«Навал әлқиссасында» (The Almanack of Naval Ravikant) Навал былай дейді: Өмір сапары кейде тынық, кейде дауылды болады, бірақ өмір өз ырғағымен жалғаса береді. Әр адамның сапардан алатын әсері, негізінен, оның жағдайды қалай қабылдауына байланысты.
Шын мәнінде, барлық дерлік табысты адамдар өмірінде аласапыран сәттерді бастан өткерген. Бірақ олар бұл туралы не мүлдем айтпайды, немесе түк болмағандай жай ғана еске алады.
Мысалы, Навал өз басынан өткен қиындықтарды бар-жоғы үш сөйлеммен былайша баяндайды:
«Осы жолға келгенге дейін мен талай сәтсіздікке ұшырадым. Тапқан алғашқы қомақты ақшамды қор нарығында бір сәтте жоғалтып алдым. Екінші рет жинаған қаражатымды серіктесім алдап кетті. Тек үшінші рет қана мен аздап ақша таба бастадым».
Бұл оқиғалар сырт көзге оңай көрінгенімен, дәл сол сәтте қаншалықты ауыр болғанын тек оның өзі ғана біледі.
Тағы бір мысал — Цай Лань (Cai Lan). Оны біреулер алдап кетіп, 8 таңбалы сомада (ондаған миллион) шығынға батырған. Бәрі Цай Лань енді еңсесін тіктей алмайды деп ойлағанда, ол 3 жылға жетпейтін уақытта барлық ақшасын қайтадан тауып алды. Оның досы Ни Куанг бұған қатты таңғалған.
Чжан Сяохуй (Zhang Xiaohui) туралы айтсақ, ол ажырасып, жалғызбасты ана атанды, экономикалық тығырыққа тірелді. Бірақ ол құлдырау сәттерінен қайта-қайта өтіп, қазіргі таңда өз брендінің негізін қалады және ең танымал тікелей эфир жүргізушісіне айналды.
Осы үш мысалды оқығаннан кейін мен олардың осындай қиын сәттерден қалай өткені туралы ойлана бастадым. Егер мен болсам, құлдырау кезеңінен шығу үшін қандай әдістерді қолданар едім? Меніңше, маған төмендегі төрт әдіс қажет болар еді.
Біріншісі: Даналар сөзі (Рухани қуат)
Яғни, әйгілі адамдардың қанатты сөздері. Мен кейбір даналық сөздерді жазып алып, көңіл-күйім түскенде қайталап оқимын. Кейде бір ғана дөп айтылған сөз мені эмоционалды батпақтан суырып алады.
Соңғы кездері маған қатты әсер еткен үш сөз:
- Кьеркегор: «Үмітсіздік — бұл факт емес, бұл — күй». 2. Камю: «Төзімді жан қашанда тығырықтан жол табады». 3. Навал: «Батылдық — оқ пен оттың ортасында жүгіру емес, басқалардың не ойлайтынына мән бермеу».
Адасқандай күй кешкенде осы үш сөйлемді оқу маған күш береді. Қызығы сол, Навал да дәл осы әдісті қолданады екен. Ол жақсы ментальді модельдерді, яғни көптеген даналықтарды тауып, миына тоқиды. Бірақ мидың сыйымдылығы шектеулі, сондықтан ол твиттер жаза бастаған (дәл қазір менің мақала жазып отырғаным сияқты).
Ол былай дейді: «Мен өз твиттерімді және басқалардың жазбаларын нақыл сөз ретінде қолданамын».
Даналықты өз тәжірибеңмен ұштастыра отырып жазып қою есте сақтауды жеңілдетеді. Өмірде қиындық туындағанда, бұл сөздер еске тез түсіп, ішкі өзегімізді тұрақты ұстауға көмектеседі. Бұл әдіс шынымен жұмыс істейді.
Екіншісі: Шындықты қабылдай отырып, қиялға ерік беру
Біз шындықты мойындауымыз керек: Өмірде қайғының болуы — қалыпты жағдай, ал үміттің болуы — заңдылық. Сонымен қатар, ауыр сәттерде қиялға да орын беріп, өзімізге: «Бәрі жақсы болады», — деп айтуымыз керек. Және сол қиялды нақтылау қажет.
