОРМАТОРЛАРЫН ҚАДАҒАЛАУ ЖӘНЕ ҚАРАУКҮШТІК ТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫ ЖӨНДЕУКүш трансформаторларының кемшіліктерін талдауКүштік трансформаторларды құрғату КҮШТІК ТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫ ТЕКСЕРУ ЖӘНЕ СЫНАУТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КЕЗІНДЕ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІ ТАЛАПТАРЫ ӘУЕ ЭЛЕКТР ЖЕТКІЗУ ЖЕЛІЛЕРІНДЕГІ ЖӨНДЕУ ЖӘНЕ МОНТАЖДАУ ВЛ АҚАУЛАРЫН ТАЛДАУ АҒАШ ТІРЕТКЕРДЕ ЖАСАЛҒАН ВЛ ЖӨНДЕУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІМЕТАЛЛ ЖӘНЕ ТЕМІР БЕТОН ТІРЕКТЕРІНДЕ ЖАСАЛҒАН ВЛ ЖӨНДЕУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ КЕРНЕУМЕН ЖҮРГІЗІЛЕТІН ВЛ ЖӨНДЕУ ЖҰМЫСТАРЫ ВЛ ЖӨНДЕУ МЕН ТЕКСЕРУДЕ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІ ТАЛАПТАРЫ Қауіпсіздік тұрғысынан желілік жұмыс келесі себептерге байланысты қиын:ЖҮККӨТЕРГІШ МАШИНАЛАР мен МЕХАНИЗМДЕРДІ ҚОЛДАНУМЕН ВЛ ЖҰМЫСТАРЫ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ШАРАЛАРЫ ВЛ ЖОЛДАРЫН БҰТАЛАРДАН ТАЗАРТУ КАБЕЛЬДІК ЖЕЛІЛЕРДІЖӨНДЕУ, ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ, МОНТАЖДАУКАБЕЛЬДІК ЖЕЛІЛЕРДІ ЖӨНДЕУ МЕН МОНТАЖДАУ КЕЗІНДЕГІ ШАРАЛАР Кабельдік желілерге соңғы және қосқыш муфталарды орнату Муфтаны орнату әдісі муфта түріне байланысты: шойын, қорғасын, шөгілетін немесе эпоксидті. Муфта түрі кабельдің құрылымына, кернеуге, төсеу әдісіне байланысты таңдалады. Кабель массасының құрамы жергілікті жағдайларға байланысты бірдей таңдалады. Барлық муфталар дайындаушы алдын ала оралған нысандардағы материалдармен толық жиынтықта жеткізіледі. Цехтік жарық түсіру электр желілері туралы жалпы мәліметтер....... 137ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ ТЕХНОЛОГИЯСЫ. ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ҰЙЫМДАСТЫРУ. Электр құрастыру жұмыстарын ұйымдастыру тәртібі Электр құрастыру жұмыстарын индустрияландыруЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ МАТЕРИАЛДАРЫ, БӨЛШЕКТЕР МЕН БҰЙЫМДАР ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУШЫНЫҢ МЕХАНИЗМДЕРІ, ҚҰРАЛ-САЙМАНДАРЫ МЕН ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫСЫМДАР МЕН КАБЕЛЬДЕРДІҢ ТАРАМДАРЫН ҰШТАУ ҚАҒИДАЛАРЫ СЫМДАР МЕН КАБЕЛДЕРДІҢ ТАРАМДАРЫН ПРЕСТЕУ ӘДІСТЕРІ ЖЕКЕЛЕГЕН ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ЖҮРГІЗУ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ТЕХНИКАСЫНЫҢ ТАЛАПТАРЫЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫНА ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ МЕН ЖӨНДЕУДІ ҰЙЫМДАСТЫРУКӘСІПОРЫН ҚҰРЫЛЫМЫ ЖӘНЕ ЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫНА ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ҚЫЗМЕТІЖӨНДЕУ ТҮРЛЕРІ, КӨЛЕМІ, МІНДЕТІ ЖӘНЕ МЕРЗІМДІЛІГІ КӘСІПОРЫННЫҢ ЖӨНДЕУ БАЗАСЫНЫҢ ҚҰРЫЛЫМЫ МЕН ЖАБДЫҚТАРЫ ЖӨНДЕУ ЖҰМЫСТАРЫНЫҢ ҚҰЖАТТАМАСЫ ЖӨНДЕУДЕ ЭЛЕКТР ЖАБДЫҒЫНЫҢ ТҰРЫП ҚАЛУ НОРМАСЫ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУДІҢ ЕҢБЕК СЫЙЫМДЫЛЫҒЫ НОРМАСЫ СЛЕСАРЛЫҚ-ҚҰРАСТЫРУ ЖӘНЕ ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ КЕЗІНДЕ ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУ САНИТАРЛЫҚ ҚАДАҒАЛАУ, ОНЫҢ МІНДЕТІ ЖӘНЕ ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУДАҒЫ ОНЫҢ РӨЛІ ЖҰМЫС ОРНЫН ҰЙЫМДАСТЫРУҒА ТАЛАПТАР АДАМ АҒЗАСЫНА ЭЛЕКТР ТОҒЫНЫҢ ӘСЕРІЭЛЕКТР ТОҒЫНЫҢ СОҒУ САЛДАРЫНА ӘСЕР ЕТЕТІН ФАКТОРЛАР ЭЛЕКТР ТОҒЫМЕН ЗАҚЫМДАУДАН ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРДЫ ҚОРҒАУ ШАРАЛАРЫ ЭЛЕКТР ОҚШАУЛАУ ҚОРҒАУ ҚҰРАЛДАРЫН ЖІКТЕУ 4.7. ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРҒА ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕ ӨРТ ҚАУІПСІЗДІГІНЕ ҚОЙЫЛАТЫН ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРЗАРДАП ШЕГУШІГЕ АЛҒАШҚЫ ДӘРІГЕРГЕ ДЕЙІНГІ КӨМЕК КӨРСЕТУТАКЕЛАЖ ЖҰМЫСТАРЫНЫҢ НЕГІЗІТАКЕЛАЖ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ КЕЗІНДЕ МЕМКЕН ҚАДАҒАЛАУ ТАЛАПТАРЫКӨТЕРГІШ-КӨЛІК ЖӘНЕ ТАКЕЛАЖДЫҚ ЖҰМЫСТАР ҮШІН МЕХАНИЗМДЕР МЕН ҚҰРЫЛҒЫЛАР ЖҮК ҰСТАЙТЫН ҚҰРЫЛҒЫЛАР ҚҰРЫЛЫМЫ ЖӘНЕ ОЛАРҒА ҚОЙЫЛАТЫН ТАЛАПТАР ЖҮКТЕРДІ МАТАП-ІЛМЕКТЕУ СХЕМАСЫЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫН ҚҰРАСТЫРУ КЕЗІНДЕГІ ТАКЕЛАЖДЫҚ ЖҰМЫСТАРЖҮКТЕРДІ КӨТЕРУ ЖӘНЕ ТАСЫМАЛДАУ КЕЗІНДЕГІ КОМАНДАЛАР ЖӘНЕ БЕЛГІЛЕР ЦЕХТЫҚ ЖАРЫҚ БЕРУДІҢ ЭЛЕКТРЛІ ЖЕЛІЛЕРІ ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ МӘЛІМЕТ СЫМДАР МЕН КӘБІЛДЕРЖАРЫҚТЫҢ ЭЛЕКТР КӨЗДЕРІЖАРЫҚ БЕРУ СЫЗБАСЫҚыздыру шамын қосу сызбасы ЖАРЫҚ БЕРУШІ ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРЫН МОНТАЖДАУҒА ҚОЙЫЛАТЫН ЭОҚ ТАЛАПТАРЫ ШАМДАЛДАРДЫ, ҚАЛҚАНДАРДЫ, КІШІ ҚАЛҚАНДАРДЫ ЖӘНЕ ТАРАТУ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН МОНТАЖДАУ ТЕХНОЛОГИЯСЫ ЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫ МОНТАЖДАУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУ ЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫ МОНТАЖДАУҒА ЭҚЕ ТАЛАПТАРЫЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫҢ АҚАУЛЫҒЫН ТАЛДАУ Өлшеу құралдарын тиімді қолдану маңызды шамада олардың сенімділігінен байланысты, яғни қабілеттілігі пайдаланудың барлық кезеңі аралығында қалыпты жұмыс жасайды. Техникалық құралдардыңтоқтап қалуы тым қауіпті апаттарға әкелуі мүмкін. Электр күшін өлшейтін аспаптар сенімділігі істен шықпау, жөндеуге жарамдылық, сақталғыштық және төзімділік сияқты қасиеттермен көрінеді. 10.3.ЭЛЕКТР ӨЛШЕУ АСПАПТАРЫН ТЕКСЕРУКОЛЛЕКТОРДЫҢ, ТҮЙІСПЕЛІ САҚИНАЛАР МЕН ШӨТКЕЛЕРДІҢ ЖАҒДАЙЫН БАҚЫЛАУ ЭЛЕКТРЛІ МАШИНАЛАРДЫ КҮРДЕЛІ ЖӨНДЕУ Электрлі машиналар ақаулары ЭЛЕКТР МАШИНАЛАРЫН КЕПТІРУ ЭЛЕКТРЛІ МАШИНАЛАРДЫҢ РОТОРЛАРЫ МЕН ЗӘКІРЛЕРІН ТЕҢЕСТІРУ ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ МӘЛІМЕТТЕР ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕГІ ЖӘНЕ ЭЛЕКТРЛІК МАШИНАЛАРДЫ ЖӨНДЕУ КЕЗІНДЕГІ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІНІҢ ТАЛАПТАРЫҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯЛАРДЫҢ ЭЛЕКТР ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ОРНАТУ, ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУ. ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫ ЖӨНІНДЕ ЖАЛПЫ АҚПАРАТҚҰРАЛДАРДЫ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАРҒА АРНАЛҒАН ОПЕРАЦИЯЛЫҚ ТАЛАПТАРҚҰРАЛДАРДЫҢ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАРЫН ОРНАЛАСУҒА ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРҚОСЫМША СТАНЦИОНАРДЫҢ ЖЕР ЖАБДЫҚТАРЫҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ОРНАТУ12.5 ҚҰРАЛДАРДЫ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАУ ЖӘНЕ ЖҰМЫСЫН ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯДАҒЫ АПАТТЫ ҚҰРТУ ТӘРТІБІ БӨЛУ ҚҰРЫЛҒЫСЫНЫҢ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ҚҰРУ ЖӘНЕ РЕТТЕУ Жүктеме ажыратқыштарын жөндеу және реттеуҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯЛАРҒА ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕГІ ӨРТ ҚАУІПСІЗДІГІН САҚТАУ ЕРЕЖЕЛЕРІЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕРДІ ОРНАТУ, ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕР ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ АҚПАРАТТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫҢ ЖҰМЫС РЕЖИМДЕРІЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕРІН ОРНАТУҒА ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРКҮШ ТРАНСФОРМАТОРЛАРЫН ҚАДАҒАЛАУ ЖӘНЕ ҚАРАУКҮШТІК ТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫ ЖӨНДЕУКүш трансформаторларының кемшіліктерін талдауКүштік трансформаторларды құрғату КҮШТІК ТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫ ТЕКСЕРУ ЖӘНЕ СЫНАУТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КЕЗІНДЕ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІ ТАЛАПТАРЫ ӘУЕ ЭЛЕКТР ЖЕТКІЗУ ЖЕЛІЛЕРІНДЕГІ ЖӨНДЕУ ЖӘНЕ МОНТАЖДАУ ВЛ АҚАУЛАРЫН ТАЛДАУ АҒАШ ТІРЕТКЕРДЕ ЖАСАЛҒАН ВЛ ЖӨНДЕУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІМЕТАЛЛ ЖӘНЕ ТЕМІР БЕТОН ТІРЕКТЕРІНДЕ ЖАСАЛҒАН ВЛ ЖӨНДЕУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ КЕРНЕУМЕН ЖҮРГІЗІЛЕТІН ВЛ ЖӨНДЕУ ЖҰМЫСТАРЫ ВЛ ЖӨНДЕУ МЕН ТЕКСЕРУДЕ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІ ТАЛАПТАРЫ Қауіпсіздік тұрғысынан желілік жұмыс келесі себептерге байланысты қиын:ЖҮККӨТЕРГІШ МАШИНАЛАР мен МЕХАНИЗМДЕРДІ ҚОЛДАНУМЕН ВЛ ЖҰМЫСТАРЫ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ШАРАЛАРЫ ВЛ ЖОЛДАРЫН БҰТАЛАРДАН ТАЗАРТУ КАБЕЛЬДІК ЖЕЛІЛЕРДІЖӨНДЕУ, ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ, МОНТАЖДАУКАБЕЛЬДІК ЖЕЛІЛЕРДІ ЖӨНДЕУ МЕН МОНТАЖДАУ КЕЗІНДЕГІ ШАРАЛАР Кабельдік желілерге соңғы және қосқыш муфталарды орнату Муфтаны орнату әдісі муфта түріне байланысты: шойын, қорғасын, шөгілетін немесе эпоксидті. Муфта түрі кабельдің құрылымына, кернеуге, төсеу әдісіне байланысты таңдалады. Кабель массасының құрамы жергілікті жағдайларға байланысты бірдей таңдалады. Барлық муфталар дайындаушы алдын ала оралған нысандардағы материалдармен толық жиынтықта жеткізіледі. Кіші станса электр құрылғысын жөндеу, техникалық қызмет көрсету және жөндеу кезінде еңбек қауіпсіздігі талаптар....................................24713-тарау.Күштік трансформаторларын монтаждау, техникалық қызмет көрсету ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ ТЕХНОЛОГИЯСЫ. ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ҰЙЫМДАСТЫРУ. Электр құрастыру жұмыстарын ұйымдастыру тәртібі Электр құрастыру жұмыстарын индустрияландыруЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ МАТЕРИАЛДАРЫ, БӨЛШЕКТЕР МЕН БҰЙЫМДАР ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУШЫНЫҢ МЕХАНИЗМДЕРІ, ҚҰРАЛ-САЙМАНДАРЫ МЕН ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫСЫМДАР МЕН КАБЕЛЬДЕРДІҢ ТАРАМДАРЫН ҰШТАУ ҚАҒИДАЛАРЫ СЫМДАР МЕН КАБЕЛДЕРДІҢ ТАРАМДАРЫН