Мысалы, менің үйім, көлігім жоқ, табысым өте аз кезімде, мен болашақта үлкен үйде тұратынымды, бөлмелерді қалай жабдықтайтынымды, қандай ыдыс-аяқ алатынымды елестететінмін. Қандай брендті көлік айдайтынымды, жолда қандай керемет көрінетінімді, тіпті терезені түсіріп, өтіп бара жатқандарға түрімді көрсететінімді қиялдайтынмын.
Бұл баланың қылығы сияқты естілуі мүмкін, бірақ өмірдің сондай кезеңдерінде біз жүрегіміздегі сәулені сөндіріп алмау үшін барлық амалды қолдануымыз керек. Тіпті ол құр қиял болса да. Өйткені армандай алу — көңілде үміт бар екенін білдіреді, ал үміт бар жерде жүзеге асу мүмкіндігі бар.
Үшіншісі: Бір қадам қарап, бір қадам басу (Байсалдылық)
Чжан Сяохуйден өмірінің ең қиын сәтінде не сезінгенін сұрағанда, ол былай деп жауап берді: «Қорқуға да, өкінуге де уақыт болмады, тек тоқтамай жұмыс істедім».
Ол кезде пәтер ақысын төлеу үшін 19 беттік мақала жазу керек болған; киім дүкенін ашу үшін бір жылдық жалақыны алдын ала алу қажет болған; сонымен бірге бала бағу керек еді. Ойлануға мұрша болмағандықтан, ол тек «бір қадам қарап, бір қадам басу» ұстанымымен жүрген. Алдында бір баспалдақ болса, соған шығуға тырысқан.
Мен мұнымен толық келісемін. Дәл осындай сәттерде қазіргі жағдайдың қаншалықты нашар екенін терең ойлаудың қажеті жоқ, өйткені ойлаған сайын үмітсіздікке түсесің. Ең дұрысы — әр күннің кестесін толықтырып, әр сағатта не істейтініңізді тізіп жазу. Тіпті қашан тамақтанасыз, қашан ұйықтайсыз, кімге қоңырау шаласыз — бәрін жазыңыз.
Содан кейін жоспар бойынша әрекет етіңіз. Қолдағы істі бітіріп, келесісіне көшіңіз. Шаршадыңыз ба? Жатып ұйықтаңыз. Осылайша біздің жанымыз бен тәніміз салыстырмалы түрде тұрақты күйде болады.
Төртіншісі: Сабырмен күту
«Түннің ең қараңғы сәті — таң атар алдындағы сәт». Қиындық шегіне жеткенде, жағдай жақсара бастайды — бұл табиғат заңы. Жағдай үнемі нашар бола бермейді, түбіне жеткенде міндетті түрде кері серпіліс болады.
Сондықтан қиындықтар мен сынақтарға тап болғанда, өз қабілетіміз бен пайымымызға сеніп, дұрыс жолмен жүруді жалғастырсақ, ақыр соңында бәрі жақсы болады. Ең бастысы — тұңғиықта жатқанда жеткілікті сабырлық танытып, қолайлы сәттің тууын күту.
Қалай күту керек? Ши Тешэн (Shi Tiesheng) сияқты болуға болады: «Қасірет мені жардың шетіне итеріп әкелген екен, онда мен осында отырып, жар басындағы тұманды тамашалайын және саған ән айтып берейін».
Соңында айтарым: Өмірде мәңгілік құлдырау болмайды, бәрі де өтеді, кетеді.
Бірде бір жас жігіт Цай Ланьнан сұрапты: — Мырза, неге мен үнемі болып қойған нәрселер үшін қинала беремін?
Цай Лань былай деп жауап беріпті: — Алдымен «өткен шақ» дегеннің не екенін түсініп ал, сонда бәрі өтіп кетеді.
Пікірлер (0)
Пікір жазу үшін аккаунтқа кіріңіз. Кіру