ПРЕСТЕУ ӘДІСТЕРІ ЖЕКЕЛЕГЕН ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ЖҮРГІЗУ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ТЕХНИКАСЫНЫҢ ТАЛАПТАРЫЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫНА ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ МЕН ЖӨНДЕУДІ ҰЙЫМДАСТЫРУКӘСІПОРЫН ҚҰРЫЛЫМЫ ЖӘНЕ ЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫНА ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ҚЫЗМЕТІЖӨНДЕУ ТҮРЛЕРІ, КӨЛЕМІ, МІНДЕТІ ЖӘНЕ МЕРЗІМДІЛІГІ КӘСІПОРЫННЫҢ ЖӨНДЕУ БАЗАСЫНЫҢ ҚҰРЫЛЫМЫ МЕН ЖАБДЫҚТАРЫ ЖӨНДЕУ ЖҰМЫСТАРЫНЫҢ ҚҰЖАТТАМАСЫ ЖӨНДЕУДЕ ЭЛЕКТР ЖАБДЫҒЫНЫҢ ТҰРЫП ҚАЛУ НОРМАСЫ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУДІҢ ЕҢБЕК СЫЙЫМДЫЛЫҒЫ НОРМАСЫ СЛЕСАРЛЫҚ-ҚҰРАСТЫРУ ЖӘНЕ ЭЛЕКТР ҚҰРАСТЫРУ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ КЕЗІНДЕ ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУ САНИТАРЛЫҚ ҚАДАҒАЛАУ, ОНЫҢ МІНДЕТІ ЖӘНЕ ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУДАҒЫ ОНЫҢ РӨЛІ ЖҰМЫС ОРНЫН ҰЙЫМДАСТЫРУҒА ТАЛАПТАР АДАМ АҒЗАСЫНА ЭЛЕКТР ТОҒЫНЫҢ ӘСЕРІЭЛЕКТР ТОҒЫНЫҢ СОҒУ САЛДАРЫНА ӘСЕР ЕТЕТІН ФАКТОРЛАР ЭЛЕКТР ТОҒЫМЕН ЗАҚЫМДАУДАН ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРДЫ ҚОРҒАУ ШАРАЛАРЫ ЭЛЕКТР ОҚШАУЛАУ ҚОРҒАУ ҚҰРАЛДАРЫН ЖІКТЕУ 4.7. ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРҒА ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕ ӨРТ ҚАУІПСІЗДІГІНЕ ҚОЙЫЛАТЫН ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРЗАРДАП ШЕГУШІГЕ АЛҒАШҚЫ ДӘРІГЕРГЕ ДЕЙІНГІ КӨМЕК КӨРСЕТУТАКЕЛАЖ ЖҰМЫСТАРЫНЫҢ НЕГІЗІТАКЕЛАЖ ЖҰМЫСТАРЫН ОРЫНДАУ КЕЗІНДЕ МЕМКЕН ҚАДАҒАЛАУ ТАЛАПТАРЫКӨТЕРГІШ-КӨЛІК ЖӘНЕ ТАКЕЛАЖДЫҚ ЖҰМЫСТАР ҮШІН МЕХАНИЗМДЕР МЕН ҚҰРЫЛҒЫЛАР ЖҮК ҰСТАЙТЫН ҚҰРЫЛҒЫЛАР ҚҰРЫЛЫМЫ ЖӘНЕ ОЛАРҒА ҚОЙЫЛАТЫН ТАЛАПТАР ЖҮКТЕРДІ МАТАП-ІЛМЕКТЕУ СХЕМАСЫЭЛЕКТР ЖАБДЫҚТАРЫН ҚҰРАСТЫРУ КЕЗІНДЕГІ ТАКЕЛАЖДЫҚ ЖҰМЫСТАРЖҮКТЕРДІ КӨТЕРУ ЖӘНЕ ТАСЫМАЛДАУ КЕЗІНДЕГІ КОМАНДАЛАР ЖӘНЕ БЕЛГІЛЕР ЦЕХТЫҚ ЖАРЫҚ БЕРУДІҢ ЭЛЕКТРЛІ ЖЕЛІЛЕРІ ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ МӘЛІМЕТ СЫМДАР МЕН КӘБІЛДЕРЖАРЫҚТЫҢ ЭЛЕКТР КӨЗДЕРІЖАРЫҚ БЕРУ СЫЗБАСЫҚыздыру шамын қосу сызбасы ЖАРЫҚ БЕРУШІ ЭЛЕКТР ҚОНДЫРҒЫЛАРЫН МОНТАЖДАУҒА ҚОЙЫЛАТЫН ЭОҚ ТАЛАПТАРЫ ШАМДАЛДАРДЫ, ҚАЛҚАНДАРДЫ, КІШІ ҚАЛҚАНДАРДЫ ЖӘНЕ ТАРАТУ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН МОНТАЖДАУ ТЕХНОЛОГИЯСЫ ЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫ МОНТАЖДАУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУ ЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫ МОНТАЖДАУҒА ЭҚЕ ТАЛАПТАРЫЭЛЕКТР КҮШІН ӨЛШЕЙТІН АСПАПТАРДЫҢ АҚАУЛЫҒЫН ТАЛДАУ Өлшеу құралдарын тиімді қолдану маңызды шамада олардың сенімділігінен байланысты, яғни қабілеттілігі пайдаланудың барлық кезеңі аралығында қалыпты жұмыс жасайды. Техникалық құралдардыңтоқтап қалуы тым қауіпті апаттарға әкелуі мүмкін. Электр күшін өлшейтін аспаптар сенімділігі істен шықпау, жөндеуге жарамдылық, сақталғыштық және төзімділік сияқты қасиеттермен көрінеді. 10.3.ЭЛЕКТР ӨЛШЕУ АСПАПТАРЫН ТЕКСЕРУКОЛЛЕКТОРДЫҢ, ТҮЙІСПЕЛІ САҚИНАЛАР МЕН ШӨТКЕЛЕРДІҢ ЖАҒДАЙЫН БАҚЫЛАУ ЭЛЕКТРЛІ МАШИНАЛАРДЫ КҮРДЕЛІ ЖӨНДЕУ Электрлі машиналар ақаулары ЭЛЕКТР МАШИНАЛАРЫН КЕПТІРУ ЭЛЕКТРЛІ МАШИНАЛАРДЫҢ РОТОРЛАРЫ МЕН ЗӘКІРЛЕРІН ТЕҢЕСТІРУ ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ МӘЛІМЕТТЕР ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕГІ ЖӘНЕ ЭЛЕКТРЛІК МАШИНАЛАРДЫ ЖӨНДЕУ КЕЗІНДЕГІ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІНІҢ ТАЛАПТАРЫҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯЛАРДЫҢ ЭЛЕКТР ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ОРНАТУ, ТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУ. ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫ ЖӨНІНДЕ ЖАЛПЫ АҚПАРАТҚҰРАЛДАРДЫ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАРҒА АРНАЛҒАН ОПЕРАЦИЯЛЫҚ ТАЛАПТАРҚҰРАЛДАРДЫҢ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАРЫН ОРНАЛАСУҒА ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРҚОСЫМША СТАНЦИОНАРДЫҢ ЖЕР ЖАБДЫҚТАРЫҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ОРНАТУ12.5 ҚҰРАЛДАРДЫ ЭЛЕКТРИКАЛЫҚ ЖАБДЫҚТАУ ЖӘНЕ ЖҰМЫСЫН ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ ҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯДАҒЫ АПАТТЫ ҚҰРТУ ТӘРТІБІ БӨЛУ ҚҰРЫЛҒЫСЫНЫҢ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫН ҚҰРУ ЖӘНЕ РЕТТЕУ Жүктеме ажыратқыштарын жөндеу және реттеуҚОСАЛҚЫ СТАНЦИЯЛАРҒА ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ КЕЗІНДЕГІ ӨРТ ҚАУІПСІЗДІГІН САҚТАУ ЕРЕЖЕЛЕРІЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕРДІ ОРНАТУ, ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ ЖӘНЕ ЖӨНДЕУЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕР ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ АҚПАРАТТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫҢ ЖҰМЫС РЕЖИМДЕРІЭЛЕКТРОНДЫҚ ӨТКІЗУШІЛЕРІН ОРНАТУҒА ЖАЛПЫ ТАЛАПТАРКҮШ ТРАНСФОРМАТОРЛАРЫН ҚАДАҒАЛАУ ЖӘНЕ ҚАРАУКҮШТІК ТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫ ЖӨНДЕУКүш трансформаторларының кемшіліктерін талдауКүштік трансформаторларды құрғату КҮШТІК ТРАНСФОРМАТОРЛАРДЫ ТЕКСЕРУ ЖӘНЕ СЫНАУТЕХНИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КЕЗІНДЕ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІ ТАЛАПТАРЫ ӘУЕ ЭЛЕКТР ЖЕТКІЗУ ЖЕЛІЛЕРІНДЕГІ ЖӨНДЕУ ЖӘНЕ МОНТАЖДАУ ВЛ АҚАУЛАРЫН ТАЛДАУ АҒАШ ТІРЕТКЕРДЕ ЖАСАЛҒАН ВЛ ЖӨНДЕУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІМЕТАЛЛ ЖӘНЕ ТЕМІР БЕТОН ТІРЕКТЕРІНДЕ ЖАСАЛҒАН ВЛ ЖӨНДЕУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ КЕРНЕУМЕН ЖҮРГІЗІЛЕТІН ВЛ ЖӨНДЕУ ЖҰМЫСТАРЫ ВЛ ЖӨНДЕУ МЕН ТЕКСЕРУДЕ ЕҢБЕК ҚАУІПСІЗДІГІ ТАЛАПТАРЫ Қауіпсіздік тұрғысынан желілік жұмыс келесі себептерге байланысты қиын:ЖҮККӨТЕРГІШ МАШИНАЛАР мен МЕХАНИЗМДЕРДІ ҚОЛДАНУМЕН ВЛ ЖҰМЫСТАРЫ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ШАРАЛАРЫ ВЛ ЖОЛДАРЫН БҰТАЛАРДАН ТАЗАРТУ КАБЕЛЬДІК ЖЕЛІЛЕРДІЖӨНДЕУ, ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ, МОНТАЖДАУКАБЕЛЬДІК ЖЕЛІЛЕРДІ ЖӨНДЕУ МЕН МОНТАЖДАУ КЕЗІНДЕГІ ШАРАЛАР Кабельдік желілерге соңғы және қосқыш муфталарды орнату Муфтаны орнату әдісі муфта түріне байланысты: шойын, қорғасын, шөгілетін немесе эпоксидті. Муфта түрі кабельдің құрылымына, кернеуге, төсеу әдісіне байланысты таңдалады. Кабель массасының құрамы жергілікті жағдайларға байланысты бірдей таңдалады. Барлық муфталар дайындаушы алдын ала оралған нысандардағы материалдармен толық жиынтықта жеткізіледі. Оқулық басылымСидорова Людмила ГеннадьевнаЖабдықтардың, агрегаттардың, машиналардың, білдектердің және өнеркәсіптік ұйымдардың басқа да электр құрылғыларының қондырғылары мен механизмдерін жөндеу, реттеу, монтаждау және жинауОқулықРедактор Асанов С. Туваева О. А.Компьютерлік өңдеу: Федотов Д. В.Корректор Яковлева О. Н. № 101116797 басылым. 20.11.2015 басып шығарылған. Формат 60 х 90/16. «Балтика» гарнитурасы. Офсет қағазы. Офсет баспасы. 20,0 шартты баспа табақ.Таралымы 1500 дана. № тапсырыс «Академия» баспа орталығы» ЖШҚ. www.academіa-moscow.ru129085, Мәскеу, Мира даңғ., 101В, 1 бет.Тел./факс: (495) 648-0507, 616-00-29.№ РОСС RU санитарлық-эпидемиологиялық қорытындысы. AE51. H16679, 25.05.2015 бастап. Ульяновтағы Баспа үйінде басып шығарылды.
Пікірлер (0)
Пікір жазу үшін аккаунтқа кіріңіз. Кіру